Kapsamında sosyal hizmetler ve sosyal kesimlere yönelik değişiklik tekliflerinin yer aldığı "Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi" 5 Mart'ta TBMM'ye sunuldu. Kanun teklifi, yürürlük ve yürütme maddeleri de dahil olmak üzere toplam 29 maddeden oluşuyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Aktaş, kanun teklifini, "Aile ve Nüfus On Yılı vizyonunu ileriye taşıyacak önemli bir adım" olarak nitelendiriyor.

Uzun süredir üzerinde çalışılan kanun teklifinin hedeflerini şöyle sıralamak mümkün:

Sosyal yardım ve hizmetlerin daha etkin, kapsayıcı ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması.

Çocukların, kadınların, yaşlıların ve engellilerin korunması.

Aile yapısının güçlendirilmesi.

Doğum izinlerinin artırılması.

Dezavantajlı grupların sosyal hayata etkin katılımının sağlanması.

Dijital ortamın çocuklar için güvenli, şeffaf ve denetlenebilir bir yapıya kavuşturulması.

Darülaceze'nin hizmetlerinin daha etkin hale getirilmesi.

DOĞUM İZİNLERİ DÜZENLEMELERİ

Kanun teklifinin tamamına ilişkin değişiklikleri ele almak yazının sınırlarını aşacaktır. O nedenle doğum izinlerine ilişkin düzenlemelere ilişkin teklifleri inceleyelim. Teklifin 2'nci, 15'inci, 16'ncı, 18'inci, 19'uncu ve 25'inci maddeleri doğum izinlerini ele alıyor. Değişikliklerin hem mahiyetine hem de amaçlarına incelemek değişiklik tekliflerinin daha iyi anlaşılmasını sağlayacaktır.

Kanun teklifinin 2. ve 15. maddelerinde öngörülen düzenlemeyle; Kadın memurların ve işçilerin doğum sonrası 8 hafta olan analık izinleri 16 haftaya çıkarılmakta, toplam izin süreleri ise 24 haftaya yükseltilmektedir. Koruyucu aile olan memurlara ve işçilere, çocuğun tesliminden itibaren 10 gün izin hakkı tanınarak bu modelin teşvik edilmesi hedeflenmektedir. Doğum izinlerinin 24 haftaya çıkarılmasının temel amacı, çocukların gelişim süreçlerinde anne bakımından daha uzun süre faydalanmaları sağlanarak aile bütünlüğünün desteklenmesidir.

Doğum izinleri sadece anneler için düzenlenmemiş babalar için de değişiklikler öngörülmüştür. Bu kapsamda kanun teklifinin 16. maddesinde öngörülen düzenlemeyle 4857 sayılı Kanunu'na tabi erkek işçilerin 5 gün olan babalık izni, memurlarla eşitlenerek 10 güne çıkarılmaktadır.

ANALIK HALİNDEKİ DEĞİŞİKLİKLER

Kanun teklifinin 18. maddesinde öngörülen düzenlemeyle; 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda yapılan değişiklikle, "analık hali" tanımı İş Kanunu'ndaki yeni sürelerle uyumlu hale getirilmektedir. Analık hali süresi doğumdan sonraki 8 haftadan 16 haftaya çıkarılmaktadır. Yeni tanım 16 haftalık süreyi zaten kapsadığı için "çoğul gebelik halinde ilk on haftalık" şeklindeki ayrık ibare metinden çıkarılmıştır.

Kanun teklifinin 19. maddesinde öngörülen düzenlemeyle; Sigortalı kadınlara ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin süreleri değiştirilmektedir. Ödenek süresi, doğumdan önceki 8 ve doğumdan sonraki 16 haftalık süreyi kapsayacak şekilde genişletilmektedir. Sağlık durumu uygun olan kadın sigortalının doğuma kadar çalışabilme sınırı mevcut durumda "3 hafta" iken bu sınır "2 hafta" olarak değiştirilerek, doğum sonrasına daha fazla süre aktarılmasına imkân tanınmaktadır.

Kanun teklifinin 25. maddesinde öngörülen düzenleme ise Türk Silahlı Kuvvetleri, Sahil Güvenlik ve Jandarma Genel Komutanlığı personelinin analık, evlat edinme ve koruyucu aile izinlerinin genel düzenlemelerle uyumlu hale getirilmesini içermektedir.