Torba kanunla 65 yaş, engelli ve evde bakım aylığı alanlara, geçmişteki yersiz ödemelere ilişkin takip yapılmayacak, iade istenmeyecek. Çalışana ödenecek elektrik, gaz ve ısınma yardımları vergi ve sigorta priminden muaf tutulacak. Yemek yardımı nakdi olarak yapılırsa vergi muafiyeti sağlanacak.

Meclis Komisyonu'nda yer alan ve kısa sürede yasalaşması beklenen torba kanunda çalışma hayatını ilgilendiren 4 önemli madde var. Torba kanunun sekizinci maddesi, 65 yaş veya engelli aylığı alanlara yönelik geçmişte yapılan yersiz ödemelere ilişkin düzenlemenin yasalaşması sonrası yasal takip yapılmayacağına ilişkin. Bu kişilere herhangi bir takip yapılmayacak ve bu tutarların iadesi istenmeyecek. Evde bakım, engelli ve 65 yaş aylığı için gerekli hanedeki kişi başına düşen gelirin yanlış hesaplanması nedeniyle aslında kişinin aylık alması mümkün değilken kendisine aylık ödenebiliyor. İkinci durum ise sağlık kurulu raporlarındaki engellilik oranı farklılaşmasından kaynaklanıyor.

GERİ İSTENEMEYECEK

Bu konuda tek istisna gerçeğe uygun olmayan sağlık raporları nedeniyle yapılan hatalı ödemeler. Yani kişi devleti kandırmaya çalışmışsa kendisine yapılan yersiz ödemeler geri istenecek ancak bunun dışındaki nedenlerle gerçekleştirilen yersiz ödemelere ilişkin bir takip yapılmayacak. Bir diğer düzenleme de, çalışanlara yapılan yemek yardımlarına ilişkin. İşverenler çalışanlarına yemek parasını nakit öderse bu paradan gelir vergisi kesintisi yapılması gerekiyor. Çalışana nakdi olarak ödenen yemek parasının günlük 12.94 TL'si ise sigorta primine esas kazançtan muaf tutuluyor. İşverenler yemek kartlarıyla bu ödemeyi yaparsa hem günlük 55.08 TL vergi muafiyetinden hem de karta yüklenen tutar için sigorta prim muafiyetinden faydalanabiliyor. Böyle olunca da işveren yemek parası için kartla ödeme yöntemini tercih ediyor.

YEMEKTE NAKİTE DESTEK

Ancak bu kartların yalnızca yemek hizmeti veren işletmelerde kullanılması halinde muafiyet geçerli. Bu kartlar çarşıda pazarda kullanıldığında komisyon alındığından çalışanın aleyhine durumlar oluşabiliyor. Bunun önüne geçebilmek amacıyla ödemenin çalışana nakit olarak yapılması halinde de vergi muafiyeti uygulanması amaçlanıyor. Ancak bu tutarın nakit olarak ödenmesi halinde sigorta primine esas kazanca dâhil edilmesi gerekliliği nedeniyle işverenlerin hali hazırdaki yapıyı değiştirmesi söz konusu olmayacaktır. Bu nedenle maddenin bu çerçevede komisyonda yeniden değerlendirilmesi sağlanmalıdır.

ELEKTRİK VE DOĞALGAZ ÖDEMELERİ VERGİ VE PRİMDEN MUAF OLACAK

Torba kanunda yer alan bir diğer düzenleme de, çalışanlara yapılacak elektrik, doğalgaz ve ısınma yardımlarının 2023 yılının haziran ayı sonuna kadar gelir vergisinden ve sigorta priminden muaf tutulmasına yönelik. Eğer işveren düzenleme yasalaştıktan sonra işçisine elektrik, doğalgaz ve ısınma giderlerinin karşılanması amacıyla ilave bir ödeme yapmaya başlarsa, Haziran 2023'ün sonuna kadar bu kapsamda ödenecek tutarın 1.000 TL'si sigorta primi ve gelir vergisinden muaf olacak. İşveren hali hazırda ödediği ücretin bir bölümünü elektrik, doğalgaz ya da ısınma gideri olarak göstererek muafiyetten yararlanamayacak. Bu kapsamda yapılacak ödemelerin işçinin mevcut ücret ve sigorta primine esas kazancına ilave olarak yapılması gerekecek. İşverenler bu düzenlemenin yasalaşması sonrası çalışanların ücretlerine ilave olarak bu ödemeyi yapmayı düşünürlerse çalışanların ellerine geçen ücret artacaktır. Ancak işveren bu ödemeyi mutlaka yapmak durumunda değildir.