Enflasyon eylül ayında sürpriz yapmadı ve beklendiği gibi yükselmeye devam etti. Aylık bazda yüzde 0,89 oranında artan tüketici fiyatları sonunda yıllık enflasyon yüzde 7,1’den 7,9’a yükseldi. Hem Merkez Bankası Başkanı’nın geçen hafta yaptığı açıklamalar sonrası, hem de TL’deki değer kaybı ve gıda fiyatlarında gözlemlenen artışlar göz önüne alındığında, piyasa beklentileri de enflasyonun yüzde 8’e doğru yükselmesi yönündeydi. Bu nedenle bir sürpriz yok. Ancak, hem üretici fiyatlarında yaşanan gelişmeler, hem de çekirdek enflasyon göstergelerinde gözlenen artışlar enflasyondaki yükselişin yıl sonuna kadar devam edeceğine işaret ediyor gibi.

Verilerin detayına baktığımızda enflasyon endeksinde en fazla ağırlığa sahip olan gıda ve alkolsüz içecek fiyatlarında yıllık enflasyonun yeniden yüzde 10’un üzerine çıktığını görüyoruz. Bu da bu grubun toplam enflasyona katkısını 2,4 puandan 2,6 puana çıkardı. Enflasyon hedefinin yüzde 5 olduğu dikkate alınırsa, sadece gıda grubu fiyatlarından bu oranın yarısından fazlasına ulaşılması, enflasyonda hedefe yakınlaşmanın ne kadar zor olacağını haber veriyor.
Eylül ayında enflasyonu yükselten diğer bir faktör de ulaştırma fiyatlarındaki yıllık artışın yüzde 0,6’dan 2,4’e yükselmesi olmuş. Bu artış yıllık enflasyonu 0,3 puan yukarıya çekmiş. Döviz kurlarındaki dalgalı seyir ve TL’nin son aylardaki değer kaybı göz önüne alındığında, küresel petrol fiyatlarının düşük seviyesine rağmen yurt içindeki ulaştırma fiyatlarının artışı sürpriz sayılmamalı.
Aşağıdaki tabloda ana harcama gruplarının yıllık enflasyona katkıları (yüzde artış çarpı endeksteki yüzde pay) özetleniyor.

Eylül ayındaki yükselişin ardından enflasyon neredeyse geçen yılın sonunda bulunduğu seviyeye gelmiş durumda. Çekirdek enflasyon göstergelerindeki hızlı artışlar nedeniyle bu yükselişin devam etmesini bekliyoruz. Aşağıdaki grafikte de görüldüğü üzere, enflasyonda dönemsel dalgalanma gösteren enerji, gıda gibi fiyatlar ayıklandığında, H ve I endekslerindeki yıllık artış oranı yeniden yüzde 8’in üzerine yükselmiş durumda. Benzer şekilde üretici fiyatlarında da yükseliş trendi söz konusu.

Bu göstergelere bakıldığında, enflasyonun yıl sonunda yüzde 9’a yaklaşacağı anlaşılıyor. Hatta seçim atmosferi ve döviz kurlarının fiyatlara yansıması devam ederse yüzde 10 seviyeleri de sürpriz olmayacak. Bu yükseliş trendi de en başta Merkez Bankası’nın para politikası adımlarında daha dikkatli olmasını gerektirecek.