• $7,4097
  • €8,997
  • 445.429
  • 1569.35
21 Mayıs 2012 Pazartesi

Grexit iyi olur diyen de var!

Yunanistan'ın euro tek para sisteminden çıkması mümkün değildir, sonuç çok fena olur diyenler  çok kalabalık. Dün de bu sütunda onların feleketin nasıl gerçekleşeceği konusundaki analizlerini aktardık Ancak birkaç kişi de tam tersini iddia ediyor. Çıkmaları iyi olur diyorlar. Hem de bunu söyleyenler ulusalcı Yunan analistleri de değil. Ciddi iktisatçılar!
Arvind Subramanian bu sütunun okurlarının iyi tanığı çok ünlü bir  iktisatçı. Çin toplam ekonomik büyüklükte ABD'yi ne zaman geçer konulu 'Eclipse' adındaki kitabı 2011 yılı sonbaharında çıkmıştı ve çok tutulmuştu. Arvind çok iyi eğitimli ve uzun zamanlar Dünya Bankası'nda çakışmış bir iktisatçı. Şimdi de 'Peterson Institute For International Economics' adlı 'Think Tank' kurumunun kıdemli araştırmacısı.
Arvind'in birinci tezi, eğer Yunanistan  tek para sisteminden çıkarsa AB için daha tehlikeli olur tezi. Çünkü tek para sisteminden çıkan ve de başarılı olan bir Yunanistan daha birçok ülke için model oluşturacak duruma gelir diyor.  
Bu nedenle de alternatif bir senaryoyu incelemek gerekli. Ona göre de Yunanistan'ın eurodan çıkmasının etkileri ilk anlarda hakikaten çok kötü olur. Sermaye iyice kaçar, yeni paranın euro karşısındaki kurunun değer kaybı ağır doz olur. Bu da büyük durgunluk ve enflasyon getirir. Bütün mevcut anlaşmalar yeniden düzenlenmek zorunda kalır ve finansal kaos ortaya çıkar. Bu gelişmelerin siyasi sonuçları da çok ağır olur. Yunanistan faiz dışı açık yaşadığından  da iyice kemer sıkılmak da gerekebilir. Bu da ancak AB ve IMF finansmanı ile ortadan kaldırılabilir.
Buraya kadar her konuda her kişi aynı şekilde düşünüyor. Ancak Arvind analizin buradan sonrasında sürüden ayrılıyor. Çünkü o Yeni Drahma'nın devalüsyonunun başkalarının düşündüğünden çok fazla olacağını düşünüyor. Bu devalüsayon da yeni bir süreci devreye sokar demekte. Bugüne kadar fazla ihracatı olmayan ülke, bu devaüsayon ile farklı bir yöne doğru döner düşüncesinde. İhracat ve sürdürülebilir büyüme bu kadar büyük devalüasyonun kaçınılmaz sonucudur demekte. Yunanistan'ın düşük ihracat /GSYİH oranını gündeme getirenleri de statükocu olarak görüyor.
Peki bu dünyada daha önce başka ekonomilerde bu tür bir dev devalüsayon sonrası artan ihracata rastlanmış mı? Deneyimli bir iktisatçı olan Subramanian, 1990'lı yıllarda gerçekleşenlere dikkati çekiyor. Onun hesabına göre Yunanistan yapısında, ihracatı kıt ve sorunlu ülkeler kuru patlattıktan sonraki iki yıl ağır resesyon yaşamakta. Ama ilk iki yıldan sonra da hızlı bir zıplama geliyor. Örneğin Güney Kore 1997 krizi sonrasında dokuz yıl ortalama yüzde altı büyüme yaşamış. Endonezya tüm bankalar batmasına rağmen uzun süre ortalama yüzde 5 büyüme yaşamış. Arjantin 2002 çöküşü sonrası uzun süre yüzde 8 ortalama büyüme yaşamış. Rusya da 1998 çöküşü sonrası yüzde 7 düzeyinde ortalam büyüme yakalamış.
Tabii bu örnek verilen ülkelerin hepsinin çökme ve toparlanma nedenleri çok farklı ama çöküşten sonra iyileşme mümkün.  Bu tür bir 'felaket sonrası kurtuluş' Yunanistan için de geçerli olabilir. Yunanistan da ihracata dayalı büyümeye dönebilir. Hindistan 1991 yılındaki krizi sonrasında ihracat/GSYİH oranını on yılda iki misline çıkartmış, hatta bu çok fazla devalüasyon yaşamadan gerçekleşmiş deniyor.
Yunanistan'ın mega devalüasyon yaşaması kesin gibi durduğuna göre de yeni ihracat olanakları oluşması ve daha evvel dış ticarete konu olmayan malların mega devalüasyon sonrası dış ticaret malları haline gelmesi çok mümkün.
Böyle bir durum gerçekleşirse AB geneli 2013 yılında, yani bundan iki yıl sonra, hala resesyona devam ederken, Yunanistan ihracat hamlesine başlamış olabilir. Üstelik kemer sıkmaya devam eden Portekiz, İspanya ve hatta İtalya, Yunanistan ile birçok kalemde rekabet edemez hale gelir.
Bu durumda bu ülkeler kendi siyasilerine neden Yunanistan'ın gittiği yola gitmedik ve euro sisteminden çıkmadık diye de hesap sorarlar.
Tabii bu durum Almanya'daki siyasi ortamı da etkiler. Yunanistan'ın eurodan çıkması sonrası toparlanması Almanya'yı tüm euro bölgesi ülkelerinde   sorgular ve suçlanır hale getirir.
İnsanlar birden farkına varırlar ki, euro bölgesi Almanya'ya iki büyük avantaj sağlamaktadır. Biri, sürekli ucuz yatırım sermayesi girişi ve diğeri de rekabet gücü olmayan zayıf komşulara karşı rekabetçi kur sahibi olmak. Bu durumda da Almanya euro sisteminde kalan ülkelere daha da cazip yardımlar sağlamak zorunda kalır. Hatta Almanya'nın kendisine eurodan çıkması bile teklif edilebilir.
Yani Yunan trajedisi Yunanalılar için çok kötü olmayabilir. Hatta trajedi etiketi, AB projesine ve euro tek para sistemine yapıştırılır hale gelebilir.

<p>Son yıllarda, teknoloji ile ilgilenenlerin sıklıkla duyduğu kavramlar arasında büyük veri (big da

WhatsApp'la kayıp giden 'Prozodimiz'

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

Türksat-5A'nın alt sistem testleri tamamlandı

Ankara buz kesti