Yunanistan’ın bir yandan acıklı bir sosyoekonomik realitesi ve bir yandan da zor bir finansal realitesi var. Bu nedenle bugünün Yunanistan’ı birkaç yılda oldukça değişmiş! Vatandaşların yüzde 61 kadarı 2009 yılında Avrupa Birliği üyeliği ve euro sistemi iyi oldu derken, 2014 yılı sonunda vatandaşların sadece yüzde 43 kadarı Avrupa Birliğinden vazgeçmemiş bulunuyor. Ülkenin çökük durumu 6 yıl kadar devam ettikten sonra da ilk defa bu yıl ekonomi yüzde 1 kadar büyüme yaşayacak gibi duruyor. Ülkenin ekonomik üretimi, kriz öncesinden yüzde 25 kadar aşağıya düşmüş durumda.

İşsizlik yüzde 25.8

2010 yılında yüzde 12.5 olan genel işsizlik, şimdi yüzde 25.8 düzeyine çıkmış bulunuyor. Genç nüfus işsizliği 2010 yılındaki yüzde 32.2 düzeyinden 2013 yılında yüzde 57.5 düzeyine zıplamıştı. Ayni sürede kadın işsizliği de yüzde 15.4 düzeyinden yüzde 30.5 düzeyine çıkmıştı.

Konut fiyatları geriliyor

IMF verilerine göre kamu sektörü çalışanlarının maaşları 2010 yılından bu yana ortalama yüzde 23 azalırken, asgari ücret de yüzde 22 daralmış ve genç çalışanlar için ücret daralması ise yüzde 30 olmuştu. Konut fiyatları ise 2009 yılından bu yana yüzde 30 düşmüştü.

İthalat yok, cari denge sıfırlandı

2008 yılında zaten yüzde 109 olan kamu borcu /GSYİH oranı hızla yüzde 75 artarken ve ülkenin bütçe açığı /GSYİH oranı 2009 yılında yüzde 15.2 düzeyine gelirken, ülkenin GSYİH oranı olarak 2008 yılında yüzde 14.5 büyüklüğünde olan cari denge açığı da, bu yıl nerede ise sıfırlanmıştı, çünkü ithalat yapılamıyordu.

Tsipras'a tutundular

Ama diğer taraftan da geçen yıl banka sisteminin sermaye yapısının tamiratı için GSYİH‘nın yüzde 10.4 kadarı bir kaynak banka sistemi için harcanmıştı. Bu gelişmeler tabii ki kolayca “yenilecek, yutulacak” dozda bir değişim değil. Yunanistan çok ciddi ve zor bir sosyoekonomik ortamda. Bu nedenle ümit veren tek siyasetçiye, Syriza partisinden Tsipras’a tutundular.

Yeni bir operasyon

Özetle realiteler her iki açıdan, yani hem sosyal ve hem de finansal açıdan bakıldığında çok acı ama bir çok sosyal eğilimli ve şöhretli iktisatçı da yeni bir kurtarma operasyonu yapılması taraftarı!
Kimler yeni kurtarma operasyonu taraftarı ? Mesela Nobel ödüllü ve ünlü Columbia Üniversitesi Profesörü Joseph Stiglitz, London School of Economics'den Nobelli Profesör Chris Pissarides, Merkez Bankacılığının en büyük üstadı sayılan London School of Economics’den Charles Goodhart ve daha birçok şöhretli ve uzman iktisatçıdan oluşan uzun bir liste. Neleri tavsiye ediyorlar?

Çözüm önerileri

Deniyor ki Yunanistan en azından yılda yüzde 3 büyüyene kadar, ve Yunanistan en azından kaybettiği yıllık üretimin, yüzde elli kadarını yeniden üretmeye başlayana kadar insaf edilsin. Yunanistan’a ek ödemesiz süre verilmesi ve daha önceleri de dünya savaşlarında İngiltere ve Almanya’nın ekonomik tahribatında verilen kredilerde olduğu gibi, bugünkünden daha çok uzatılmış ödeme tehir sürelerine karar verilmesi tavsiye ediliyor. Ayrıca ihracata olanak sağlayacak yatırım projelerinin uluslararası finansmanı da yapılmalı deniyor. Finansman ise örneğin Avrupa Yatırım Bankası'ndan temin edilebilir düşüncesi ortada. Ve tabii Yunanistan da kendisi birçok konuda reform yapmak zorunda tezi de gündemde! Bakalım neler olacak, zaman ne gösterecek!