• $7,416
  • €8,9905
  • 437.709
  • 1467
21 Ekim 2011 Cuma

Bütçe parmak ısırtsa da bilmemiz gerek: 2012 daha zorlu geçecek

Avrupa'da bütçe açığı ve borç nedeniyle bir sürü ülke can çekişirken bizde bütçedeki olumlu gidişat parmak ısırtıyor. Ancak hem Avrupa'daki problemler nedeniyle, hem de vergi barışı uygulamasının geçici olması nedeniyle, 2012'nin bizde de daha zorlu geçeceğini bilmemiz gerek

Merkezi Yönetim Bütçesi'ne ilişkin eylül ayına ilişkin veriler bu hafta başında yayınlandı. Biliniyor olması gerek, cari açığı frenlemede en önemli önlem sıkı maliye politikası ile iç talebi ve ithalatı frenlemek. Bu da son günlerdeki vergi ve fiyat artışlarının nedeni. Geçen yılın aynı ayında yaklaşık yedi milyar TL olan bütçe açığı bu yıl iki milyar TL'nin altına gerilemiş. İlk sekiz aylık toplamda da geçen yıl 14.4 milyar TL olan açık bu yıl artıya geçerek 2.1 milyar fazla vermiş. On iki aylık toplamda da geçen yıl genelinde 42 milyar TL olarak gerçekleşen açık eylül ayı itibarıyla 19 milyar TL'ye düşmüş. Tahmini verileri kullanarak hesaplarsak bütçe açığının GSYH'ya oranı da yüzde 1.5'in altında seyrediyor. Bu oran geçen yıl açıklanan Orta Vadeli Program'da bütçe açığının GSYH'ya oranı yüzde 2.8 olarak hedeflenmişti.Geçen hafta açıklanan yeni Orta Vadeli Program'da bu oran revize edilerek 2011 sonu için yüzde 1.7 ve 2012 sonu için yüzde 1.5 oranları verildi.

12 AYLIK BÜTÇE DE HEDEFLERDEN İYİ
Eylül ayı itibarıyla gerçekleşen on iki aylık bütçe açığı her iki hedeften de iyi. Tabloda ilk sekiz aylık bütçe gerçekleşmelerinin ana kalemler itibarıyla bir özeti yer alıyor. Yıllık karşılaştırmaların daha anlamlı olması açısından aylık bütçe rakamlarını enflasyona göre düzelterek yıllık reel değişim oranlarını da hesapladık. Ayrıca yıl sonu bütçe hedefleri ile de karşılaştırma yaptık.

Vergi barışı ihya etti
TABLONUN detaylarına bakıldığında vergi barışı uygulaması sayesinde vergi gelirlerinde olağanüstü artış olduğu görülebiliyor. Yılın ilk sekiz ayında vergi gelirleri nominal yüzde 22.1, reel olarak da yüzde 15.6 oranında artmış. Buna karşılık faiz dışı harcamalardaki artış nominal olarak yüzde 11.5 reel olarak da yüzde 5.8 düzeyinde kalmış. Düşük faiz oranları sayesinde faiz giderlerinin de geçen yıla göre nominal yüzde 10 daha düşük gerçekleşmesi toplam bütçe harcamalarındaki artışı yüzde 7.4 seviyesine çekmiş. Toplam harcamalarda reel olarak sadece yüzde 1.8'lik yıllık artış söz konusu.

Sosyal güvenlik açığı olumlu sinyaller veriyor
FAİZ dışı denge rakamı ve sosyal güvenlik kurumlarına yapılan transferlerin hem nominal hem de reel bazda azalması olumlu gelişmeler. İkiyıl önce GSYH'nın yüzde 6'sına yaklaşan sosyal güvenlik açığı GSYH'nın yüzde 4.2'sine gerilemiş. Avrupa'da bir sürü ülke can çekişirken bizde bütçedeki olumlu gidişat parmak ısırtıyor. Ancak hem Avrupa'daki problemler, hem de vergi barışının geçici olması nedeniyle, 2012'nin bizde de daha zorlu geçeceğini bilmemiz gerek.

Özet bütçe tablosu (Ocak-Eylül 2011)
Gelirler 199.0 17.7 11.6 279.0 71.3
Vergi gelirleri 169.5 22.1 15.6 232.2 73.0
Vergi dışı gelirler 29.6 -2.2 -7.1 46.8 63.2
Harcamalar 196.9 7.4 1.8 312.6 63.0
Faiz dışı harcamalar 165.2 11.5 5.7 265.1 62.3
Person. ve Sos. Güv.Prim. 57.5 17.2 11.2 85.0 67.6
Mal ve hizmet alımları 18.6 23.1 16.6 30.0 61.9
Cari transferler 71.2 6.1 0.7 115.8 61.5
Sos. Güv. Kur. Transfer 37.1 -1.6 -6.6 64.0 58.0
Diğer harcamalar 17.9 5.9 -0.1 34.2 52.3
Faiz dışı denge 33.8 62.0 53.2 14.0 242.6
Faiz harcamaları 31.7 -10.0 -14.7 47.5 66.8
Genel denge 2.1 -- --- -33.5 --

<p><span>MHP lideri Devlet Bahçeli partisinin grup toplantısında önemli açıklamalarda bulundu. HDP E

PKK'nın bir kolu gibi çalışan HDP kapatılacak mı?

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

Yıldırım çarpmasının vücutta bıraktığı ilginç izler

İstanbul'da etkili olan yağışlı hava, trafikte yoğunluğa neden oldu