Türkiye’de isteğe bağlı sigortalı olabilmek için en az 568 TL prim ödenmesi gerekiyor. Daha yüksek emekli maaşı almak isteyenler ise 4.266 liraya kadar prim ödeyebilir. Bu yolu tercih edenler çalışmadan emekli olabilir.

1. Soru: Fransa’da yaşıyorum ancak çalışmıyorum. Türkiye’den emekli olmak için isteğe bağlı sigortalı olabilir miyim? Ne kadar para ödemem gerekir? (Arif Kağıtçı)

Cevap: İsteğe bağlı sigortalı olabilmek için Türkiye’de ikamet etmek şart. Diğer yandan Fransa, İngiltere, İsveç ve İsviçre'yle imzalanmış ikili sosyal güvenlik sözleşmeleri uyarınca bu ülkelerde ikamet eden Türk vatandaşları Türkiye’de isteğe bağlı sigortalı olabilirler. Erkek sigortalılar yurtdışında yalnızca çalıştıkları ve çalışmaları sonrası bir yıla kadar işsizlik maaşı aldığı süreleri borçlanabildikleri için isteğe bağlı sigortalı olmak sizin için önemli bir avantaj. Bu yıl için isteğe bağlı sigortalı olmak isteyen kişinin ödemesi gereken en düşük prim miktarı 568.80 TL’dir. Emekli olunca daha yüksek aylık almak isterseniz 4.266 TL’ye kadar prim ödeyebilirsiniz.

TAZMİNATTA FESİH NEDENİ ÖNEMLİ

2. Soru: Belediyede 12 yıldır işçi olarak çalışmaktayım. Kıdem tazminatımı alarak işten çıkartılsam ve tekrar aynı yerde sözleşmeli memur olarak işe başlasam aldığım tazminatla ilgili zimmet çıkar mı? Geri iade istenir mi?

Cevap: Kıdem tazminatını hak edecek şekilde iş sözleşmenizin feshedilmesi halinde kıdem tazminatınıza hak kazanırsınız. Kıdem tazminatınızı aldıktan sonra aynı işyerinde tekrar işe başlamanız ve yeniden iş sözleşmenizin kıdem tazminatı hak edecek şekilde sonlanması halinde toplam çalışma süreniz üzerinden kıdem tazminatınızın son brüt ücretinizden hesaplanması ve 12 yıllık süre karşılığı aldığınız tazminatın bu rakamdan mahsup edilmesi gerekmektedir.

OTOMATİK İPTAL OLMAZ, ÇIKIŞ ŞART

3. Soru: İşveren temmuzda bireysel emeklilik sözleşmesi açacağını söyledi. Benim kendi bireysel emekliliğim var. Benim adıma açmamasını istiyorum, ancak olmaz diyor. Sözleşmem olduğu için otomatik iptal olur mu? (Cevdet Kalaycı)

Cevap: İşveren hali hazırda bireysel emeklilik sözleşmesi bulunan çalışanlar için de sözleşme açmak durumundadır. Dolayısıyla sizin için de sözleşme açılacak. Siz de otomatik katılımlı bireysel emeklilik sözleşmenize devam etmek istemiyorsanız iki ay içerisinde sistemden çıkış hakkınızı kullanmak durumundasınız. Otomatik iptal gibi bir durum söz konusu değil.

ASKERLİĞİ BORÇLANARAK SÜRE ÖNE ÇEKİLEBİLİR

4. Soru: 14.11.1977 doğumluyum. 1993'ten sigorta girişim var (çıraklık sigortası). Şu an 5.500 civarında ödenmiş primim var. 18 ay askerlik yaptım. Ne zaman ve hangi şartlarda emekli olabilirim? (Volkan Cor)

Cevap: Çıraklık dönemindeki sigorta girişi bu dönemde emeklilik için prim yatırılmadığından emeklilikte dikkate alınmaz. Emeklilik koşullarınızın belirlenmesinde önemli olan ilk kez uzun vadeli sigorta kollarına prim ödenen tarihtir. Bu nedenle tam olarak şu tarihte emekli olacaksınız dememiz çok zor. Ancak 5.500 prim gününüz olduğuna göre en geç 2002'de ilk kez sigortalı olmuşsunuz demektir. Bu durumda emeklilik için 60 yaş ve 7.000 gün prim şartlarına tabisiniz. Eğer çalışmadan önce askere gitmişseniz askerliğinizi borçlanarak emekliliğinizi erkene çekmeniz mümkün olabilir.

İŞE YENİ GİRENİN DE EVLİLİK İZNİ HAKKI VAR

5. Soru: Önümüzdeki hafta evleniyorum. İşverenden yıllık iznimi istedim. Bunun dışında alabileceğim bir izin var mı? (Kemal Katırcı)

Cevap: İşçilerin evlilik durumunda üç gün ücretli izin hakkı bulunmaktadır. Dolayısıyla önce bu üç günlük izninizi, daha sonra yıllık izninizi kullanabilirsiniz. Evlilik sonrası izin için herhangi bir kıdem zorunluluğu bulunmamaktadır. İşe yeni giren işçinin bile evlilik halinde ücretli izin hakkı vardır.