500 metreye kadar mesafede pizza teslimatını insansız hava aracıyla yaptıklarını söyleyen Domino's Pizza Genel Müdürü Saranga "Denemeleri Bodrum ve Büyükada'da gerçekleştirdik. Bu yaz teknelere servis yapacağız" diyor.

Çocukluğumda en sevdiğim çizgi filmlerden biriydi Jetgiller. Uçan arabalar, robot temizlikçiler, evin oğlunun son derece yüksek teknolojik oyuncakları. ‘Bilim kurgu’nun örnekleri hayatımıza da girdi. Domino’s Pizza’nın insansız hava aracının nasıl hizmet verdiğini görmek için, genel müdürü Aslan Saranga ile buluştuk. Hem Dominocopter’ı konuştuk hem de fast food sektörünü, İtalya’nın pidesine karşı Türk pidesinin, lahmacununun bugüne kadar niye dünyada markalaşamadığını:

ŞİMDİLİK 500 METRE

İnsansız hava aracınızı biraz önce test ettik. Bu robotu anlatır mısınız?
Şu an dünyada İngiltere’de bir de biz de deneniyor. Türkiye’de bu robottan birkaç tane var. Birkaç dükkanımızda üç, dört aydır kullanıyoruz, henüz test aşamasındayız. Makine ile pizzayı havadan şimdilik 500 metreye kadar olan mesafedeki bölgelerde teslimat yapıyoruz. Sipariş verenin şimdilik apartman kapısına inmesi gerekiyor. Dominocopter GPS ile uçuş yapıyor, belirlenen koordinata auto-pilot şeklinde hedefine kitlenerek inişini gerçekleştiriyor. 8 kollu multirotor, 300 metre yüksekliğe çıkabiliyor, 500 metre çapındaki bir alanda uçuş gerçekleştirebiliyor, helikopterin çapı 1 metre civarında, 2 kiloya kadar yük taşıyabiliyor. Havada istenilen yerde sabit kalabiliyor, kalktığı yere geri dönebiliyor. Kumandası ve pizza paketini koyduğumuz gövdesi var. Aslında dünyada birçok firma bu aleti kullanmaya başladı. Amazon’un da böyle bir hizmet verdiğini duyduk. Yukarıdan fotoğraf çekimi yapanlar var. Biz de bunu pizza servisinde kullanalım diye düşündük. Pizza işine sadece adapte ettik.

Önümüzdeki yıllarda pizza servisi yapan moto-kuryelerin yerini bu Dominocopter mu alacak?
Motosikletlerin tamamen ortadan kalkması mümkün değil. Dominocopter da farklı bir hizmet şekli. Her restoranımızda uygulanmıyor. Dominocopter’in uçuşu hava şartlarına bağlı olarak değişkenlik gösterebilir. Rüzgarlı ve yağmurlu havalarda uçuş yapması mümkün değil. Bizim için serviste tüm aşamalar sorunsuz ve maksimum müşteri memnuniyeti sağlayacak ölçüde olmalı. Bu inovasyonu özellikle sahil kesimleri için geliştirdik. Denemeleri Bodrum ve Büyükada şubelerimizde yaptık. Bu yaz, sahil bölgelerimizde, yazlıklara ve özellikle teknelere serviste uygulamaya geçmeyi hedefliyoruz.

EN ÇOK İNOVASYON YAPAN ÜLKEYİZ

Domino’s Pizza 75 ülkede faaliyet gösteriyor. Bu insansız hava aracını nasıl oldu da Türkiye, İngiltere ile birlikte kullanan iki ülkeden biri oldu? Türkiye niye tercih edildi?
Dünyada 75 ülkede var ama Türkiye de Domino’s Pizza’nın en büyük olduğu 6-7 ülkeden biri. En çok inovasyonu yapan ülkeyiz. Mesela yöresel lezzetleri yaptık. Adanalı, Kayserili pizzayı yaptık. Çikolatalı sufleyi pizza sektöründe yapıp, mönüye koyan ilk biziz. Ürün, servis, imaj konusunda sürekli yenilikçilik içindeyiz. İnsansız hava aracını da yenilikçi hizmetlerimize bir ek olarak gördük.

ZAM YAPAN KAYBEDECEK

2014 beklentileriniz nedir? Gıda ürünlerinde zam döneminİ yaşıyoruz bir yandan da sıkı para politikası var. İnsanlar tüketimden uzaklaştı mı?
Biz, nispeten ucuz ürün satıyoruz. 9 liraya iki kişi karnını doyurabiliyor. İnsanlar artık fiyat konusunda çok hassas. Bir ürünün fiyatını 50 kuruş, 1 lira bile artırsanız, hemen tüketimde azalma görüyorsunuz. O yüzden bu yıl kardan çok insanların hacime odaklanmasını tavsiye ederim. Zam yapan kaybediyor. Yaptığı işi kaybetmemek için müşteri odaklı düşünülmeli, müşterinin ödeyebileceği seviyede ürünler çıkararak perakende sektöründe odaklanılmalı.

LÜKS SEMTTE VAKKO DAR GELİRLİDE BİM'İZ

Şef Uğur Volkan Uysal ve inovasyon ekibi diyorsunuz. İnovasyonlarınız ne?
Dominos Pizza olarak biz hem Vakko’yuz, hem BİM mağazasıyız. Ulus, Bağdat caddesi gibi en lüks semtlerde de varız, en düşük gelir grubunun olduğu semtlerde de. Daha pahalı ürünlerimiz gibi, 5 liraya, 6 liraya uygun ürünleri de inove ettik. Şefimiz ile mönü hazırladık, önceliğimiz Türk damak tadına uygun lezzetler. Yöresel lezzetleri mönümüze koyduk. Adana kebabınını, Kayseri pastırmasını pizzaya uyguladık. Sucuk-ekmek gibi ürünler koyduk.

Domino’s Pizza’nın faaliyette bulunduğu 75 ülke arasında inovasyon açısından sizin bir yeriniz var mı?
Dünyaya da çikolatalı sufle, iki katlı hamur olarak dublex ürünümüz çıktı. Dönerli pizza yapmıştık, Almanya, Hollanda, İngiltere’de satıldı.

DİYARBAKIR'DA KİRA İSTANBUL SEVİYESİNDE

Türkiye’de kaç şubeniz var, yılda ne kadar yatırım yapıyorsunuz?
372 şubemiz var, 10 bine yakın çalışanımız var. Yılda 80 dükkan açıyoruz, yılda 5-6 milyon dolarlık yeni yatırım yapıyoruz. Dört fabrikamız var, Gebze, İzmir, Ankara ve Gaziantep’te. Malzemelerimizi fabrikalarda yapıp, üç günde bir dükkanlara sevk ediyoruz. Böylece dükkanlarda mekan tasarrufu oluyor hem de ürünlerde bir standardı yakalıyoruz.

Bu dört fabrikanın lokasyonunu neye göre belirlediniz?
2017’de 700 restoran hedefiyle bir kamyonun 7-8 saat gidecek bir güzergah çizdik. En hızlı büyüdüğümüz bölge Doğu. Hiç bu kadar hızlı büyüyeceğini de tahmin etmiyorduk. Geçen sene planları değiştirip, Gaziantep’te fabrika açtık. Barış ortamıyla ekonomi çok canlandı. Diyarbakır’da, Van’da kira İstanbul seviyesinde.

PİDE DÜNYA MARKASI OLAMADI

İtalya’nın makarnası, pidesi dünyada bu kadar makbul bulunurken, Türkiye’nin pidesi, döneri niye kaliteli marka olamıyor?
Olay yalnızca ürün değil. Annem de evde çok güzel yemek yapıyor, eminim siz de çok güzel yemek yapıyorsunuzdur ama dünya markası olmak için farklı bir altyapı gerektiriyor. Kadro ve know how gerektiriyor. Serviste ne yapıyorsunuz, restoranın imajında ne yapıyorsunuz, çalışanlarınızı nasıl eğitiyorsunuz gibi alt bölümleri var. Ürün sonuçta buz dağının görünen küçücük bir kısmı. Türkiye’nin maalesef ki bu konularda kurumsallaşmadığını, firmaların yeteri kadar know how biriktirmediğini gözlemliyorum. Yoksa pide de en az pizza gibi dünyada bir marka olabilir.

AZERBAYCAN, GÜRCİSTAN, RUSYA TÜRKİYE'YE BAĞLI

Türkiye’deki başarımızdan dolayı Rusya operasyonunu da bize verdiler. İki senedir Rusya’ya yatırım yapmaya başladık, 15 restoran açtık. Üç ay içinde Azerbaycan’da açıyoruz, 6 ay içinde de Gürcistan’da restoranlarımızı açacağız. Hedefimiz bu bölgeyi, yani Doğu Avrupa, Ortadoğu’yu Türkiye’ye bağlı bir güç haline getirmek.

PİZZANIN ÜÇ SIRRI VARDI: HAMUR, PEYNİR VE DOMATES

Çok güzel pizza yapıyormuşsunuz. Sırlarınız neler?
Pizzanın birkaç sırrı var. Hamurunun doğru zamanda, doğru miktarda mayalanması çok önemli. Ondan sonra taze ürünler. Taze ürünlerde de en başlıca olması gereken yüzde 100 mozerella peyniri ve domates tozu. Hamur, peynir ve domates sosu harç gibi olmalı, hiçbirinin tadı diğerlerinden daha baskın olmaması gerekiyor. Ardından üstüne koyduğunuz malzemelerin de taze olması gerekiyor. Biz de haftada üç gün sevkıyat yapıyoruz ki donmuş ürün olmasın, sadece taze ürünler kullanılsın. Sebzelerimizin tazeliği konusunda kendime çok güveniyorum. Biz de ürünlerimizi iyi tarım uygulamalarına uygun alıyoruz.

ASANSÖRÜN KAPISINI AÇIP BEKLETİYORLAR

30 dakikada teslim etmediğinizde bedava veriyorsunuz, müşterilerinizde geç kalmanız için özel bir çabaya girenler var mı?
30 dakika kuralı, mühendislik hesabı. Siparişi almanız ile pizzanın fırına girmesi 5-6 dakikadır. 6 dakika da fırında kalır. Toplam 12 dakika. Sarıyer’den Silivri’ye kadar her üç dakikada bir benim bir restoranım var. Bana bir sipariş geldiği zaman gidebileceğim en uzun süre 3 dakika. Komik komik örnekler çıkıyor. Asansörü kendi katında kapısını açıp bekletenler oluyor veya ofisine gidiyorsunuz, özellikle kendisinin bulunmasını engelliyor.

17 SENEDİR GENEL MÜDÜR

17 yıl önce Domino’s Pizza’yı Türkiye’ye siz getirdiniz, genç bir girişimci olarak merkezi nasıl ikna ettiniz?
Ortaklar buldum, finansman gücünü karşılayabilecek. Gittik, samimi bir şekilde neler yapabileceğimizi anlattık.

Kapıyı ilk çaldığınızda açtılar mı?
Yok, çok kolay olmadı. Türkiye’ye getirmeye aday birçok da rakibimiz vardı. Biz, Domino’s'u başka ülkelerde kurmuş, işletmiş birini ortak almıştık. Sistemi bilen biriyle ortaklığımız iyi bir referans oldu.

Türkiye’ye girer girmez hemen büyük bir atılım sağlayamadınız bildiğim kadarıyla...
İlk açtığımız dükkanlar çok büyük talep gördü ama hızlı büyüyemedik, 2008’den beri Domino’s Pizza'nın dünyada en hızlı büyüyen ülkesiyiz. Son üç yılda 240 restoran açtık. 2017 hedefimiz 700 restoran.