Firmalar sosyal güvenlikte teşvik istiyor. Aksi durumda Türk işçilerin yerini Çinliler ve Hintliler alacak

Türk müteahhitleri, yurtdışında gerçekten önemli işlere isimlerini yazdırıyor. Ekonomi Bakanlığı'nın yayınladığı son rapor da başarıyı net biçimde ortaya koyuyor. Türk müteahhitler 2002 yılından bu yana, farklı ülkelerde 197 milyar dolarlık iş üstlendiler. Özellikle son 8 yılda yapılan iş, bugüne kadar üstlenilen proje bedelinin yüzde 80'i kadar.

BAKANLIĞIN raporuna göre; Türk müteahhitlerin üstlendiği proje bedeli 2002'de 2.5 milyar dolarken, bu rakam 2012'ye gelindiğinde yaklaşık 11 kat artarak 26.6 milyar dolara çıktı. 2002'de müteahhitlerimiz yurt dışında 131 proje üstlenmişti. 2012'ye gelindiğinde sayı 441 projeye ulaştı. 
ENGINEERING News Record (ENR) dergisinin rakamlarına göre ise, dünyanın en büyük 225 müteahhitlik firması arasında Türk Firmaları önemli bir yer tutuyor. Dünya çapındaki 225 firma içerisinde 2003'te sadece 8 firmamız yer alırken, bu rakam 2012 yılında 33 firmaya çıktı. 
AYRICA bu Türk şirketlerinden 6 tanesi ilk 100'e girme başarısını da gösterdi. Firmalarımız bu listede Çin'den sonra ikinci sırada yer alıyor ve bu durum üç yıldır böyle.

TÜRK SAYISI AZ 
Yurtdışı müteahhitlik hizmetleri bakımından durum gayet iyi. Ancak iyi olmayan bir başka husus var. Bu firmalarımız yıllarca Türk İşçilerini projelerinde çalıştırdılar, yurt dışına götürdüler. Halen de götürmeye devam ediyorlar ancak azalan bir oranda. Yani firmalarımız büyürken çalıştırdıkları Türk İşçi sayısı giderek azalmakta. Çifte sosyal yükümlülük altında ezilen Türk müteahhitlik firmaları, yurtdışında çalıştırdıkları Türk işçi sayısını her geçen yıl azaltıyor. 2004'te 81 bin olan yurtdışındaki çalışan Türk sayısı 2012'de 57 bin 953 kişiye indi...

Cezaevinde yatma, dışarda çalış!
MÜTEAHHİTLERİMİZİN Türk işçi götürme konusundaki isteksizliklerinin birçok sebebi var: - BUGÜN Çinli, Hintli, Vietnamlı on binlerce işçi, Türklerin neredeyse 10'da 1'i ücretlere çalışıyor. Çin ve diğer ülkeler, yurt dışında çalışacak vatandaşlarının uçak paralarını veriyor, hafif suçlardan cezaevlerine girenlerin cezalarını yurtdışında çalışarak tamamlamalarını sağlıyor. Bazı ülkelerde bu süre askerlik süresinden bile sayılıyor.

Türklerin sayısı niye azalıyor?
l TÜRK işçisi daha yüksek ücret alıyor.
l ÜCRETİN dışında, bürokratik engeller ve çalışma yasalarından kaynaklanan sebepler de var.
l TÜRK işçilerin sosyal sigorta hakları sürekli değişim içinde. ASIL önemli sebep, teşvik edici bir sosyal sigorta sisteminin hâlâ kurulamaması...

SGS yoksa ciddi sorun çıkıyor
YURTDIŞINDAKİ işçilerin sosyal güvenlikleri, götürüldükleri ülkeyle  Türkiye arasında sosyal güvenlik sözleşmesi (SGS) olup olmadığına göre değişiyor. 'Karşılıklılık' ilkesince, sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülke vatandaşına Türkiye'de hangi sosyal güvenlik hakları veriliyorsa, o ülkede aynı haklar tanınıyor. Sosyal güvenlik sözleşmesi imzalamadığımız ülkelerde durum farklı.  Bu ülkelerde müteahhitlerimiz işçileri için sadece kısa vadeli sigorta kollarına yani iş kazaları, hastalık ve analık sigortasına prim ödemekte. Çalışan da emekliliği için gerekli olan malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları açısından isteğe bağlı sigortaya kendi primini ödemekte.

Düzenli bir azalma var
Yıl Giden İşçi
2005     60.355 
2006     81.379 
2007     70.024 
2008     58.602 
2009     59.479 
2010     54.847 
2011    52.491
2012 57.953

Çifte yükümlülük işvereni bunaltıyor
SOSYAL  sigorta yükümlülükleri işverenler için yurt içi veya yurt dışı olsun genel olarak yüksek. Bir de gidilen ülkedeki sisteme uymak zorunda kalındığı için işverenler çift sigorta yükümlülüğü altında kalmaktalar. Sonuç olarak, maliyetlerin yüksekliği, sistemin karmaşıklığı ve ayrıca yeterli teşviklerin olmaması yurt dışına götürülen çalışan sayısını azaltmakta. Son günlerde konuşulan teşvikler çerçevesinde, bu alanda da teşviklere yer verilmesine büyük ihtiyaç var. Yoksa Çinliler, Hintliler, Filipinliler bizim işçilerin yerini alacaklar. Sektör temsilcilerinin verdiği bilgilere göre, müteahhitlik hizmetlerinde çalışan sayıları 2002 yılına göre 2012 yılında dörtte bir beşte bir oranlarına indi.

En çok merak edilen 4 soru 4 cevap
AİLEM SAĞLIK HİZMETİ ALABİLİR Mİ
l 30 KASIM 1990 girişliyim.  Şu an çalışmasam ailem sağlıktan yararlanır mı? 

- İŞTEN ayrılmanız durumunda 10 gün sağlık yardımı alırsınız.  Ayrıca, geriye doğru son bir yıl içinde 90 gün priminiz adınıza yatmışsa, işten ayrıldığınız tarihi takip eden 10'uncu günden başlamak üzere 90 gün daha sağlık yardımı alırsınız. Yani toplamda 100 gün sağlık yardımı alırsınız. Sağlık yardımı alma hakkınız sona erdiğinde eş ve çocuklarınız sağlıktan yararlanırlar. Genel Sağlık sigortasına prim ödeyip ödemeyeceğiniz gelir testine bağlı. 

MİGRENLİYE, MALULEN EMEKLİLİK
l 1970 doğumluyum. 1987'de sigortaya girdim. 3.300 günüm var. Migren hastasıyım, malulen emekli olabilir miyim? 

- MALULEN emeklilik şartları şunlar: 10 yıl sigortalılık, en az 1800 gün prim ve en az yüzde 60 işgücü kaybı raporu alınması. Şartları yerine getirmişsiniz. Ancak SGK'nın sevk edeceği hastaneden en az yüzde 60 işgücü kaybı raporunu da almalısınız.

BAKIMA MUHTAÇLARIN EMEKLİLİĞİ
l BABAM sigortalı çalışıyordu, ancak felç geçirdi. Emekliliğinde 10 yıllık sigorta şartı aranmayacak mı? 

- SÜREKLİ başkasının bakımına muhtaç derecede malul olanlar için emekli olma koşulları farklılaşıyor. Bu durumda olanlar için 10 yıllık sigortalılık süresi şart değil. Babanızın primi 1800 gün ya da üzerindeyse, en az yüzde 60 işgücü kaybı raporu alıp, SGK sağlık kurulunca onaylanması gerekir

SİGORTASIZ ÇALIŞTIRILANLAR...
l ANNEM 1988'de çalışmış. Ancak prim ödenmediğini sonradan anladık. Ne yapmamız gerekir? 

- ÇALIŞMA süreleri bildirilmemesine karşın, sigorta girişi kuruma bildirildiğinden, İş Mahkemesi'nde hizmet tespit davası açmalısınız. Bu davada, çalışma süresini belge veya şahitlerle kanıtlarsanız o dönemde çalışılan günleri kazanırsınız.