• $7,397
  • €9,0077
  • 442.369
  • 1551.57
14 Aralık 2011 Çarşamba

Yatırım durdu, net ihracat arttı Türkiye uçuyor mu?

Pazartesi günü göz kamaştırıcı üçüncü çeyrek reel büyüme sayıları yayımlandı. Toplumca uçmaya başladık. Türk milleti, vatandaşı, siyasisi, medyası ile çok sevindi. Halbuki ülkemizin önemli sorunları var.
Tasarruf oranımız GSYİH oranı olarak yüzde 12 civarına inmişti. 2 yıldır da harcayarak çok hızlı büyümekteydik. Büyümek istihdamı da artırmıştı ama cari denge açığı da büyümekteydi. Tabii para politikası ve istikrar tedbirleri ve sıkı maliye politikası bir ölçüde fren getirmişti. Ama Avrupa'dan gelen ciddi durgunluk riskleri vardı. Büyük cari denge açığımızın finansmanı da bozulabilirdi.
Betam, yani Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi araştırmacıları Dr. Seyfettin Gürsel, Dr. Zümrüt İmamoğlu ve Barış Soybilgen, bir raporla büyüme verilerini analiz etmekte. Ama önce TÜİK'in açıkladığı verileri özetleyelim.

"grafik.20111213222921.jpg"
GSYH 2011 üçüncü çeyreği bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 8,2 büyüdü. 2011'in ilk çeyreğinde yıllık büyüme yüzde 12, ikinci çeyrekte ise yüzde 8,8 olmuştu. Ekonomi yavaşlamaya devam ederken alt kalemlerde büyük bir ayrışma var. Yatırımlarda beklenen fren üçüncü çeyrekte geldi. Özel yatırımlar ve stoklar azaldı ve büyümeye negatif katkı yaptı. Dış talep ihracattaki artış ve ithalattaki düşüşle büyümeyi önemli ölçüde arttırdı. Tüketimde ise beklenenin üzerinde bir canlanma var.
Betam pazartesi öğleden sonra yayınladığı raporda TÜİK'ten farklı analizler de yapmakta. Farklılık mevsimsellikten arındırma metodunda.
Örneğin TÜİK 2011'in 1. çeyreğinden 2011'in 2. çeyreğine GSYH'nın yüzde 1,7 arttığını saptadı. Betam'ın büyümeyi alt kalemlerine ayırarak yaptığı mevsimsellikten arındırma analizine göre ise büyüme 0,9 oldu. Betam'ın üçüncü çeyrek büyüme tahmini yüzde 0,6'ydı. Büyüme dış talebe bağlı gerçekleşirken, yatırımlar ise önemli ölçüde azaldı. İkinci çeyrek GSYH rakamlarına göre 12 aylık cari açığın GSYH'ya oranı yüzde 9,8 olarak gerçekleşti. Betam bu oranın 10,1 olacağını tahmin etmişti.
Birinci grafikte GSYİH alt kalemlerinin büyümeye katkıları var. Katkı payları ve mevsimsellikten arındırma daha gerçekçi bir tablo çiziyor. Yatırımda ve stok değişiminde düşüş ve tüketimde ve net ihracatta güçlü gidişat gözüküyor. İthalat yatırım azalmasının sonucu olarak da daraldığı için büyümeye pozitif katkı yapıyor. 
İkinci grafikte ise gerçek durum görünüyor:  Alt kalemler Betam'ın yaklaşımındaki gibi,  mevsimsellikten ayrılarak analiz edildiği zaman büyüme değil, hafifçe de olsa yavaşlama olduğu görülebiliyor. Yavaşlama, cari açığı  ve enflasyon artışına bakılırsa  da, iyidir diye düşünüyoruz.

<p>Trump'ın ayrılışının ardından ABD'nin 46'ncı başkanı Joe  Biden ailesiyle birlikte yemin ederek r

Joe Biden, AB ile buzları eritir mi?

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

Binlerce su maymunu taşkın nedeniyle Edirne'ye geldi

Rusya'dan görenlerin aklını başından alan kareler