• $28,9208
  • €31,485
  • 1924.11
  • 8026.27
20 Ocak 2022 Perşembe

1914: Avusturya- Macaristan veliahdını kim vuracak?

Adeta fırtına öncesi sessizliğin hissedildi­ği günlerden geçiyoruz. Rusya'nın Uk­rayna'yı işgal girişiminin yoğun bir şe­kilde tartışıldığı;

İran'ın vekil unsuru olan Husilerin Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'deki üç ayrı hedefe saldırı düzenlediği;

Bosna'da Bosnalı Sırpların yeniden savaş tamtamları çaldığı;

Libya'da ve Suriye'deki kao­sun devam ettiği, Doğu Akdeniz'de Yunanistan'ın kendisine hamilik yapan devletlere dayanarak kış­kırtma peşinde koştuğu bir dönem...

Üstelik bu meselelerin hepsi Türkiye ile bir şekilde ilişkili meseleler.

Hatta Türkiye'nin askeri olarak müda­hale ettiği veya etme potansiyelini açıkça göster­diği yerler.

Zaten günümüzün çok kutuplu dünya­sında henüz bir dengeye kavuşmamış güç ilişkile­ri pandemiyle başka bir aşamaya geçmişken adeta herkes bir yerde patlayacak bir kıvılcımı bekliyor.

Sanki bütün dünya kamuoyunun Avusturya – Macaristan İmparatorluğu veliahdının öldürül­mesini beklediği bir 1914 havası.

1914'teki kıvılcım Balkanlar'da Saraybos­na'da çakılmıştı. Tarihin bir cilvesi olsa gerek, herkes Ukrayna'ya yoğunlaşmışken, yine ilk kı­vılcımın aynı yerde ve yine Sırplar tarafından ça­kılması ihtimali bir yanda duruyor.

BALKANLAR'DAN GELEN SOĞUK HAVA DALGASI

16 Aralık 2021'de bu köşede "Göz Bebeği­miz Bosna'da Neler Oluyor?" başlığıyla tahlil etmiş­tim. Bosna Savaşı sonrasında yapılan Dayton Ant­laşması'na göre kurulmuş Bosna-Hersek bünye­sindeki Bosna Sırp Cumhuriyeti kaynaklı bir geri­lim sürekli tırmandırılıyor. Srebrenitsa Soykı­rımı'nın inkârını suç sayan yasaya itiraz edip Bosna Devleti'nin yargısının, ordusunun ve idari organla­rının faaliyetlerini yasaklayan Bosna Sırp Cumhuri­yeti bölgedeki barışı tehdit ediyor. Bosnalı Sırpların lideri olan Milorad Dodik bu gerilimi tırmandırma siyasetinde cesareti ise geçtiğimiz günlerde Krem­lin'de görüştüğü Vladimir Putin'den alıyor.

Son günlerde Bosnalı Sırpların düzenledi­ği yürüyüşlere Bosnalı Sırp polislerin de yürüyü­şe katılması; soykırımcı Karadzic lehine slogan atılması ve Aliya İzzetbegoviç'e yönelik hakaret­ler yetmiyormuş gibi Srebrenica Soykırımı anıt­larına yapılan saldırılar da meselenin ciddiyetini gösteriyor. Diğer yandan da Hırvatlar da ortaya çıkacak bir kaostan faydalanmak ve Bosna için­deki Mostar gibi bölgelerde hak iddia etmek için boş durmuyor. Hırvat Cumhurbaşkanı'nın biraz da Almanya'dan aldığı güçle yaptığı açıklamalar bunu gösteriyor.

Aynı şekilde Kosova'daki Sırpların da geri­limi tırmandırıcı hareketleri gözlerden kaçmıyor. Sırbistan'la birleşme hayalleri kuran Kosova­lı Sırpların da bir yandan Kosovalı Arnavutlarla karşı karşıya gelmesi riski ortaya çıkıyor. Koso­valı Sırplar Rusya'ya güvenirken Arnavutlar ise Kosova'nın kuruluşundan beri ABD'nin bölge­deki en bariz müttefiki konumunda.

TÜRKİYE AĞIRLIĞINI KOYUYOR

Böyle gerginliğin yükseldiği ve bölgedeki her aktörün arkasında bir büyük gücün olduğu ortam­da hem bölgedeki aktörlerin hem de onları birer vekil-unsur olarak kullanmak isteyen küresel güç merkezlerinin hesaplarını Balkanlar üzerinden gö­rebileceği bir dönemin işaretleri görülüyor.

Ukrayna'da sıkıştırılmak istenen Rusya'nın cepheyi genişletmek, odağı dağıtmak ve Avrupa ülkelerinin ABD yanında hizalanmasını engelle­mek adına Avrupa'yı yumuşak karnı olarak gör­düğü Balkanlar üzerinden bir istikrarsızlık yarat­makla tehdit ettiği anlaşılıyor. İşte tam böyle bir zamanda Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Arnavut­luk'u ziyareti ve orada karşılanışı; Türkiye'nin böl­gedeki tarihsel ve kültürel etkisi altındaki Arnavut­larla teması büyük önem taşıyor.

Bir gün sonrasında da Türkiye ile iyi iliş­kilere sahip Sırbistan Cumhurbaşkanı Vucic'in Ankara'ya gelmesi ve Bosna'nın toprak bütün­lüğünü koruma iradesini tasdik etmesi, Boş­naklara ve Arnavutlara yönelik sıcak mesajları bölge üzerinden oyun tezgâhlayanların oyunu­nu bozacak cinsten görünüyor.

Türkiye'nin dünyada artan diplomatik gücü ve etkisi hem Balkanlar'da gerilimin dü­şürülmesinde hem de bölgedeki manevi uzan­tısı olan Arnavutların ve Boşnak­ların sahipsiz olmadığını göstermesi bakımın­dan büyük ehemmiyet arz ediyor.

<p>Şanlıurfa'da silah ve mühimmat kaçakçılarına yönelik operasyonda 5 şüpheli gözaltına alındı. İl J

Şanlıurfa'da silah kaçakçılığı operasyonu: 5 gözaltı

Filistinlilerin kefenleri Beyaz Saray önünde

70 bin TL'den başlıyor: Kaçıran pişman oluyor! İşte adeta kapış kapış giden otomobiller

Tokat'ta bir garaj alev alev yandı! 4 araç kullanılamaz hale geldi