Arzum Yönetim Kurulu Başkanı Kolbaşı: Dünyada yılda 100 milyon kahve makinası satılıyor. Derdimiz, Türk kahvesi makinesinin da pazarda yer almasını sağlamak.

Bir dönem lokantalarda, restoranlarda, kafelerde bile Türk kahvesi hizmetini zor buluyorduk. Henüz Avrupa’da değil ama en azından Ortadoğu ülkelerindeki otellerde artık Türk kahvesi hizmeti verildiğine tanık olduğumda hem seviniyorum hem de ülkem adına gururlanıyorum. Tam 100 yıl sonra Arçelik Telve’yi icat etti ve Telve sayesinde artık hem Türkiye’deki restoranlarda, hem de yurtdışında Türk kahvesi hizmeti verilmeye başlandı. Telveden sonra yeni bir ürün var Arzum’un Okka’sı... Arzum Elektrikli Ev Aletleri Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kolbaşı: “Bizim rakibimiz espresso, capucinogranüllü kahve” diyor.

Makinesİ varsa tüketilir

İlk elektrikli cezveyi de siz üretmiştiniz. Okka’ya kadarki süreci anlatır mısınız?
Elektrikli cezveyi 2003’te ürettik. Şu anda 20’den fazla markanın elektrikli cezvesi var. Eğer ki biz bunu dünyaya düzgün yansıtabilirsek, Türk kahvesi dünyada da talep görebilir. Dünyada en çok içilen, suyun içinde eriyen neskafe, granüllü kahve. Granüllü kahvenin çok tüketilmesinin nedeni, su ısıtıcılarının yaygınlığı. Ardından 1908-1910 gibi Alman Melittakağıt filtreyi yapıyor, ilk defa 1950’lerde filtreli kahve makineleri yapılıyor. Kahveyi damıtarak, yani pıt pıt damlatarak filtre kahveyi yapmak da mümkün oluyor. İtalyanlar 1900’lerin başında basınçlı makinelerle espresso yapmaya başlıyor. Bu kahvelerin kullanım alanı genişliyor çünkü bu kahveleri yapabilen makineler var.

Kahveci de kazanacak

Türk kahvesinde basınç sistemi yok, filtreleme sistemi yok, farklı bir sistem var. Makinesi olmadığı için yıllarca tanınmadı. Türk kahvesinin en önemli özelliği telvesiyle birlikte köpüğü. Köpüğünü fincana servis yapabilen makine dünyada Eylül 2014’e kadar yoktu. Türk kahvesinin derneği var, yönetim kurulundayım. Türk kahvesini dünyaya tanıtabilirsek, kahve işi yapanlar, makineciler, fincan üreticileri, yani Türk kahvesi ritüeli içindeki her bir oyuncunun istifade edebileceği bir alan.

Takip edilen olmalıyız

Türk kahvesinin 500 yıllık geçmişi var makine icadında kenarda durmuşuz. Türkler niye makinede 100 yıl geride kaldı?
Endüstriyel boyutta yaptığımız işlere çözüm konusunda geç kalmışız. Kilo başı 1.5 dolar olan ihracatımızı nasıl 500 milyar dolara taşıyacağız diye bir strateji var. Bu değişim Türk markalarına da sirayet edecek. Adam ütüyü yapmış, ben de benzerini yapayım ama ucuzunu yapayım demek var, bir de dünyanın ilk kablosuz ütüsünü yapayım demek var. Dünyanın ilk fincana servis yapan makinesini yaparsam iş değişiyor. O zaman önce bana kaç para diye sormuyorlar. Yeni bir şey yapmış diyorlar.

DIŞARDA ISRARLA İSTEYİN

2015 yılına dair hedefiniz ne?
Çevremizdeki en az 10 ülkeye satmak ve pazarda espresso, capucino'dan pay almak. Türk kahvesiyle ilgilenenlerle aynı takımdayım. İster makinede yapsınlar, ister cezvede. Diğer kahvelerin hepsine rakibiz. Herkese de diyorum ki, yurtdışına her çıktığınızda gittiğiniz restoranda Türk kahvesi isteyin. Menüde yok, biliyorum. Sonunda diyecekler ki 'birileri de Türk kahvesi istiyor, neymiş bu?' Bu kahveyi dünyada içireceğiz. Boşuna milli dava demiyorum.

2015, 2014’ten farklı olmaz

Üretimimizin yüzde 10’unu ihraç ediyoruz. 30 ülkeye ihracat yapıyoruz. 2014 zor bir sene oldu. Bizim sektörümüz için fiyat almadan yani zamlardan dolayı yüzde 10-15 gibi büyümeden söz ediliyor. Enflasyondan arındırılmış hali yine yüzde 5 civarı. 2015’de Arzum’un net yüzde 10 büyüyeceğini bekliyorum. Sektör olarak da bu seneden farklı olmaz, gelecek sene de yüzde 5 civarı büyür.

Savaş sanatını öğrendi sıra kahve tarihinde...

Önceki sohbetimizde masanızda SunTzu’nun Savaş Sanatı vardı, bu sefer kahve tarihi kitapları masanızı süslüyor.
Savaş Sanatı bize bir strateji veriyordu. Ne yapacağız, Türkiye’de markayı nereye getirebiliriz dedik. Türkiye’de 75 milyon insanı yakalamış olan bir Arzum markası var. Bilinirliliği yüzde 99’u yakaladı. 16 milyon hane toplamına göre de yıllık satışımız açısından her dört haneden birisi Arzum veya Felix markasını kullanıyor. Biz Türkiye’de başardık da yetiyor mu, yetmiyor. Dünyaya nasıl çıkarız diye bakıyoruz. İki hazneli termosumuz, tepsili ekmek kızartma makinesi gibi yenilikçi ürünlerimiz var. Biz hangi alanda farklı bir ürün çıkarırsak, dünyada adımızı duyururuz diye sorduk. Türk kahve makinesine geldik, takıldık.

Türkiye’de tüketim 250 gramdan 500 grama kadar çıktı

Arçelik’in Telve’si de çok başarılı, Arzum’un da Okka’sı var. Rekabet nasıl?
UNESCO Türk kahvesinin, Türkiye Cumhuriyeti’ne ait somut olmayan kültürel miras olduğunu kabul etti. Bu milli bir dava. Dünyada yılda 100 milyon makine satılıyor. Derdimiz Türk kahvesinin de pazarda yer almasını sağlamak.Arçelik’in önüne geçeceğim diye bir derdim yok. Çünkü pazar büyük pazar.
Türkiye’de de elektrikli cezvenin ve Telve’nin yapıldığı günden bugüne Türk kahvesinin kullanımı da arttı. Kişi başı yıllık 250 gramlardan, 500 gramlara çıktı. Makineyi alan daha çok kahve içiyor. Dünyada günde 1.1 milyar fincan kahve içiliyor. Bunun yüzde 10’u bile Türk kahvesi değil.

Bu ay içinde Yunanistan'a ihraç edeceğiz

Bir dönem Türk kahvesi satan restoranların sayısı azalmıştı. Artık onların pişiremeyiz diye bahanesi kalmadı değil mi?
Lokantaların servis yapmadıkları zamanlarda iyi bir lokantada şefine sordum. Makine versek kahve yapar mısın? dedim. Espresso makinasını gösterdi, tezgahın bir kenarında yemek servisimi etkilemiyor dedi. O yüzden makine ile Türk kahvesi kullanımını artıracak.

Yunanistan’a ihraç edecek

Okka’yı Almanya, Kosova, Dubai, Suudi Arabistan, Irak, Kıbrıs, Ukrayna, Ürdün, Kuveyt, İngiltere’ye sattık. Bu ay Yunanistan’a satacağız. Ortadoğu’da Türk kahvesi çok içiliyor. Ayrıca Avrupalı gözüyle hareket ettik. Ofiste, işyerinde rahatlıkla kullanılabilir çünkü yıkama derdi yok. Türk kahvesinin bir özelliği daha var, köpük. İyi köpük olması için suyun doğru kaynama noktasında olması gerekir. Bunu da çözdük. Makine akıllı, bulunduğu yerdeki doğru kaynama noktasını buluyor.