Çelik Motor Genel Müdürü Koçak: Otomobil üretmek kolay ama marka olmak zor. Türkiye’deki birinin gidip değeri yüksek olmayan, Avrupa’da bir satın alma yapması, işi sıfırdan yapmaktan daha kolay.

Anadolu Grubu şirketi Çelik Motor, Koreli KIA’nın Türkiye mümessili. Şirketin Genel Müdürü Bora Koçak’la Kore’nin babayiğitleri olan Hyundai ve KIA’dan yola çıktık, Türk babayiğitlerinin hangi yolu izlemesi gerektiğini konuştuk.

- KIA’nın geçmişine baktığımızda Kore’nin ilk bisiklet ve otomobil üreticisi. Hyundai daha sonra satın alıyor.
Aslında KIA ve Hyundai bir yerli otomobil üretme sevdasıyla yola çıkmış. Bu firmalar yanlarına birer üretici ortak almış. Kia zamanında ticari araçta Mazda’nın teknoloji ve altyapısını kullanmış, binek otomobilde Mazda ve Mitsubishi’nin teknolojisini ve altyapısını kullanmış. Diğer markaların hepsi birbirlerinden çapraz alışverişi vardır.

ONLAR 20-30 YIL ÖNCE BUNU YAPTI
- Demek ki KIA ve Hyundai Kore’nin babayiğitleri. Babayiğit olmak için ille de işe bisikletle mi başlamak gerekir?
Çok gerekli değil ama sıfırdan otomobil üretmeye başlayacaksanız belli teknolojileri kullanmak gerekli. Bugün bir motoru fizibl şekilde üretmeniz için minimum 300 bin-400 bin adet üretmeniz ve satmanız gerekiyor. Kore bundan 20-30 yıl öncesinin ortamında bunu yaptı. Orijinde ille de sahibi olmak gerekmiyor, üretim üretimdir.

- Koreliler gibi Türkiye’den de babayiğitler çıkar mı?
Doğru yöntem seçilirse çok da zor değil. Üretmek kolay ama marka olmak zor. Çin’in önemli markası Geely, Volvo’yu satın aldı. Saab’ı başka bir Çinli grup satın almak istedi. Dongfeng Peugeot-Citroen Grubu’nun yüzde 30’u için görüşüyor. Bence Türkiye’deki herhangi bir şirket gidip yurtdışında borsa değeri çok da yüksek olmayan bir şirketi satın alırsa bu iş daha kolay olur. Sıfırdan yatırım uzun vadeli bir süreç.

KİRALAMA, YURTDIŞINA AÇILIYOR
- Çelik Motor Kiralama’nın yurtdışına planı ne aşamada?
Anadolu Grubu’nun yurtdışı know-how’ını kullanmayı planlıyoruz. Rusya ve Ortadoğu önceliğimiz olacak. Bu yıl içinde Rusya için çalışmaları başlatıyoruz. Yurtdışında ilk otomobili 2015’te kiraya vermeyi planlıyoruz.

- Kurumsal yapılar için kiralamanın avantajı nedir?
Büyük ölçekli şirketlerin hepsi kiralama konusunda gayet bilinçliler. Türkiye’deki asıl boşluk küçük ölçekli şirketlerde. KOBİ’lerin zaten satın alma güçleri kısıtlı. Geçen bir yıl boyunca biz de sürekli KOBİ’lerin farkındalıklarını yükseltmek için çalıştık. Bundan da iyi bir dönüş sağladık. 300 müşteriden üç yıl içinde bin 600 müşteriye yükseldik. Pazarın büyüme potansiyeli de KOBİ’lerde.

14 BİN SATARIZ DEDİK; GERÇEKLEŞTİRİYORUZ

- Tuncay Özilhan, Coca Cola, Adel Kalemcilik, Komili ve Kırlangıç’ı üreten Ana Gıda’yla sektörlerinin en büyük firmalarına sahip. Kendisi Çelik Motor’dan ne bekliyor?
İşimizi iki farklı kanalda değerlendirmek lazım. Biri Türkiye distribütörü olduğumuz KIA, diğeri de otomobil kiralama şirketi. Biz aslında otomobil sektöründe çok eski bir firma değiliz. Türkiye’de de amacımız KIA’nın Avrupa’daki pazar payı olan yüzde 3’e hızlı bir şekilde ulaşmak. Şu an yüzde 2.2’deyiz. Tabii ki bizim sektörde hiçbir markanın Pazar payı, Coca Cola’nın veya Efes’inki gibi değil. Pazarda 50’ye yakın oyuncu var. Kia’nın ürün gamının tamamı Türkiye’de değil. En büyük segment C’de sadece pazarın yarısındayız çünkü sedan modelimiz yok, hatchback ile varız bu sınıfta. KIA’nın da beklentisi yüzde 3. Bu yıl 14 bin adet hedeflemiştik, bunu gerçekleştiriyoruz. KİA’nın 2.5 milyon üretimi var, 3 milyon talebi. Bize daha fazla satış için daha fazla üretim gerekiyor.

AVRUPA'DA ÜRETİLİYOR

- Kore’den araç istediğiniz kadar geliyor mu?
Türkiye’de sattığımız KIA’ların yüzde 65-70’i Avrupa’da, Slovakya’daki tesislerde üretiliyor. Kalan bir model Kore’den geliyor. Belli dönemlerde tedarik sorunu yaşasak da temel bir sorun değil.

KUR ARAĞMEN SATIŞ İYİ GİDİYOR

-Dövizde aşırı dalgalanma yaşadık, bugün dalga boyu epey küçüldü. Sektör normalleşti mi?
Adet bazında oldukça iyi yerdeyiz. Hatta geçen yılın bir miktar üzerine çıkarız. Ekim, kasım rakamları iyi. Geçen yılla aynı biter diye düşünüyorduk ama yüzde 5-10 yukarı çıkabilir. Buradaki konu üretici kârlılıkları. Pazarın yüzde 80’inin maliyeti euro ile. Euro da yılbaşından bu yana %17 değer kazandı. Fiyat yüzde 7-8 artmış durumda. Gizli devalüasyonun yarısı üreticinin cebinden çıktı. Dolayısıyla ciddi karlılık sıkıntısı var. Burada asıl önemli olan kurun yukarı ve aşağı hareket etmesi değil, stabil olması.