Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın sitesinde, 'laboratuvar sonucu taklit ve tağşiş yapıldığı kesinleşen gıda üreten firmaların' teşhirine başlanmış. İfadenin bozukluğuna takılmayın, Bakanlık sağlıklı gıda tüketmemiz için canla başla çalışıyor işte. Ne güzel.
Daha güzeli var: 27 Mart'ta iki, 11 Nisan'da üç ve 13 Nisan'da ise altı firmadan ibaret bir liste var elimizde. 13 Nisan'dan bu yana? Tık yok. Yani gönlünüz rahat olsun. Memleketteki on binlerce lokantada rahatlıkla karnınızı doyurabilir, gıda üreten/ithal eden onca firmanın ürünlerinden emin olabilirsiniz.
Ama Apikoğlu acılı kangal sucuk almayacaksınız ha.
***
Akla en son gelmesi gereken şey, listeyi görünce benim aklıma ilk önce geliverdi. Apikoğlu markasının bu listede yer almasının ardında, firma sahiplerinin Ermeni olmasının hissesi var mı?
Benimki münasebetsizlik olabilir. Fesatlığım tutmuştur, kim bilir. Test edebilmek için, kendimden her şüphelendiğimde yaptığım gibi, kendi örneklemimle küçük bir kamuoyu araştırması yaptım. Elde ettiğim neticeler özetle şöyle: (1) Kimse yediği hiçbir şeyden emin değil. Listede binlerce firmanın yer alması gerektiğini düşünüyor herkes. (2) Mevcut listeyi sadece bir başlangıç olarak göreceksek, herkes yapılan işten memnun. (3) Listede Apikoğlu'nun bulunmasında bir biçimsizlik hissedenler yarı yarıya. (4) Onların da ancak yarısı bu biçimsizliği firma sahiplerinin etnik kimliğine yoruyor.
Yani ben, dörtte birin içinde kalıyorum. Azınlıktanım anlayacağınız.
***
Apikoğlu'nun bir ayrımcılığa maruz kaldığı, bu ayrımcılığın da firma sahiplerinin etnik kimliğinden kaynaklanmış olabileceği zannının neden akla bile gelmemesi gerektiği herhalde aşikar. Bunu geçelim. Birilerinin aklına neden böyle şeyler gelebiliyor olduğunu biraz kurcalayayım.
Bu toplumun geçmişinde ırkçılık suçu yok. Aramızda ırkçılık yapan hiç kimsenin olmadığını iddia etmiyorum. Görece bir masumiyetten söz ediyorum.
Ama devletin sicili toplumunki kadar temiz değil. Sermayeyi millileştirmek filan gibi ulvi emellerle işlenen suçlar herkesin malumu. Günümüzde devleti ele geçirmiş veya uzaktan kumandayla devlet aygıtını kontrol eden kesimlerin de, altmış yıldır görülmemiş bir ihtirasla sermayenin el değiştirmesi için çabaladığı malum. Bu ikinci millileştirme seferberliğinde üstelik, pek az sayıda aktör milli kabul ediliyor gibi görünüyor.
Evet, her iktidar kendi zenginlerini yaratmaya eğilimli ve yarattı da... Ama kendi zenginini yaratma süreci, çok uzun süredir, ideolojik bir payandaya sahip değildi. Çok uzun süredir bir tür seferberlik ruhu da yoktu.
***
İdeoloji kelimesi bir vakittir küfür niyetine istihdam ediliyor. Benim ise ideolojiyle bir alıp veremediğim yok. İdeolojisiz bir siyaset nasıl olur, bilmem. İdeolojisi olmayan eğitim politikası veya dış politika, bence olacak iş değil. Yani iktisat politikalarının ideolojisizleştirilmesi filan gibi hayaller peşinde değilim.
Zaten yaygın kabul gören bir ideoloji var. İktisadi aktörlerin cinsiyetinin, dininin, dilinin, etnik kimliğinin vesaire vasfının denkleme katılmamasını buyuruyor. İktisadi alanı liyakat dışındaki faktörlerden arındırmayı dayatıyor. Kimin neye layık olduğunu da, serbest rekabetin belirleyeceğini varsayıyor. İdeolojiniz icabı rekabetten hoşlanmayabilirsiniz. Ama herhalde zenginliğin yeniden dağıtımında din, dil, etnisite gibi faktörlerin gözetilmesini müdafaa etmiyorsunuzdur.
Memlekette liyakat uzun süredir hiç esas olmadı. Rekabet de öyle pek serbest filan değildi. Ama devletin bu dönemki kadar müdahil olmasına da, ancak 28 Şubat döneminde şahit olmuştuk yani. Ve hep birlikte yaşamıştık, bu tür müdahaleler hiç de arzulanan neticeleri doğurmadığı gibi, hepimize zarar veriyor.
Umarım Apikoğlu'nun maruz kaldığı ayrımcılık, gerekli yerlere gereken rüşvetleri zamanında ulaştıramaması filan gibi sebeplerden kaynaklanıyordur. Müslüman'ın helal et ihtiyacı üzerinden servet biriktirme hayaliyle piyasaya dalan bizim çocukların rakiplerini ayıklama hevesi yoktur arka planda.