• $7,5345
  • €8,9837
  • 411.286
  • 1541.98
14 Ocak 2012 Cumartesi

Bebeklerimizin beslenme karnesinde notumuz düşük!

Hülya Yıldırım
Hülya Yıldırım
YAZARIN SAYFASI

Ülkemizde 'obez' olarak nitelendirilen çocukların sayısı yüzde 20'lere yaklaşırken kronik düzeyde beslenme yetersizliği yaşayan çocukların oranı ise yüzde 15. Peki ama çocuklarını iyi besleme konusunda iddialı olan Türk anneleri, nerede yanlış yapıyor?

Ülkemizde yapılan araştırmalara göre, annelerin yüzde 58'i 1-10 yaş arasındaki çocuklarına yemek yedirmekte güçlük çektiğini itiraf ediyor. Öte yandan, gürbüz ve obez olarak nitelendirilen çocukların sayısı ise, ülkemizde yüzde 20'lere gelip dayanmış durumda. Kronik düzeyde beslenme yetersizliği yaşayan çocukların ülkemizdeki oranı ise, yüzde 15'lerde... Neden dersiniz?
Çocukların sağlığı, beslenme ve uyku düzenleriyle paralel giderken, beslenme karnelerinde sınıfta kaldığımızı apaçık görüyoruz. Üstelik Türk anneleri, çocuklarını iyi beslemek konusunda iddialıyken ve büyük çabalar da harcarken, nasıl oluyor da çocuklarımız yüksek oranlarda beslenme sorunları yaşıyor?
Ve yine yapılan araştırmalar; doğum öncesi ve sonrasını takip eden ilk yıllardaki beslenmenin yetişkinlik döneminde obezite ve kronik hastalıkların ortaya çıkmasını kesin bir şekilde etkilediğini gösteriyor.
Ben de anneyim, biliyorum, bir bebeği beslemek, büyütmek kolay iş değil, özellikle de 0-3 yaş döneminde insan çok zorlanıyor.  Bir kere bu konu, hamilelik öncesinden başlayarak annenin ruh ve beden sağlığıyla doğrudan ilgili... 

ALTIN ANAHTAR ANNE SÜTÜ!
Doğumdan sonra ise devreye kuşkusuz anne sütü giriyor, girmeli... İlk 6 ay sadece anne sütü, ilk 9 ay anne sütü ağırlıklı bir beslenme ve 9 aydan sonra da ek gıdaların öne çıktığı ve mümkünse anne sütünün 2 yaşına kadar verilmeye devam edildiği bir süreç...
Ben bu konuda şanslı, belki de şansını yaratmak konusunda azimli annelerdenim. Altın anahtarın anne sütü olduğunu bilerek kızımı 19 ay boyunca emzirdim. Çok şükür kızım da emme refleksi çok güçlü bebekti. Fakat, aynı iştahı ek gıdalara göstermedi, ne verdiysem üzerime püskürttüğü uzun ve sancılı bir dönem yaşadık. Sonuçta, benim en zorlandığım süreç 7. ayda ek gıdalara geçerken oldu.
Birçok anne farklı zorluklar yaşıyor biliyorum; bebeği emzirmek de daha sonra ek gıdalara geçmek de her bebek için aynı olmuyor. Bebeğin  0-3 yaşında beslenme ve uyku düzenini sağlıklı bir şekilde oturtmaya çalışırken çeşitli sıkıntılar yaşanıyor.  Bir kere her bebek farklı, sonra hastalıklar bebeğin beslenmesini olumsuz etkiliyor, beslenme olumsuz etkilendiğinde de hastalıklara davetiye çıkıyor. Anneler birçok kaynaktan bilgilenmeye çalışsalar da en sonunda bu bilgiler çorba olabiliyor ve anne de ne yapacağını şaşırıyor. Ayrıca, çocuk doktorlarımız iyi niyetliler; fakat çoğu kez, beslenme konusunda yeterli olamayabiliyorlar. Alın size ülkemizde yumak haline gelmiş bir sorun: Bebek ve çocuk beslenmesi!
Geçtiğimiz günlerde bebek beslenmesinin önemi konusundaki bir toplantıya katılmak üzere, 125 yıldır  alanında lider firmalardan biri olan ve 2002 yılından beri de Ülker ile Ülker Hero Baby adıyla ortaklığı bulunan Hero Baby'nin İspanya'nın Murcia şehrindeki fabrikalarını ziyaret ettim. O kadar hoşuma gitti ki, bebekler için 125 yıllık bir uzmanlık, büyük bir birikim, meğer 2002 yılından beri ülkemize de taşınmış. Ankara'daki tahıllı ve kavanoz mama fabrikaları; Türkiye'nin ilk ve tek mama üretim tesisleri olarak 36 ülkeye yılda 30 milyon adet mama ihraç ediyormuş meğer. Doğrusu benim işin bu derece uluslararası bir boyutta olduğundan bugüne kadar haberim yoktu.
Hani, ek gıdalara başlama sürecinde uzun bir süre güzel yavrum her verdiğimi üstüme püskürtüyordu, dedim ya... İşte, bu markanın mandalinalı kavanoz mamasını benimki bir iştahla yiyordu ki, sormayın. Böylece ben de, 'Aman bebeğim bugünkü meyve öğününü atladı' telaşına düşmüyordum. Çünkü beslenmede yaşanan sıkıntılar anne ile bebeğin ilişkisine yansıyor ve bebeğinizle ilişkinizin olumsuz etkilenmesi an meselesi oluyor.
Beslenme o kadar çok yönlü bir kavram ki, bebeklerimizi yeterli ve dengeli beslenme konusundaki karnemizdeki kırık nota aslında şaşırmamak gerek. Aslında adı üstünde onlar bebek ve bizim küçük birer versiyonumuz değiller. Her şeyleri farklı; bağırsak sistemleri her şeyi sindiremiyor, dolayısıyla da anne sütü mucizesi imdadımıza yetişiyor. Yetişiyor yetişmesine ama ülkemizde ilk 6 ay sadece bebeklerini anne sütüyle besleyen annelerin oranı yüzde 10 ila 30 arasında maalesef... Biz, ekmeği yemek suyuna batırarak bebeğimizi beslemeyi, nerede abur cubur varsa 'Alışsın' diyerek ağzına tıkıştırmayı ve hatta hala 30 yıl önce annelerimizin bize yaptığı inek sütü-nişasta karışımını bebeklerimize yedirmeyi seviyoruz.
Oysa, bebeklere verilecek besinler kalsiyum, demir, yaşamsal öneme sahip yağ asitleri, vitamin ve mineraller yönünden zengin olmalı; anne sütünün yanında, bebeklere verilecek ek besinler ise katkı maddesi, tarım ilacı, hormon, ağır metal gibi kimyasalları kesinlikle içermemeli ve besinler yetişkinlerin damak tadına göre (yağlı, tuzlu, baharatlı) hazırlanmamalı...

NEDEN KAVANOZ MEYVE?
Ve işte anne sütünün olmadığı ya da yeterli gelmediği durumlarda ve de ek gıdalara geçilme sürecinde bebeğin yeterli ve dengeli beslenmesini sağlamak ya da sağlamasına katkıda bulunmak üzere, bu yüzlerce yıllık uzmanlığın ürünü olan mamaların, ekonomik fiyat politikaları izleyerek annelerin elinin altında olması çok değerli... Ama size, anneniz ya da yakınlarınız, 'Neden çocuğa kavanoz meyve yediyorsun evladım, bak ben cam rendede taze taze hazırladım, bunu ver bebeğe, hazır mama ile çocuk mu büyür' diyecektir. Oysa, o hazır mama dediğimiz kavanoz mamalar 400'e yakın testten geçiyor, o kavanoza girebilmek ve bebeğin sofrasına gelebilmek için... Üstelik meyve ve sebzelerin yüzde 95'ini de Ülker Hero Baby, tohumlanma aşamasından itibaren takip ederek ülkemizden sağlıyormuş. 
Evde bebeğinize sunduğunuz meyvenin hangi aşamalardan geçerek sofranıza geldiğini bilmiyorsunuz.

AZ MAMA TÜKETİYORUZ
Türkiye'de bebek başına yıllık mama tüketimi 10,47 kg; İspanya'da ise bebek başına yıllık mama tüketimi 117 kg! Peki, bu devasa oran farkının nedeni, ülkemizde bebeklerin anne sütü ağırlıklı beslenmesi mi? Hayır! Peki, o zaman ne?

ÇOCUK DOKTORLARI NE DİYOR?
Dr. H. Cavit Aydoğdu (Atlas Hastanesi):

'İlk 6 ay anne sütü kullanımı ve 6. aydan itibaren ek besinlere geçiş olması gerekendir. Bizim toplumumuzda öncelik inek sütüne veriliyor, halkımızda bilgi eksikliği ve ekonomik zayıflık var.'
Doç. Dr. Müferet Ergüven (Göztepe Eğt. Arş. Hastanesi Klinik Şefi):
'Halkın bilinçsiz olması başlıca etkendir. İnek sütünün çok yaygın olmasından dolayı anne sütü ve bebek maması tüketimi ülkemizde düşük.'
İşte böyle, 0-3 yaş bebek beslenmesi çok kritik bir öneme sahip. Çünkü, bebeğin bedensel ve zihinsel potansiyelini ortaya çıkarmasını ve tüm yaşamını doğrudan etkiliyor.
Haftaya bu konuya kaldığım yerden devam etmek istiyorum. Çünkü 1-10 yaş arasındaki çocukların yüzde 58'inin neden anneleri tarafından iştahsız olarak tanımlandığını, dolayısıyla da neden yetersiz beslendiğini ayrıntılarıyla bilmenizi istiyorum.

<p>Samsun'da eski eşi E.M.'yi sokak ortasında 5 yaşındaki kızlarının önünde öldüresiye döven İbrahim

Samsun'daki caninin ifadesi ortaya çıktı: Bir anda gözüm döndü ve sinir krizi geçirdim

İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Iğdır'da esnaf ziyareti yaptı

Mavi Vatan 2021 Tatbikatı'nın Seçkin Gözlemci Günü başladı

Başkan Erdoğan, Mavi Vatan 2021 Taktik Tatbikatı'na canlı bağlantıyla katıldı