• $33,1952
  • €36,0226
  • 2551
  • 11156.2
21 Ağustos 2022 Pazar

Çürüklük ayı, fındık ve 21. yıl dönümü… (2)

4

2002 Kasım seçim kampanyası nedeniyle Trabzon'dayız.

Genel Başkan Tayyip Erdoğan mitingde, parti programına uygun olarak; "Bizim iktidarımızda fındık serbest piyasa kuralları içinde fiyat bulacaktır..." mealinde bir söylemde bulunur.

O gece Trabzon'da kalacak, ertesi gün ise Giresun mitingini yapacağız.

Akşam otele döndüğümüzde Giresun milletvekili adaylarının ve teşkilatın ileri gelenlerinin bizi beklediğini gördük.

Tayyip Erdoğan'ın o gün fındık hakkında söylediklerini duymuşlar, paniklemişler ve soluğu 'Grand Yazıcı' otelinde almışlardı.

Onlara göre (Milletvekili adayları: Nurettin Canikli, Ali Temur, Hasan Aydın, Adem Tatlı, Mustafa Karadere) eğer Genel Başkan Giresun'da da böyle bir söylemde bulunursa seçmenden oy almak mümkün değildir. "Yanarız, biteriz, yok oluruz..." türünden söylemlerle gecenin yarısına kadar tartışmalar devam eder.

Sonunda şöyle bir formül bulunur:

Doğrudan bir taahhütte bulunmayalım ama yine de fındık fiyatını arttıracağımızı söyleyelim. (Bu arada, bugünden geriye baktığımızda 2002 fiyatlarının yıllar içinde en düşük fiyatlardan birisi olduğunu söylemekte yarar var.)

O sihirli cümleyi bulma/kurma görevi de bana düşmüştü ve hatırladığım kadarıyla ertesi gün Giresun mitinginde Genel Başkan Tayyip Erdoğan; "Bizim iktidarımızda fındık fiyatları 2.500 TL'nin altına inmeyecek..." (O yıl döviz ortalama fiyatı 1.500 TL) demişti de problem çözülmüştü.

O açıklama o gün için ekonomik şartların gereği değil siyasi bir açıklamaydı, yani siyasi bir fiyat belirlemeydi.

Bu yıl açıklanan fiyat ta tıpkı o yıl ki gibi ekonomik şartların gereği olmayıp siyasi bir fiyatlandırmadan başkaca bir şey değildir. Üretici için bütün şartlar zorlanarak varılmış/alınmış bir karardır.

5

Bu yıl, TMO'nun açıkladığı fiyat bildiğim kadarıyla bilinen fındık tarihinin rekoru seviyesinde bir fiyattır.

Giresun kalite olmak üzere 53 TL olarak açıklanan fiyat serbest piyasadaki güncel kura göre net olarak 3$'ı bulmakta.

İstatistiklere göre, geriye doğru sadece bir kez, 1997 yılında Fiskobirlik 2,52$'a fındık almış.

Devletin açıkladığı fiyatın serbest piyasada da karşılık bulabilmesi için;

Şu anda, geçen seneden kalma yaklaşık 100 bin ton fındığın satılması gerekmektedir. Bu miktarın 30 bin tonu TMO'nun, 70 bin tonu özel sektörün elindedir.

6

Öteden beri devletin fındık politikası/fiyat belirlemesi Doğu Karadeniz (Ordu, Giresun, Trabzon) göz önüne alınarak belirlenir.

Söz konusu fiyat bazen beklentilerin altında kalır, bu yıl olduğu gibi bazen beklentileri karşılar.

Ancak burada ciddi bir sorun bulunmaktadır.

Malum Türkiye'nin batısında da fındık üretimi yapılmaktadır. (Düzce, Akçakoca, Karasu vs.)

Buradaki maliyetler, Doğu Karadeniz'dekinin yarısından bile azdır.

Böyle olunca Doğu'ya göre ayarlanmış bir fiyat, Batı için inanılmaz karlı hale gelmektedir.

Bu haksızlıktır.

Bu nedenle geçmişten beri hükümetler Batı'da veya belli bir eğimden daha düşük/düz arazilerde fındık üretimini yasaklamaya/kısıtlamaya kalkışsa da bir türlü başaramamıştır. Her zaman Batı'nın siyaseti ağır basmaktadır.

İkinci bir husus ise, dünyanın başka bölgelerindeki fındık üreticileriyle ilgilidir.

Onlarda Türkiye'de açıklanacak veya piyasada oluşacak fiyatı beklemekteler.

Ne de olsa dünya fındık üretiminin %70'ini Türkiye karşılıyor, dolayısıyla fiyat Türkiye'de belirleniyor.

Onların maliyetleri de Doğu Karadeniz'e göre çok düşük kaldığı için (mesela İtalya'da fındığın bahçeden de vakumlu aletlerle toplandığı söylenmekte) onlarda Türkiye'de oluşan fiyattan çok mutlu olmakta. (İtalya, İspanya, Şili, Gürcistan vs.)

Yani fındığın merkezi Ordu-Giresun olmasına; fındığın kalitesi, Giresun kalite, levant vs. diye devam etmesine rağmen, fındık fiyatlarından en az memnun olan her zaman Giresun ve Ordu'dur.

7

Çürüklük ayı, Giresun kalite tombul fındık, (Diğer fındık çeşitleri: Sivri fındık, alamit fındığı, palaz fındık, kara fındık, kuş fındığı, ham fındık vs.) fındık fiyatı, yevmiye, rekolte derken;

Ak Partimizin 21. yıldönümünün arada kaynayıp gitmesine gönlüm hiç razı olmaz.

Bu vesileyle; Ak Parti'ye daha nice uzun yıllar ve iktidarlar diler, bugüne kadar emeği geçen bilumum Ak Partililere teşekkür ederim.

<p>Neden sistemler mavi ekran veriyor, küresel bir siber  saldırı altında mıyız?</p><p>Havalimanları

Dünya neden mavi ekran hatası verdi?

Kadir Ezildi nişanlandı! Arabada gelinin yanında oturmayınca sosyal medyada senaryolar yazıldı

Giresun'da sağanak nedeniyle bir ev yan yattı

Endonezya'da volkanik hareketlilik! Kül bulutları ve lav akıntıları oluştu