Toplum olarak mahremiyetin öneminin ne anlama geldiğini fark etmeli ve gerekli önlemleri almalıyız. Yetişme tarzımız gözden geçirilmeli ve yetiştirme tarzımıza müdahale etmeliyiz. Mahremiyet gizliliği esas alıp, kişisel gizliliğe vurgu yapmaktır. Kişiye özel tanımın yapılması ve aidiyet duygusunun oluşumu için çocuklara erken yaşlarda kazandırılması gereken en önemli kavramların başında gelir. Mahremiyet eğitiminin önemini vurgulayarak yapılması gerekenleri belirtmekte fayda var...

Günümüzde artan taciz olaylarının çoğalması ile mahremiyet eğitiminin önemini bir kez daha anlamış oluyoruz. Artan sapkınlıkların önüne geçilmesi adına bireylerin bilinçlenmesi sağlanmalı ve oluşabilecek travmatik durumların önlemini almak için mahremiyete vurgu yapmalıyız.

AİLELER MAHREMİYETİ ÇOCUKLARINA NASIL ANLATMALI?

Mahremiyet eğitimini aileler çocuklarına anlatmadan önce iyice araştırma yapmalı ve çocuklarına teker teker, sakince, özel görüşmeler şeklinde izah etmelidir. Bireysel anlatılan bu eğitimin amacı; karşılaşılmış durumların o anda itiraf edilmesi ile ortaya çıkmasını sağlamaktır. Yaşı küçük olan çocuklara sık sık tekrar ile aileler ulaşmalı, yaşı büyüdükçe aralıkları açmalıdır. 2,5-3 yaş ile mahremiyet eğitimine başlayabilirsiniz.

ÇOCUKLAR ‘ÖZEL BÖLGE’ TANIMINI BİLMELİ

İlk adım olan özel bölge tanımlama (göğüs, iki bacak arası ve arka) ile başlayan eğitim karşı cinsi tanıma ve kendi özel bölgelerini korumayı hedef almaktadır. Bu süreçte çocuğa iyi ve kötü dokunuş farkı öğretilmeye çalışılırken; 'Doktor amcan bile izinsiz özel bölgelerine dokunamaz!' mesajını vermelisiniz. Aynı zamanda yakın akrabalar olmak üzere çocuğun özel bölgelerine dokunarak, sıkarak, öperek ve ısırarak yapılan şakalarında uygunsuz olduğunu belirtmek isterim. Amaç çocuğun kötü dokunuş refleksini oluşturmaktır ve bu oluşumda anne ve baba dahi olsa sınırları bilmeli, çocuğun istemediği davranışı devam ettirmemelidir. Aksi takdirde öğretmeye çalıştığınız durumu uygulayan kişi olduğunuzdan, öğrenme sürecini gerçekleştirememiş olursunuz.

İZİN ALGISINDA YAPILAN BÜYÜK HATA

İkinci aşama olan odaya ‘izin almadan girilmez’ algısını yerleştirmek için, çocuğun odasına girmeden kapıyı tıklatarak 'Girebilir miyim?' şeklinde ki sorunuz sonrasında, 'Girebilirsin!' cevabını alıp odaya girmeye önem verirseniz, yaptığınız tutumu öğrenmiş bir çocuk yetiştirmiş olursunuz. Yalnızca ‘yapma’ diyerek öğretemeyeceğinizi kabul edip, öğrenmesini istediğiniz davranışı uygulayarak benimsemesini sağlayabilirsiniz.

TUVALET ALIŞKANLIĞINA DİKKAT

Çocuğun ‘benim’ ve ‘özel alan’ kavramlarını benimsemesi için ilk adımı atmış olduğunuz mahremiyet eğitiminde 4 yaş aralığında ki çocuğunuzun sıradaki eğitimi olan tuvalet alışkanlığı sürecinde de aynı titizliği gösterirseniz, izin alınmadan tuvalete girilmemesi gerektiğini vurgulamış olursunuz.

Kişisel sınırlarına saygı duyduğunuz çocuk ilerde kişisel sınırlarınıza saygı duymaya başlar ve böylece tacizi uygulayan kişi sayısında da azalma yakalayabiliriz. Tuvalet kapısı kapalı olması gerektiğini söyleyerek uygularsanız, sizin olmadığınız bir yerde de çocuğun bu sınırına uyum sağladığını gözlemleyebilirsiniz. Böylece olası kapı açılma durumunda bir şeylerin yanlış olduğunu düşünmesini sağlayabilirsiniz.

Tuvalet sonrası temizliğini 4 yaş sonrasında çocuğun kendisinin yapmasını beklemeli ve müdahale ettiğiniz her durumun çocuk için bir risk faktörü olduğunu bilmelisiniz. Acaba temizliğini yapabildi mi? sorusu çocuğun değil sizin kaygınızdır... Çocuk, kendisini tuvaletteyken gören birine karşı tepki vermemeye asla alışmamalıdır.

‘NASILSA ÇOCUK’ DÜŞÜNCESİ YANLIŞ

Bir diğer adım olan çocuğun özel alanlarına saygılı olma adımı ise; denize çıplak sokulmamasını ve nasılsa çocuk diyerek herkesin içinde giydirmemeniz gerektiğini kapsamaktadır. Çocuğun altını değişirken bile başka odaya götürmek onun mahremiyetine duyduğunuz saygıyı ifade etmektedir. Birilerinin göremeyeceği şekilde bedenin sergilenmemesi gerektiği algısını da böylece ona yerleştirmiş olursunuz. Çocuğun cinsel organlarını sevgi objesi yapmamalı ve kültür olarak normalleştirmiş olsanız da yapanları uyararak, önlem almış olursunuz.

İlkokul ile birlikte odaların ayrıldığı kardeşler, artık kendi çekmecelerine kavuşup özel alan tanımlamada bilgi sahibi olmuşlardır. İnternette, dışarıda ya da maruz kalacakları herhangi bir yerde uygunsuz davranışları belirtmeli, sessiz kalmayarak tepkiniz ile 'Burada yanlış bir şeyler oluyor!' algısını kazanmalarını sağlayabilirsiniz. Mahremiyet eğitimi alan çocuklar kendi özel alanını bilir, bu alanını korur ve başkalarının özel alanlarına da saygı gösterir. ‘Bedenim bana aittir ve özeldir’ algısını kazanmış olan çocuk kötü dokunuşu fark eder ve sesini çıkarır.

Çocuğunuzu dinleyin ve ona zaman ayırın! Unutmayın ki sınırların erken yaş döneminde öğretilmesi birçok olumsuzlukların önlenmesi anlamına gelmektedir.