• $7,3589
  • €8,9552
  • 437.544
  • 1536.11
20 Mayıs 2011 Cuma

Sayılara değil orana bakılmalı, bütçede seçim havası yok

Seçimlerden önce açıklanan son bütçe rakamları sevindirici. Normalin aksine seçim öncesinde mali disiplinde bir gevşeme göze çarpmıyor

Genel seçimlere bir aydan daha kısa bir süre kaldı. Normalde ülkemizde seçimlere doğru gidilirken bütçe harcamalarında artış ve genel bütçe disiplininde bir gevşeme olur.  Harcamalar artırılır, vergiler ve zamlar ötelenir, böylece de bütçe disiplini bir miktar gevşer. Bu gevşeme bazı özellikle Latin Amerika ve 2001 krizi öncesi Türkiye'sinde aşırı doz olmuştu. Tabii bu 'aşırı doz' popülizmin faturasını, yol açtığı büyük felaketleri yakın geçmişte yaşayarak öğrendik. Şimdi Yunanistan, Portekiz, İspanya olmak üzere Güney Avrupa ve ABD ve İngiltere finans, konut ve kredideki  popülizmin faturasını ödüyorlar.
Maliye Bakanlığı geçen aya ilişkin bütçe rakamlarını açıkladı. Bunlar seçimlerden önce açıklanan son bütçe verileri. İlk bakışta, Merkezi Yönetim Bütçesi'nin genel dengesine bakarak seçimlere yönelik bir bozulma gözlemlenmediğini belirtmemiz gerek. 2011'in ilk dört ayında toplam bütçe açığı 3.1 milyar TL olmuş. Bu rakam geçen yılın aynı döneminde 15.8 milyar TL idi. Hareketli on iki aylık toplamda da yıllık bütçe açığının 27 milyar TL olduğunu, yani 2010 sonuna göre yaklaşık 13 milyar TL azaldığını ekleyelim. Nominal olarak 2009'un ilk çeyreğinden itibaren on iki aylık bütçe açığının 30 milyar TL'nin üzerinde olduğunu, 2009'un sonunda 55 milyar TL'yi de geçtiğini hatırlatalım. Özetle, seçim dönemine rağmen bütçede oldukça sıkı bir tablo söz konusu.

"denizz.jpg"
Bütçe açığındaki azalmada iki faktör var. Faiz oranlarındaki düşüşle birlikte faiz giderlerindeki düşüş devam ediyor. Geçen yılın ilk dört ayında 22 milyar TL olan faiz harcamaları bu yılın aynı döneminde 17 milyar TL'ye düşmüş.
İkinci faktör gelirlerdeki hızlı artış. Toplam bütçe gelirleri ilk dört ayda yüzde 19 oranında artarak 92 milyar TL'ye ulaşmış. Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 78 milyar TL idi.  Hızlı ekonomik büyümenin ve ithalat artışının vergi matrahını ve vergi hasılatını artırması  sürpriz değil.
Faiz dışı harcamalarda yüksek denebilecek artışlar söz konusu. Ancak cari harcamalarda, ve sosyal güvenlik sistemine yapılan transferlerde reel artış yok denecek kadar düşük.

SOSYAL GÜVENLİK AÇIĞI DÜŞÜYOR
SOSYAL güvenlik açığı üç yıldır ilk kez GSYH oranı olarak yüzde 5'in altına indi. Mali kurala göre 2011 sonunda yüzde 4.2 olması gereken bütçe açığı da nisan ayı itibarıyla yüzde 2.3 seviyesinde. Seçimlere giderken bütçedeki tabloda seçim etkisini sadece faiz dışı harcamalarda bir miktar görebiliyoruz, ancak hem vergi tahsilatındaki artış hem de faiz giderlerindeki düşüş bu etkiyi dengelemekte. Medyada yer alan  vergi ve bütçe uzmanı yorumcularımız ise hala oran vermek yerine mutlak rakamlara bakmaya devam ediyorlar. İnsanlık tarihinde mutlak sayılar yerine oranlar 12'inci yüzyıldan itibaren kullanılmaya başlamıştı.

<p>İki ülke arasında gerçekleştirilen istikşafi görüşmelerin 61. turu tamamlandı. Bir sonraki turun

Atina ile hangi konular masada?

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

40 kilometrelik alanı kaplayan Nazik Gölü'nün yüzeyi buzla kaplandı

Mutfakta işinizi yarayacak pratik bilgiler! Yumurtayı pişirirken içine buz atarsanız...