• $32,5038
  • €34,7826
  • 2499.53
  • 9693.46
21 Nisan 2023 Cuma

Deprem şehirleri, insan dersleri…

İstanbul'da bütün inançların bir arada yaşadığı Beyoğlu'dan, Anadolu'da bütün inançların birlikte yaşadığı Hatay'a bir ziyaret vardı önceki gün.

Beyoğlu Belediye Başkanı Haydar Ali Yıldız'ın daveti üzerine, İstanbul Ortodoks Patriği Dimitri Bartholomeos, Türkiye Musevileri Hahambaşı İsak Haleva, Türkiye Ermenileri Patriği Sahak Maşalyan, Süryani Kadim Ruhani Lideri Yusuf Çetin, Hatay Müftüsü Mevlüt Topçu, İGA'nın kurduğu, Beyoğlu Belediyesi'nin hizmet verdiği konteyner kentte buluştu.

Kur'an-ı Kerim okundu, hak dinden ilahiler söylendi, dualar edildi.

Sonrasında bahçedeki TIR Sahne'de çocukları kahkahalara boğan oyunlar başladı.

Tam bir ramazan akşamı...

Bu ramazan'ın bir özelliği de, 36 yıl aradan sonra Hıristiyanların paskalya, Musevilerin pesah günleri nedeniyle oruç tuttukları günlerin ortaklaşmasıydı.

O yüzden Hatay'daki 'Birlik ve Kardeşlik Sofrası' herkes için özel bir 'iftar' oldu...

***

Belimdeki rahatsızlık yüzünden bir süredir çok ender seyahat edebiliyordum.

Hatay'a da ilk kez gidebildim.

Daha önce kendimi zorlayıp gitmediğime pişman oldum.

Uçak inerken temizlenen enkazlardan kalan boşlukların arasında tek tük ayakta kalmış binalar 'hüzün abidesi' olarak göründü gözüme.

Şehrin içine girdiğimizde, o binaların da hasarlı ve boşaltılmış olduğunu gördük.

Taksi duraklarına varıncaya kadar her şeyin yeniden inşa edilmesi gerekiyor.

'TOKİ hızı' ile bile yapılsa bu 5-10 yılı bulabilecek bir süreç.

O yüzden konteyner kentlerde yaşayanları bir-iki yıl içinde deprem konutlarının yapılacağı uydu kentlere çekip, ardından merkezi alt yapı ve üst yapısı ile yeniden tasarlamak gerek...

***

Hatay'da bütün heyete tek başına AK Parti Hatay Milletvekili, benim de siyaset bilimci akademisyen ve yazar olarak eski dostum Hüseyin Yayman mihmandarlık etti.

Atatürk'ün, Türkiye'ye katılma süreci için "Hatay davası şahsi meselemdir" ifadesine atıfta bulunarak, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın da depremden sonra Hatay'ın yeniden imarı için "şahsi meselem" dediğine işaret etti.

Sonra da, "Hepimizin, 85 milyonluk büyük Türkiye'nin meselesidir. Bizi yalnız bırakmayın, bizi unutmayın" dedi.

Hüseyin Yayman'ın yüzüne depremde kaybettiği 11 yakını ve on binlerce hemşehrisinin, 50 binin üzerinde vatandaşının acısıyla yeni çizgiler eklenmiş...

Ama aynı zamanda üzgün olduğu kadar metanetli, yorgunluğunu atmış, ileriye bakan bir depremzede profili çiziyor.

Kardeşlik dayanışmasının yanı sıra, ihtiyacımız olan ikinci şey de bu...

Metin ve dirayetli olmak, ileriye bakmak...

***

Çocukların yüzünü güldürenlere de değinmeliyim tekrar.

Beyaz peruğu ve renkli elbisesiyle miniklerle şakalaşan Banu...

İstanbul'dan gitmiş.

Bir aydır deprem bölgesinde...

Hayat kurtarmaktan sonra gelen en önemli işi yapıyor; çocukları güldürmek...

Soyadını sormadım...

Yanında kuklasıyla çocuklara selam veren, elini uzatanı 'ham' yapan vantrilok (karnından konuşan), palyaçolar, oyuncular, çocuklar gülsün diye orada olan herkesi temsilen 'Banu'lara gönül dolusu teşekkürler...

Haydar Ali Yıldız'ın şahsında bütün belediye başkanlarına...

Din adamlarının şahsında 85 milyon Türkiye Cumhuriyeti vatandaşına...

Yaraları sarmayı 'devlet siyaseti' olarak belirleyen Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'ne...

Ve taşıdığı yıkımın yüküyle, acısıyla dirayetini, kayıplarıyla umudunu, üzüntüsüyle heyecanını diri tutan 'halk temsilcileri' adına Hüseyin Yayman'a....

***

Yüzyılın depremini yaşayanlara büyük bir acı düştü.

Bize de 'ders almak' düşüyor...

Hatay'da, Kahramanmaraş'ta, Adıyaman'da, Malatya'da, Gaziantep'te ders alacak o kadar şey var ki...

TÜRKİYE'NİN ÇIKARLARINI SAVUNMAK

Millet İttifakı'nın Cumhurbaşkanı adayı ve CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Türkiye'deki yabancı büyükelçilerle iftarında, onlara da 'seçim vaatlerinde' bulundu.

"AB üyeliği sürecinde Türkiye ile müzakerelerin yeniden başlamasını bile beklemeden, bütün AB kurallarını Türkiye'de hayata geçirmeyi" vaat etti.

Üyelik müzakerelerinde 72 kriterden 66'sı tamamlanmıştı.

Kılıçdaroğlu, "kalan 6 kriteri de gerçekleştireceklerini" söyledi.

O 6 kriter "sadece AB'nin değil Türkiye'nin de çıkarına uygun olsun" diye itiraz edildiği için bekliyor...

Ve içlerinde kritik olanı da 'terörle mücadele' konusu...

Kılıçdaroğlu, 'biz şartsız kabul edeceğiz' dediği şeyin, PKK'nın, FETÖ'nün İsveç'teki, Almanya'daki gibi dernekler kurup sokak gösterileri yapmasına; terör örgütlerinin terör örgütü listelerinden çıkartılması taleplerine 'evet' demek anlamına geldiğinin farkındadır.

Boşboğazlık edecek, Batılı diplomatlara şirin görünmek uğruna 'verdikçe verecek' bir konumda değil...

Türkiye hep 'masada kaybetmek'ten mustariptir ya...

"İsteklerini kabul edelim, kendi isteklerimizi sonra konuşuruz" demekle kaybettik hep...

Ege adalarını da, Musul ve Kerkük'ü de...

DÜNYA İKİYE YARILIYOR, FAY HATTINDAYIZ

ABD'nin Rusya-Çin eksenine karşı küresel politikalarını NATO'dan, özellikle de Almanya'dan izlemek önemli işaretler verir.

NATO, 15 Haziran 2021'deki Brüksel zirvesinde, Rusya'nın konumu 'doğrudan tehdit' olarak teyit edildi; Çin ise ilk kez 'potansiyel tehdit' olarak nitelendi. Zirvenin sonuç bildirisinde, "Çin'in hırsları ve iddialı davranışları" ayrı başlık altında incelendi.

Zirve sonrası Avrupalı yayın organlarındaki haber ve yorumlara bakılırsa, Çin konusunda ABD'nin Avrupalı müttefiklerini tam olarak ikna edemediği görülüyordu. Dönemin Almanya Başbakanı Merkel'in "Çin tehdidinin abartılmaması gerektiği; Çin'in hem rakip ama hem de partner olduğunu" vurguladığı belirtildi. İngiltere Başbakanı Boris Johnson'ın, "Masadaki hiç kimsenin Çin'le yeni bir soğuk savaşa girmek istediğini düşünmüyorum" sözlerine yer verildi.

***

Bir yıl sonra, 1 Haziran 2022'de NATO Madrid Zirvesi'nde, yeni 'Stratejik Konsept' belirlendi.

İttifakın 10 yıllık geleceğini çizen belgede Rusya'nın konumu 'en büyük tehdit'e, Çin'in konumu da 'tehdit'e yükseltildi.

Bunda Rusya'nın Ukrayna'yı işgal girişimi ve Çin'in Rusya'ya desteği etkiliydi kuşkusuz.

Ama ayrıca ABD de Johnson'ın söz ettiği 'masadakileri' ikna etmeye başlamış olmalıydı...

***

Aradan bir yıl daha geçmedi.

Geçen hafta Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock, Çin'e resmi bir ziyaret yaptı.

Dönüşünde de Almanya Federal Meclis 'Bundestag'a bilgi verdi.

Dedi ki;

"Çin, hem ticari ortak ve rakip hem de hasım. Ama son zamanlarda sistematik olarak hasım yönü giderek artıyor. İçeride daha baskıcı dışarıda ise daha saldırgan hale geliyor. Çin uluslararası kurallara dayalı düzene karşı kendi kurallarını dayatmak istiyor."

***

"Dışarıda saldırganlık", "kendi kurallarını dayatmak"...

Bu politikalar, 1900'lerin başına kadar Avrupa ülkelerinin 'sömürge imparatorlukları' için kullandıkları yöntemlerdi...

Sonra ABD bunu 'kendisine özel ayrıcalık' olarak kullanmaya başladı.

Hali hazırda da sürdürüyor...

Latin Amerika'da, Ortadoğu'da darbeler, suikastler, aile içi kumpaslar, askeri operasyonlar ve işgaller gibi yöntemlerle...

Şimdi Çin aynı sonuçları teknoloji, casusluk, ticaret ve para gücüyle elde etmeye çalışıyor.

Aslında Rusya da...

Dışişleri Bakanı Lavrov, bir haftadır Latin Amerika'ya geziyor. Brezilya ve Venezuela'dan sonra önceki gün Uruguay'daydı ve açıkça "Çok kutuplu bir dünya geliyor" dedi.

Onun yöntemleri daha çok ABD benzeri kaba güce dayalı.

Ve yine ABD yöntemiyle, 'arka bahçesine girerek' yapıyor bunu...

***

Son büyük depremler bize bir temel kuralı gösterdi ya;

"Fay hattından uzak duracaksın; duramıyorsan evini ona göre inşa edeceksin."

***

Türkiye Batı ile Doğu'nun coğrafi fay hattında.

ABD-Avrupa ile Rusya-Çin'in politik fay hattında.

Coğrafyayı değiştiremeyiz.

Ülkeyi taşıyacak halimiz yok...

Ama politik fay hatlarına 'biraz' da 'mesafe' koymak mümkün.

Ve ayrıca siyasal, kurumsal, bürokratik ve toplumsal yapımızı 'fay hatlarına' göre inşa etmek, güçlendirmek zorundayız.

Zira fay hattında kırılma riski artıyor ve iki tarafta da yıkım yaratacak.

<p>Hakkari'nin Yüksekova ilçesi kırsalında yılanlar sürü halinde görüntülendi. İlçeye 30 kilometre u

Yüksekova'daki yılanlar bölge halkını şaşırttı

Kaçıran pişman oluyor: 50.000 TL'den başlıyor! İşte ikinci el araba modelleri…

Bodrum'da inşaatta toprak kayması! İki işçi, yaralı olarak kurtarıldı

Uşak'ta şiddetli fırtına! Bazı ev ve ahırların çatısı zarar gördü