WASHINGTON

Suriye’deki iç savaşa çözüm arayan Cenevre II görüşmelerinin ilk turu sona erdi. İkinci tur 10 Şubat’ta başlayacak.
Beklenildiği gibi görüşmelerden kayda değer hiçbir şey çıkmadı. Her iki taraf da görüşmeleri kendi propagandalarını yapmak için kullandı. Rejim meseleyi tamamen radikal İslamcı gruplara indirgedi, muhalefet de bu grupların yükselişinden Esad’ı sorumlu tuttu.
Esad rejimi uzun zamandır ülke içinde askeri başarılar kazanıyor, bu nedenle Cenevre II’ye eli güçlü gitti. Muhalefet ise hem rejim güçleri karşısındaki askeri yenilgileri hem de kendi içindeki bölünmeler ve El Kaide’ye bağlı grupların güç kazanması nedeniyle Cenevre II’ye zayıf bir pozisyonda katıldı. Fakat muhalefet herkesi şaşırtarak görüşmeler sırasında iyi bir performans gösterdi, dünyaya vermek istediği mesajı gayet net verdi, soğukkanlılığını korudu ve pek çok analiste göre uluslararası camianın sempatisini kazandı. Rejimin temsilcileri ise tek sesle konuşamadı, birbiriyle çelişen karmaşık mesajlar verdi, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri'ni ve en yakın müttefiki Rusya’yı dahi kızdırdı.
Batı medyası muhalefetin performansını ‘muhalefetin Cenevre’deki diplomatik başarısı’ olarak servis etti. Fakat bu, iç savaşın seyrini etkileyebilecek bir gelişme olmaktan çok uzak. Cenevre’de, savaşın seyri açısından en önemli konu olan geçici hükümet konusundaki anlaşmazlıklar giderilemedi. Muhalefet Esad’ın istifasını istedi, rejimin temsilcileri ise Cenevre görüşmelerine iktidar değişimi konusunu değil, terörle mücadele yollarını ele almak üzere katıldıklarını söyledi.
Böylece görüşmelerin ilk turu sona erdi ve 10 Şubat’ta başlayacak ikinci tura kadar ülke içindeki çatışma daha da alevlenebilir. Her iki taraf da 10 Şubat’a kadar askeri olarak güç kazanmaya çalışacaktır. Cenevre II rejim açısından hayal kırıklığı oldu. Rejimin temsilcileri Cenevre’de uluslararası camianın dikkatini güçlenen El Kaide tehdidinde uzun süre tutmayı başaramadı. Bu nedenle görüşmelerin ikinci ayağına kadar saldırılarını şiddetlendirip askeri olarak mevzi kazanmaya odaklanacaktır.
Bu arada Esad kimyasal silah anlaşmasını koz olarak kullanmaya devam edecek gibi görünüyor. Amerikalı yetkililer kimyasal silahların ülke dışına çıkarılması sürecinin yavaşladığından şikayetçi. Şimdiye dek sadece yüzde dördü çıkarılmış. Esad kimyasal silahların Rusya ve Amerika için önemli olduğunu biliyor, bu nedenle elindeki bu büyük kozdan vazgeçmeyecek, kimyasal silah takvimini Cenevre’de koparacağı tavizlere bağlayacaktır.
Lübnan’da ve Bosna’daki sivil savaşlar gösterdi ki barış görüşmelerinin ilk safhalarından nadiren barış çıkıyor. Yani Suriye’de kanın durması için Cenevre II gibi pek çok görüşme gerekecek. Esad’la kimyasal silah anlaşması imzalayarak ve Cenevre II’de başrol oynayarak Rusya ve Amerika Suriye’de politik çözüm sürecini sahiplenmiş oldu. Bu iki inisiyatif de Amerika ve Rusya arasındaki artan diplomatik trafik sayesinde oldu. Eğer bu iki ülke Suriye meselesinde ortak inisiyatif almaya devam eder, politikalarını ortak bir vizyonla revize eder, Esad ve ailesinin içinde olmadığı bir geçiş hükümetinde anlaşırsa çözüme doğru büyük bir adım atılmış olur.