• $7,3626
  • €8,9515
  • 436.648
  • 1536.11
09 Şubat 2011 Çarşamba

Lütfen TCMB ne yapıyor anlayın!

MB koyduğu fiyat istikrarı ve finansal istikrar hedefleri için iki politika aracı kullanmakta kararlı. Fakat yeni gelişmeler yeni politikalar da getirebilir
TCMB Başkanı Durmuş Yılmaz'ın Londra'da yabancı yatırımcılara yaptığı sunumu TCMB internet sitesine kondu. Sunum İngilizce, ümit ederim ki yakında sunumun Türkçe'si de MB tarafından siteye konulur ve herkes okuyabilir.
Durmuş Başkan'ın sunumu ülkemizde henüz anlaşılamayan yeni politika yaklaşımının gereğini, önceliklerini, araçlarını, şu andaki durumu ve riskleri mükemmel şekilde 45 slide ile anlatıyor.
Ülkemizde MB değerlendirmesi, büyümenin dengeli olmadığını çok kuvvetli iç talep ile zayıf dış talepten oluştuğunu, sermaye hareketlerinin arttığını, kredi genişlemesinin hızla devam ettiğini gözlemlediklerini, bu nedenle de finansal istikrar önlemlerine başvurma zamanının  geldiğini vurguluyor. Yani  para politikası yaklaşımının değişmesi gerektiği kabul ediliyor. Bu şartlarda ortaya iki para politikası hedefi çıkmış bulunuyor: fiyat istikrarı ve finansal sistem istikrarı. Bu iki hedef bir arada göz önüne alındığında biri için gerekli faiz haddi ,diğeri için tutarlı olamıyor. Ekonomi genişlerken enflasyonu düşük tutmak için gerekli yüksek faiz, finansal istikrar açısından riskli. Diğer taraftan şiddetli resesyonlarda finansal istikrar için gereken daha düşük faiz ise, fiyat istikrarı için gereken faiz düzeyinden çok daha düşük olabiliyor.
Bu nedenle de bugünkü şartlarda, gerekli fiyat istikrarı  ve finanasal istikrarı bir arada sağlamak için, politika faizlerini tek başına kullanmak yeterli değil. Finansal istikrar için 'macro prudential' denen faiz dışı diğer politika araçlarını kullanmak gerekiyor. Bunlar, karşılık oranları, likidite yönetimi, semaye yeterliliği rasyoları, likidite yeterliliği rasyoları, vergiler, ve devletin faiz dışı  harcamaları gibi diğer politika değişkenleri olabilirler.
Bu bağlamda daha düşük bir politka faizi, daha geniş şekilde farklılaştırılmış faizler ve daha yüksek karşılık oranları temel politika araçları haline geliyor. Daha önce politika aracı bir haftalık repo faizi olarak ilan edilmişken şimdi bir 'policy mix' mevcut. Bu nedenle para politikasının sıkılaştırıcı mı genişletmeci mi olduğu birden fazla değişken tarafından belirleniyor. TCMB politika 'mix' yaklaşımının hedefinin sıkılaştırmak olduğunu vurguluyor. Temel senaryo yavaş yavaş olarak faiz ve karşılık silahlarının daha da sıkılaştırıcı hale getirilmesini içeriyor.
Sonuçta bugün gecelik borçlanma ile likidite verilmiyor.  Gecelik faizlerde volatilite artmış bulunuyor. TL swap oranları, swap miktarları  ve swap oranlarında  volatilite düşüyor ve vadeler uzuyor. Enflasyon beklentileri düşüyor ve verim eğrisi kısa vadede düşük, uzun vadede (yıllık) yüksek hale geliyor. Mevduat faizleri ise her vadede düşüyor. 2003 yılı baz alındığında reel döviz kuru 2011 yılında şu günde, gene 100 değerine gelmiş duruyor. İhracat da 2010 Kasım ayından beri yani üç aydır artıyor.

Gevşeme gelebilir
BUGÜNKÜ riskler ne? Alınan  önlemler politika faizi ve karşılık oranlarının yavaşça sıkılaştırma içermesini öngörüyordu. Bu politika yaklaşımı daha uzun süre devam edebilir. Ancak başta Avrupa olmak üzere dünyada ekonomik problemler kötüleşirse, bu sefer bütün politika araçlarının geveşetilmesi de gündeme gelebilir. Tersine dünyada iyileşme olursa da faiz yükselmesi ve sıkılaştırma gelebilir. Emtia fiyatlarında artış olursa ve enflasyon riski gündeme gelirse de enflasyon hedefleri riske girer ve temel senaryoda daha fazla sıkılaştırma gündeme gelebilir. Sonucu belirleyecek olan faktörler dış talep, sermaye hareketleri akımları ve tabii kredi büyümesindeki olası gelişmelerdir.

<p>İki ülke arasında gerçekleştirilen istikşafi görüşmelerin 61. turu tamamlandı. Bir sonraki turun

Atina ile hangi konular masada?

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

40 kilometrelik alanı kaplayan Nazik Gölü'nün yüzeyi buzla kaplandı

Muğla'da tarım alanları su altında kaldı