• $8,3166
  • €10,0948
  • 489.466
  • 1444.87
20 Aralık 2013 Cuma

Likidite daralmıyor Fed sadece artış hızını yavaşlatıyor

Fed tahvil alım programını 10 milyar dolar azalttı. Burada önemli olan şu: Ekonomiye destek sürüyor sadece bunun şiddeti azaldı.

Hatırlanırsa krizi çıkartan ülke olan ABD’nin Merkez Bankası 2008 krizinin başlamasından sonra üç dalga halinde parasal genişleme yapmış ve FED bilançosu kabaca bir trilyon dolara yakın bir büyüklükten 4 trilyon dolara zıplamıştı. Merkez Bankası’nın yarattığı ve çoğunluğu ABD bankalarında duran ve krediye dönüşmeyen ekstra 3 trilyonluk nakitin, ABD ekonomisinden vasat ama giderek iyileşen ekonomik veriler gelirken, bir gün geri çekilmesi, sonunda tabii ki gerekecekti.

Bütçede anlaştılar

Bu arada ABD’de Cumhuriyetçi Parti (sağ görüşlü) aşırı likiditenin enflasyonu artıracağı tezini pazarlarken, Demokrat Parti ise (sol görüşlü ) zamanı gelince likidite daraltılır, enflasyon artmaz tezine abone olmuştu. Bu arada Cumhuriyetçiler ile Demokratlar arasında da bir de bütçe açığını daraltmak ve kamu borcunu düşürmek kavgası vardı. Geçtiğimiz günlerde önce Cumhuriyetçi Paul Ryan ile Demokrat Patty Murray partileri adına bir anlaşma zemini araştırdılar. Sonuçta 2014 yılının Ocak ayının son iki haftası ile Şubat ayının ilk iki haftasında yeniden başlayacak bütçe ve borç kavgasının yapılmaması için her iki taraf da taviz vererek anlaştı.

Giderayak düğmeye bastı

Bu da ABD Merkez Bankası’nın rahatlamasını getirdi. Ben şahsen Yellen iş başına gelmeden ABD para politikasında değişiklik olmaz tezini kabul ediyor ve marttan önce önemli bir para politikası değişikliği olmaz diyordum. Ama bütçe ve borç stoku konusunda ortaya çıkan uzlaşma Bernanke’nin giderayak küçük de olsa bir değişiklik yapmasını getirdi.
18 Aralık günü yapılan son FED toplantısında alınan karar ile FED 2014 Ocak ayında para politikasında küçük bir değişiklik yapacağını açıkladı.

Yeni yılda başlayacak

Şimdi işin teknik tarafına dönelim. FED 2013 yılının bütününde 1 milyar dolara yakın likidite yaratmıştı. Çünkü her ay 85 milyar dolarlık bono almakta idi. Bonoları banka sisteminden satın aldığından da, 85 milyar dolarlık para yaratıyor ve bankalara aktarıyordu. 18 aralık açıklamasına göre FED Ocak ayından itibaren her ay 40 milyar dolar yerine 35 milyar dolarlık ipotek senetlerine dayalı bono alacak ve ayrıca da her ay satın aldığı hazine bonolarını da 45 milyar dolardan 40 milyar dolara düşürecekti. Böylece parasal genişleme artışı minimal bir miktar azaltılıyor, 85 milyar dolardan, 10 milyar dolar düşürülerek, 75 milyar dolara indiriliyordu. Bu değişiklik de Aralık 2013 tarihinde ilan ediliyordu ama 2014 Ocak ayında başlayacaktı. Dikkat edilmesi gereken hâlâ likiditenin artamaya devam edeceği ama artış hızının biraz düşeceği idi.

Enflasyona göre operasyon

Bernanke ayrıca benzer küçük politika değişikli adımlarını 2014 yılının tümünde gerçekleştireceğini de söylüyordu. Tabii önemli olan Federal Funds Rate denen ve bankaların FED’de duran serbest mevduatlarını birbirlerine borç verdikleri zaman geçerli olan ve FED tarafından faiz hedefi olarak kullanılan gecelik piyasa faizini arttırmadan likidite değişikliğini başlatmak idi.

Desteğe hâlâ ihtiyaç var

Hatta basın toplantısında 17 FOMC denen Para Politikası üyesinden 15’inin 2015 yılından önce Federal Funds faizi değişikliği olmayacağını düşündüklerini de basına açıklıyordu. Bernanke ekonominin hâlâ desteğe ihtiyacı olduğunu ve FED’in desteğini azaltmadığını açıkça ifade ediyordu. Bernanke bu faizin işsizlik rakamının alenen yüzde 6.5 düzeyine düşmesine kadar yükselmeyeceğinin sağlanması gereğini de ifade ediyordu. Bernanke ayrıca yerine gelecek olan Yellen’in de bu küçük değişiklik konusunda ayni fikirde olduğunu açıklıyor, sorumluluğu tek başına kendi üzerine almamaya çalışıyordu.
Yani 2014 yılında da likidite daraltılmayacak, likditenin artış hızı yavaşlatılacaktı. Enflasyonun hedef olan yüzde 2 değerini yarım puandan aşması gündeme gelirse de, o zaman para politikasında değişiklik yapılacak ve likidite daraltılması gerekecekti.

<p>Meteoroloji'nin son verilerine göre hafta ortasında hava sıcaklıkları yükselecek ve yağışlı hava

Ramazan Bayramı'nda hava durumu nasıl olacak?

Demir yoluyla taşınan bor, seramik ve mermer miktarı arttı

Bakan Karaismailoğlu, Trabzon'da inceleme ve ziyaretlerde bulundu

Osmaniye'de tarlada bulunan yaban kedisi yavruları bakıma alındı