• $9,2741
  • €10,7599
  • 526.74
  • 1409.56
17 Mart 2012 Cumartesi

Tasarruf, tüketim ve cari açık fotoromanı!

Perşembe günü İstanbul'da Kalkınma Bakanlığı ile Dünya Bankası'nın ortak bir konferansında, yurtiçi tasarrufların sürdürülebilir ve yüksek oranda yatırım ve ekonomik büyüme sağlamaktaki rolünü tartışan bir toplantı yapıldı. Dünya Bankası'nın bu konudaki Türkiye ve Tasarruf Raporu da kamuoyuna sunuldu. Konuyu birkaç gündür gündeme getirmekteydim. Ülkemizin bazı acı gerçekleri vardır. Aşağıda raporun konusu grafikler kanalıyla bir kere daha aktarılıyor. İlk grafikte ülkemizde özel tasarruf oranı hızla düşerken, kamu tasarruf oranının toparlandığı açıkça görülmekte.

"1.20120316234347.jpg"

Biraz ekonomi nosyonu olan her kişi biliyor ki tasarruf yatırımın kaynağıdır. İç tasarruf mevcut olmazsa da başkasının tasarrufunu kullanmak zorunda kalırsınız. Veya yatırımı ve büyümeyi kısmaya mecbur olursunuz.  Türkiye, özel tasarrufun oranının önemli boyutta düşmesi nedeniyle, tüketim ve yatırımını dış tasarruflar, yani halk tabiriyle 'sıcak para' ile sağlamakta ve üstelik de, yüksek boyutta cari açık vermektedir. İç tasarruf ile ülke yatırımlarının arasındaki farkın boyutu aşağıdaki grafikte yatırım tasarruf açığı olarak gösterilmektedir.

"2.20120316234358.jpg"

Ülkemizde geçtiğimiz dönemde yüzde 35 oranında artmış olan bir kredi balonu oluşmuştu ve Merkez Bankası bu balonu söndürmeye çalışıyordu. Bu kredi balonu da kısa vadeli dış finansmanla beslenmekteydi ve büyüme ve cari açığı arttırıyordu. Çünkü ülkemizin finans sistemi hem büyüklük hem de tasarruf enstrümanları açısından çok gelişmesine rağmen hala sığ bir yapıya sahiptir. Bu nedenle kredi balonu ve ilişkili tüketim ve yatırım da dış finansmanla sağlanmakta.

"3.20120316234409.jpg"

Aşağıdaki son grafik ise kriz öncesinde, ülke iç tasarrufların oranının dramatik şekilde düşmesine rağmen dayanıklı tüketim malları tüketiminin azalmadığı gösteriyor. Bu tüketimin ithal ve ithalat içeriği yüksek iç üretim olduğu, cari açığı büyüttüğü ve dış tasarruf ile finanse edildiği belirtilmeli.

"4.20120316234419.jpg"

Özel tasarrufu arttırmak ve dış tasarruflara bağımlılığı azaltmak gerekiyor. Özel tasarrufları arttırmayı teşvik ederek, vatandaşı bilinçlendirmek gerekiyor. Raporun bu konudaki önerilerini yarın aktaracağız. Tabii daha eğitim ve verimlilik konusu da var!

<p>İstanbul Altınbaş Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Eray Güçlüer, terör örgütü DHKP-C operasyonuna i

Kılıçdaroğlu'nun iddiası yeniden gündemde

Fenerbahçe, Trabzon'a ayak bastı

Günün en çok paylaşılan fotoğrafları (16 Ekim 2021)

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Angela Merkel ortak basın toplantısı düzenledi