Almanya ve pek çok Avrupa ülkesinde görülen ve ölümlere sebep olan EHEC bakterisi ve diğer bakterilerden korunmak için neler yapmalı?

Son günlerde çok gündemde olan ve Almanya'da ortaya çıkan Enterohemorrhagic Escherichia coli (EHEC), yeni bir kolibasili tipi. Escherichia coli, aslında bildiğimiz bir mikrop! Yaz ishallerinin, idrar yolu enfeksiyonlarının çoğundan sorumlu olan bu bakteri yani kolibasilinin yeni hali EHEC, antibiyotiklere son derece dirençli bir tür.
İnsanlar ve sıcakkanlı hayvanların bağırsaklarında yaşayan ve adına 'normal bağırsak florası bakterileri' adı verilen bakteriler bulunur. Bunların en çok bilineni ise Escherichia coli (E.coli)'dir. Bu bakteri, bağırsakta hastalık oluşturmadan üreyip çoğalır. Buna karşılık E.coli'nin bazı tipleri, tıpkı Almanya ve diğer bazı Avrupa ülkelerinde olduğu gibi, ölümlerle seyreden salgın hastalığa yol açar.
E.coli bakterisi 5 ila  50 derece arası sıcaklıkta üreyebilmektedir. Bu kadar geniş bir sıcaklık aralığında üreyebilmesi tehlike boyutlarını artırır.
Bu hastalığın ilk belirtileri kanlı ishal ve her zaman görülmemekle birlikte kusmadır. Diğer belirtiler arasında ateş, irritabilite, letarji ve halsizlik yer alır. Ayrıca enfekte bireylerde normalden daha az idrara çıkma da şikayetler arasındadır.
Bağırsak enfeksiyonu şeklinde başlamakla birlikte bir kısım hastada böbrek yetmezliği ve kanın alyuvar adını verdiğimiz hücrelerinde yıkımla seyreden ve ölümcül olabilen, 'Hemolytic uremic syndrome' (HUS) denilen bir hastalığa doğru ilerleyebilmektedir.
Şu anda ülkemize bu bakterinin gelmemesine karşın yaza girmiş olmamızı da dikkate alarak önlem almakta fayda var diye düşünüyorum. Fazla önlemden zarar gelmez!

KİŞİSEL TEMİZLİK  ÇOK ÖNEMLİ
Bu bakteri insanlara, yedikleri çiğ sebze ve meyveler aracılığıyla bulaşabildiği gibi bunun yanında pişirilmemiş et, tavuk ve süt ürünleriyle veya bakteriyi taşıyan hayvan ve insanlarla direkt temas yoluyla da bulaşabiliyor.
İlk etapta, tuvaletten çıktıktan sonra ve besinlerle temas etmeden önce ellerin yıkanması gibi genel hijyen tedbirleri almayı ihmal etmemelisiniz.
Her yemekten önce ve tuvaletten çıktıktan sonra ellerin mutlaka sabunlu su ile güzelce yıkanması alınabilecek bireysel önlemleri en kolay, en ucuz ve en etkin olanıdır. Bununla birlikte çiğ yenecek gıdaların çok iyi yıkanması, salgın tehlikesi olduğunda uygun yöntemler kullanılarak dezenfekte edildikten sonra tüketilmesi, pişirilerek yenilen yiyecekleri ise iyi pişirilmesi, yemeğin her yerinin en az 70 derece veya üzerinde sıcaklığa ulaşmasının sağlanması gerekir.
Küçük çocuklara, yaşlılara ve bağışıklık sistemi bozulmuş olan hastalara bakım yapan bakıcıların bu önlemleri dikkatli biçimde uygulamaları çok önemlidir.

KORUNMAK İÇİN NELER YAPMALIYIZ?
- Tüm meyve ve sebzeleri iyice yıkamadan, temizlemeden, yememeliyiz.
- Salata ve benzeri çiğ yiyecekleri ev dışında yememeli, garnitür çiğ sebze ve meyvelerden uzak durmalıyız.
- Hazır paketlenmiş sebze ve meyveleri yıkamadan tüketmemeliyiz.
- Et ve süt ürünlerinde bulaşmada etkili olabildiği için et ve sütle yapılan ürünlerin çiğ tüketilmemesine dikkat etmeliyiz.
- El temizliğiyle, mutfak hijyenini azami düzeye çıkarmak da önemli noktalar.
- Ellerimizi yıkamadan sofraya oturmamalı, el yıkama işini de usule uygun ve dikkatle yapmaya özen göstermeliyiz.

Besinleri hazırlarken
- Tüm taze meyve ve sebzeleri bol suda iyice yıkayın.
- Çiğ ve pişmiş besinleri birbirinden ayrı hazırlama yüzeylerinde ve ayrı araç-gereçlerle hazırlayın.
- Hazırlama sırasında, çiğ besinleri pişmiş veya yarı hazır haldeki besinlerden uzak tutun.
- Çiğ besinleri elledikten sonra ellerinizi uygun şekilde iyice yıkayın.
- Başta çiğ tavuk olmak üzere et, balıkla temas eden tüm yüzeyleri ve araç-gereçleri her kullanım sonrasında bol sıcak deterjanlı su ile yıkayın ve dezenfekte edin.
- Et, süt, yumurta gibi besinleri buzdolabının dışında 2 saatten fazla tutmayın. Tüketim için güvenilirliği kaybolur.
- Dondurulmuş besinleri, buzdolabı sıcaklığında, ambalajı içinde soğuk su altında çözdürün.
- Bir kez çözdürülmüş olan besinleri tekrar dondurmayın.
- Terbiye edilmiş et ürünlerini ağzı kapalı bir şekilde buzdolabında saklayın.