• $7,3589
  • €8,9552
  • 437.544
  • 1536.11
15 Ocak 2011 Cumartesi

2010'da % 8.7 reel büyüme tahmininin detayları

Dün Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi Betam'ın aşağıdaki tablodaki göstergeleri kullanarak yaptığı tahminlere göre, reel ve mevsim etkilerinden arındırılmış olarak ekonominin 4. çeyrekte 3. çeyreğe göre yüzde 2,2 büyüyeceğini tahmin ettiğini yazmıştık. Betam'ın 2010 yılı toplam büyümesini de, reel ve mevsim etkisinden arındırılmış olarak yüzde 8,7 düzeyinde tahmin ettiğini belirtmiştik. Bugün tahminlerin temelindeki aylık ve çeyreklik gerçekleşmelerin veya gerçekleşme tahminlerinin detaylarını aktarıyoruz. Tablo ekonomik göstergelerdeki değişimleri reel ve mevsimsel etkiden arındırılmış olarak gösteriyor.

Betam ekonomide ekim ayındaki büyük canlanmanın kasım ayında da sınırlı düşüşlerle devam ettiğini gözlemliyor. Ancak iki ayın ortalaması alındığında geçen çeyrek ortalamasına göre tüm göstergelerde artış var. Tablonun son sütunu ekim, kasım ve aralık aylarının ortalamasını gösteriyor.

Doğrudan ölçülen göstergelere baktığımızda, hem sanayi üretim endeksinde hem de kapasite kullanım oranlarında artış gözlemleniyor. Beklentilere dayalı göstergeler de 3. çeyreğe göre daha olumlu. İMKB son çeyrekte yüzde 9,8 arttı.

SÜE'i krizi atlatmak üzere, Kapasite Kullanım Oranı (KKO)'nın daha yolu var
Sanayi Üfretim Endeksi kriz öncesi en yüksek seviyesi olan Mart 2008 seviyesine çok yaklaşmış durumda ama henüz geçebilmiş değil. KKO ise halen kriz öncesi dönemin çok altında. KKO'nın 2007 yılı ortalaması yüzde 80,2  seviyesindeydi. TÜİK'in rakamlarına göre aralık ayında KKO yüzde 75,6'ya ulaştı.Kasım 2009-Kasım 2010 aylık ortalama büyümesi 0,66 yüzde puan olarak gerçekleşti. Bu veriler ışığında sanayinin iki ila üç çeyrek daha eksik kapasiteyle çalışacağını söyleyebiliriz.

Alt kalemlere göre SÜE ve KKO'nın reel ve mevsimsellikten arındırılmış rakamlarına bakıldığında Sanayi Üretim Endeksi kısmına baktığımızda yatırım malları imalatının daha kriz öncesi dönemine gelemediğini görüyoruz. Ara malı imalatı ise kriz öncesi dönemi geçmiş bulunmakta. Kasım ayında aramalı imalatı hariç diğer sektörlerde bir düşüş görünmekte. Sektörler içinden en iyi durumda olan aramalı imalatı sektörü.

İhracat ve ithalat miktar endeksine bakıldığında mevsimsellikten arındırılmış rakamlarla  ihracat  Kasım 2009-Kasım 2010 arasında ortalama aylık yüzde 0,3 arttı, buna karşılık ithalat ortalama yüzde 2,4 arttı. İhracat ekim ayında ortalamanın üstünde yüzde 3,9'luk bir artış göstermişti, fakat kasım ayında yüzde 3'lük bir düşüşle eylül seviyesine geri döndüğü söylenebilir. İthalatın alt kollarını Ekim 2009'dan itibaren inceledik. Bilindiği gibi Türkiye'nin en büyük ithalat kalemi aramalı ithalatıdır, ancak son zamanlardaki ithalat artışının genel olarak yatırım ve tüketim malları ithalatından kaynaklandığını hatırlatalım. Kasım 2009-Kasım 2010 arasında yatırım malı ithalatı aylık olarak ortalama yüzde 7, tüketim malı ithalatı ortalama yüzde 2,2, ara malı ithalatı ortalama yüzde 1,4 arttı. Ekim ayındaki yüksek artışın ardından, kasım ayında genel olarak ithalat yatay bir seyir izledi. Tüketim ithalatı yüzde 2,9 düşerken, aramalı ithalatı yüzde 0,7, yatırım malı ithalatı ise yüzde 3 arttı. 

İhracat oranının yüksek olduğu önemli kalemlerdeki aylık değişime bakıldığında krizin en büyük etkisi motorlu kara taşıtları ve römorklarda yaşanmıştı. Bu sektörde üretim hala kriz önceki seviyelerinin çok altında ve son iki aydır bir düşüş eğilimi gösteriyor. Keza düşüş eğilimi makine ve teçhizat sektöründe de gözlemleniyor. Son aylarda tekstil ve giyim eşyaları sektörleri de dalgalı bir seyir izliyorlar.  

İmalat sanayii alt kalemlerinin ekim ve kasım ayı ihracat performansları incelenirse imalat kalemlerinin ihracatında kasım ayında genel olarak bir azalış gözüküyor. Buradaki en büyük azalış ana metal sanayiinde gerçekleşti.  Bu kalemi motorlu kara taşıtlarındaki ve tütün ürünlerindeki azalış izliyor. Ana metal sanayii ve motorlu kara taşıtları ihracatın en büyük kalemlerinden ikisi olduğundan  bu kalemlerdeki düşüşle imalat sanayii ihracatındaki değişim kasım ayında eksiye geçiyor.

"gokce.20110114224524.jpg"

<p>İki ülke arasında gerçekleştirilen istikşafi görüşmelerin 61. turu tamamlandı. Bir sonraki turun

Atina ile hangi konular masada?

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

40 kilometrelik alanı kaplayan Nazik Gölü'nün yüzeyi buzla kaplandı

Mutfakta işinizi yarayacak pratik bilgiler! Yumurtayı pişirirken içine buz atarsanız...