• $7,3929
  • €9,0092
  • 441.195
  • 1542.45
24 Mayıs 2011 Salı

Bütçeye destek cari açığa köstek

Metin Taş-Sezgin Özcan
Metin Taş-Sezgin Özcan
YAZARIN SAYFASI

2011 Nisan ayı bütçe sonuçlarına göre, uzun süredir bütçe ilk defa fazla verdi. Fazlanın en önemli nedeni vergi gelirlerindeki artış. Vergi gelirlerinin detaylarına bakıldığında ise en büyük payın, ithalat işlemleri üzerinden alınan katma değer vergisinin olduğu görülüyor.
Nisan 2011'de tahsil edilen 4 milyar 324 milyon lira, Nisan 2010 ayında tahsil edilen 2 milyar 901 milyon liraya göre yüzde 49 oranında artmış.
4 milyar 324 milyon lira aynı zamanda, aylık bazda tüm zamanların en yüksek ithalde alınan KDV tahsilatı.
2011 yılının ilk dört ayının vergi geliri artışında da rekor yine ithalde alınan KDV'de. Geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 38,2 oranında artmış.

İTHALATIN VERGİ GELİRLERİNE ETKİSİ

İthalde alınan KDV'deki bu artış, doğal olarak ithalattaki artıştan kaynaklanıyor.
Geçen yılın ilk üç ayında 38,3 milyar dolar olan ithalatımız, 2011 yılının aynı döneminde yüzde 46 artarak 56 milyar dolara çıktı. İthalat arttıkça, kuşkusuz ithalde alınan KDV'de artıyor.
Madalyonun bir tarafından bakıldığında, bütçenin verdiği fazlayı ithalata borçlu olduğunu ve bu bağlamda ithalatın bütçenin vergi gelirlerini olumlu etkilediğini söyleyebiliriz.
Madalyonun diğer tarafına bakıldığında ise durumun pek parlak olmadığı ortaya çıkıyor. Zira ithalattaki artış, KDV gelirlerini, dolayısıyla bütçenin vergi gelirlerini artırırken; dış ticaret açığının dolayısıyla cari açığın artmasına yol açıyor.

İTHALATIN CARİ AÇIĞA ETKİSİ
İlk üç ayda dış ticaret açığımız yüzde 97, cari açık ise yüzde 121 oranında arttı. Mart 2011'deki 9,8 milyar dolarlık cari açık, tüm zamanların en yüksek cari açığı.
Mart ayında, dış ticaret açığı kadar cari açık vermemiz de bir başka ilginç tablo!
2010 yılı Mart ayında, yıllık bazda 22.6 milyar dolar olan cari açık, 2011 yılının Mart ayında, yıllık bazda 60.5 milyar dolara ulaşarak tüm zamanların en yüksek cari açık tutarı oldu.
2011 yılının ilk üç ayında 22.1 milyar dolar olan cari açığın, gelecek aylarda aynı seyri izlemesi halinde, 88 milyar dolara ulaşması söz konusu. Yaz aylarında artacak turizm gelirlerinin ve seçim sonrası alınacak bazı önlemlerin etkisiyle bu tutarın 70 milyar doları biraz aşması beklense de, yine tüm zamanların rekor cari açığı olacak.

CARİ AÇIĞIN FİNANSMAN KALİTESİ DE BOZULDU
Son zamanlarda cari açığın finansmanının kalitesi de bozudu. Küresel krize kadar, cari açığın yarıdan fazlası doğrudan yabancı sermaye girişleri ile finanse ediliyordu.
Son zamanlarda ise portföy yatırımlarının ve net hata noksan kaleminden gelen sermaye ön plana çıktı. Bununla da kalmayıp, cari açığın finansmanını sağlayan fonların vadesi de uzun ve orta vadeden kısa vadeye dönüştü.
Hem cari açığın tırmanışı hem de açığın finansman kalitesinin bozulması, vergi gelirlerindeki artışı gölgeliyor. Vergi gelirlerindeki artış da ithalde alınan KDV'den kaynaklanınca, insan sevinse mi üzülse mi bilemiyor.
Vergi gelirlerini olumlu etkileyen ithalat, mevcut yapı içinde cari açığı olumsuz etkiliyor.

Emekli ikramiyesi için ne yapabilirim?
Gazeteniz köşesinde 'Emekli ikramiyesini alamayanlara müjde' başlıklı yazınızı okudum. Ben de bu konunun mağduruyum. Anladığım kadarı ile Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasını beklemek gerekiyor. Eğer yanlış anladıysam lütfen bana ne yapmam konusunda yardımcı olmanızı rica ederim. Daha önce SGK'ya dilekçe verdim, fakat bana Emekli Sandığı'nda birikmiş olan paranın ödenemeyeceğini belirten bir yazı gönderdiler. Bunun dışında hiçbir hukuki yola müracaat etmedim. Elvan Ilgar
'Emekli Sandığı'nda birikmiş olan para' derken, Emekli Sandığına tabi çalışmalarınızın karşılığı olan emekli ikramiyesini kastetmiş olmalısınız. Zira Anayasa Mahkemesi'nin kararı, son defa Emekli Sandığı'na tabi görevlerden emekliye ayrılmadığı için Emekli Sandığı'na tabi çalışma sürelerine ilişkin ödenemeyen emekli ikramiyesi ile ilgili.
Daha önceki başvurunuzun reddedildiği tarihten itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesinde dava açmanız gerekiyordu. Anayasa Mahkemesinin kararı henüz Resmi Gazete'de yayımlanmadı. Muhtemelen yeni bir düzenleme yapılması için kararın yürürlük tarihi ileri bir tarih olarak belirlenecektir. Şimdi Anayasa Mahkemesi kararının yayımlanmasını, hatta verilen süre içinde yani bir düzenleme yapılmasını bekleyebileceğiniz gibi, bu süreleri beklemeden de dava açabilirsiniz. Bunun için önce yeniden SGK'ya başvurmanız, talebinizin reddi üzerine de 60 gün içinde Ankara idare Mahkemesi'nde dava açmanız gerekiyor.

AKLINIZDA BULUNSUN
Sözleşmelerde haksız şart
Taraflardan birini tüketicilerin oluşturduğu her türlü sözleşmede yer alan haksız şartlar tüketici açısından bağlayıcı değildir. Eğer sözleşme şartı önceden hazırlanmışsa ve özellikle de standart sözleşmede yer alması nedeniyle tüketici içeriğine etki edememişse, o sözleşme şartının tüketiciyle müzakere edilmediği kabul edilir.

GÜNÜN SÖZÜ
'Bütün düşündüklerinizi söylemeyin; ama bütün söylediklerinizi düşünün.'
Gabriel Garcia Marquez

<div><br></div><p><br></p>

Meteoroloji Hava Tahmin Uzmanı açıkladı... İstanbul'a kar yağacak mı?

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

Amasya'da mamutlara ait olduğu değerlendirilen fosiller bulundu

Bakanlar Gül ve Karaismailoğlu, Gaziray Projesi'nde incelemelerde bulundu