Avrupalı Devletler arasında daimi bir işbirliğinin gerekli olduğu fikrini ortaya atan ilk düşünürlerden birisi, Fransız kralı Philip'in danışmanı Piere Dubois'dir. Dubois, 1305 yılında yayınladığı "Kutsal Toprakların Kurtarılışı" (De Recuperatione Sanctae Terrae) adlı kitabında, Avrupalı Hristiyan prenslerin aralarındaki kavgaları bırakıp bir araya gelerek ortak bir birlik oluşturmalarını, bir federasyon kurmalarını önermiştir. Bundan 646 yıl sonra 1951 yılında bu günkü AB'nin temelleri Avrupa Kömür Çelik Topluluğu adıyla ve altı ülkenin katılımıyla atıldı. Önce ekonomik birlik sağlandı sonra siyasal birlik gerçekleştirildi. Belki de yakın gelecekte NATO'nun yerini alabilecek askeri birlik adımı gelebilir. Ancak AB'nin sömürgeci ve pragmatist tavrı birlik kültürünün dünya geneline taşınmasını önledi. Diğer taraftan ABD baskısı AB'nin tam anlamıyla küresel bir güç olmasının önünü tıkadı. Hal böyle olunca ikinci dünya savaşından sonra AB, ABD ile gelişmekte olan ülkeler arasında bir yer bulmaktan öteye gidemedi.

Bu hafta Türk dünyası için çok önemli gelişmeler yaşandı. Öncelikle İkinci Karabağ Savaşının yıl dönümünü idrak ettik. Vefatının 83.yıl dönümünde Türklerin Atası olan büyük Atatürk'ü saygı ve özlemle andık. 15 Kasım'da kuruluşunun 38. Yıl dönümünü kutladığımız Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile bir kez daha gurur duyduk. "Türk Devletleri Teşkilatı" Devlet Başkanları Konseyinin 8.Zirvesi 12 Kasım 2021'de İstanbul'da gerçekleştirildi. Görüldüğü üzere kasım ayının bu haftası dünyada Türk haftası oldu desek yeridir. Bu hafta içinde gerçekleştirilen Türk Devletleri Teşkilatı 8. Zirvesine özel bir yer ayırmak gerekir.

Türk Devletleri Teşkilatı, Türk Keneşi adıyla Türk dilleri konuşan ülkeler arasındaki bağın güçlendirilmesi amacıyla 3 Ekim 2009 tarihinde Nahçıvan Anlaşmasının imzalanmasıyla kurulmuştur. 8.Zirvede İsmi Türk Devletleri Teşkilatına dönüşen bu yapı Türk Dünyası için büyük ümitlerin de kapısını aralamıştır. Türk Dünyası 2040 Vizyonunu ve 2022-2026 Türk Devletleri Teşkilatı Stratejik Yol Haritasını da bünyesinde barındıran 121 maddelik bir bildirinin yayınlanmasıyla sona eren zirve, bütün Türk Devlet ve Topluluklarına geleceğe ilişkin bir model sunmuş olmasıyla da son derece önemli bir rol üstlenmiş durumda. Zirve bildirisinde yer alan "Özellikle egemenlik, toprak bütünlüğü ve uluslararası kabul görmüş sınırların dokunulmazlığı ve iç işlerine müdahale etmeme hususlarına saygı ve destek başta olmak üzere, uluslararası hukukun genel kabul görmüş norm ve ilkeleri uyarınca, Üye Devletlerin güvenliğini ve istikrarını güçlendirmeyi hedefleyerek" ifadesi başlangıç zeminin son derece sağlam ve iyi düşünülerek atılmış olduğunu göstermesi bakımından oldukça dikkat çekici. Türk Dünyası güçlü bir birleşemeye doğru gidiyor. Önce ekonomik, sonra siyasi, kültürel, eğitim, sağlık, askeri vb. pek çok açıdan güçlü bir entegrasyonun temelleri atılıyor. Devletlerin siyasi yapıları korunarak bu sürecin işletilmesi gelecek perspektifinde yeni kurulan teşkilatın ufkunu açıyor. Şu ana kadarki gelişmeler ve yapılan faaliyetler ile geleceğe ilişkin planlamalar Avrupa'nın 600 yılda yapamadığını Türklerin çok kısa sürede yapabileceğinin işaretlerini veriyor bizlere. Ortak para birimi, pasaportsuz seyahat gibi özlem duyduğumuz pek çok şeyin artık hayal olmadığını görmeye başladık.

Güvenlik boyutundan bakacak olursak kenar-kuşak (Rim-Land) sistemi içerisinde yer alan Türk Devletler ve topluluklarının istikrarlı hale gelmesine katkı sağlayacak olan bu girişimlerin aynı zamanda küresel emperyalizmin de panzehri olduğunu söyleyebilirim. "Kenar kuşağa hâkim olan ana karaya (heartland), ana karaya hakim olan dünyaya hâkim olur" görüşü artık sadece Türk Milleti tarafından gerçekleştirilebilecek gibi görünüyor. Açık söylemek gerekirse Kafkasları cehenneme çevirip Ortadoğu'yu mumla aratmak isteyen emperyalist güçlere inat, Türk Devletleri Teşkilatı kadim Türk kültürüyle birlikte Kafkasları bir barış adası haline getirebilir. Şimdiden hayırlı olsun.