Geçtiğimiz perşembe günü Avrupa Merkez Bankası Malta’da yaptığı toplantıdan sonra para politikasında yeniden bono alarak gevşeme yapacağını, çünkü enflasyonun hedef yüzde 2 oranına yükselmediğini ve de büyümenin de çok sınırlı kaldığını vurgulayarak, faizlerin düşürülmesi gerektiğini açıklamıştı.

Cuma günü, yani ertesi gün ise, Çin Merkez Bankası bu yıl içinde altıncı defa faizleri düşürdü. Çünkü Çin ekonomisi şu anda son 25 yılın en düşük büyüme oranı ile büyümekte idi. Çin ekonomisinin ek politikalarla desteklenmesi gerekiyordu.
Tabii hem Avrupa hem de Çin Merkez Bankaları faizleri aşağı iteceklerse ABD Merkez Bankası’nın da faizleri yükseltmekte son haftalarda konuşulduğu kadar ısrarlı olmayabileceği de düşünülmek zorunda.
Her üç Merkez Bankası’nın da düşük faize razı olması ise piyasada, banka ve şirketlerde ve de hane halkında, global ekonominin yavaşlayacağı konusunda ciddi endişeler yaratabilecek bir durum olur.
Global 2015 büyümesi IMF tarafından bu yıl biraz aşağıya doğru çekilmiş ve yüzde 3.1 düzeyine inmişti. Bu da krizin Avrupa’ya atladığı 2009 yılından bu yana IMF tarafından yapılmış en düşük global reel büyüme tahmini idi. Bazı araştırmacılar da daha şimdiden 2016 yılı reel büyüme hedefinin de aşağıya çekilmesi gerektiği tezini gündeme getirmeye başlamışlardı.
Çin bir yıllık banka kredisi faizini 25 baz puanı indirmiş ve 4.35 düzeyine çekmişti. Bir yıllık mevduat faizi de yüzde 1.5 düşürülerek yüzde 1.75 düzeyine inmişti. Çin Merkez Bankası ayrıca bankaların müşteri mevduatları karşılığı tutmak zorunda oldukları karşılıkları da düşürerek, banka sisteminin kredi için kullanabileceği 90 milyar dolar kadar bir nakdi serbest bırakmıştı . Bu önlem Çin’den kaçan yabancı sermayenin yerine banka sistemine nakit koyma çabası demekti.
Yani özetle Çin Merkez Bankası ekonominin yavaşlama trendine karşı ciddi boyutta önlem alıyordu. Kabaca bu önlemler belki de Çin’in reel büyümesinin istatistiklerden daha fazla yavaşladığını da ortaya koymakta idi.
Sonuçta bu likidite enjeksiyonlarının hane halkının konut ipotek kredilerini ödeyebilmesi ve büyük şirketlerin de kredisiz kalmasını önleme çabası olduğu ortada. Yani Çin yüzde 7 düzeyindeki bu yılın büyüme hedefinden hedefinden uzaklaşmaya karşı direniyordu.
Çin tüm dünya için bir büyüme makinesi olarak değerlendirilen bir ekonomi idi ve büyümesinin yavaşlaması da örneğin, emtia fiyatlarını düşürerek ve gelişen ülke paralarında yeniden değer kaybı yaratarak, ABD’nin faiz arttırma hevesini engelleyecek bir gelişme olarak değerlendirilebilir.