• $7,4294
  • €8,982
  • 412.302
  • 1471.39
14 Aralık 2014 Pazar

Büyümede sürpriz yavaşlamanın nedeni ne?

Türkiye Ekonomisi 2014 yılı dördüncü çeyreğinde tahminlerden daha yavaş, sadece yüzde 1.7 büyüme sergiledi. Bunun sürprizin nedenlerini anlamak açısından Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve toplumsal Araştırmalar Bölümü araştırmacıları Dr. Seyfettin Gürsel, Dr. Zümrüt İmamoğlu ve Dr. Ayşenur Acar tarafından yapılan değerlendirmeyi aktarıyoruz. 2014 yılı üçüncü çeyreği temmuz ayında Ramazan ve takiben Bayram’ı, tarımda kuraklığı ve dönemin bütününde de ihracat bölgemiz Avrupa’da önemli ölçüde yavaşlamayı içeriyordu. Ama ülkemizde üçüncü çeyrek tarım üretiminin zıpladığı ve büyümeye katkısının yılın en üst düzeyine çıktığı bir “mevsimdir” . Fakat bu yıl tarım tersine üçüncü çeyrekte müthiş bir negatif sürpriz yaptı ve daraldı . Aşağıda aktardığımız Betam değerlendirmesi durumu açıkça gösteriyor.

TÜİK'in açıkladığı rakamlara göre Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) 2014 üçüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 1,7 büyüdü. Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış rakamlara göre ise ekonomi üçüncü çeyrekte ikinci çeyreğe kıyasla sadece yüzde 0,4 oranında büyüme sergiledi.
Bir önceki çeyreğe kıyasla tüketim, yatırım, kamu harcamaları ve ihracat kalemlerinin hepsi arttı. Tüketim yüzde 1,7, özel yatırımlar yüzde 2,6 ve kamu harcamaları yüzde 1,3 arttı. İhracat yüzde 0,6 artarken ithalat yüzde 3,1 düştü. Böylece üçüncü çeyrekte hem iç talebin hem de net ihracatın büyümeye katkısı pozitif oldu.
Ancak tarımsal üretimdeki gerileme stokları azaltarak büyümeyi sınırladı. Halbuki 2014'ün ilk iki çeyreğinde daralan tüketim ve yatırım harcamaları üçüncü çeyrekte ilk defa artış göstermişti. Tüketim çeyreklik bazda büyümeye son bir yılın, yatırımlar ise son bir buçuk yılın en yüksek katkısını yapmıştı. Diğer yandan yavaşlayan büyüme ve azalan ithalat cari açığı da azaltmaya devam ediyor.
Üçüncü çeyrekte aşağıdaki grafikte görüldüğü gibi stoklarda önemli ölçüde azalma meydana geldi. Her ne kadar bunda artan tüketim ve özel yatırımlar ile azalan ithalatın payı olsa da, asıl büyük etkinin tarım sektöründeki gerilemeden kaynaklandığı görülüyor. Tarımsal üretimdeki azalma stokları mevsimsel normallerin altına çekerek büyümenin azalmasına neden oldu. Bunun sonucunda stoklar büyümeye 2,4 yüzde puan negatif katkı yaptı. Durum aşağıdaki grafikte açıkça görülüyor.

Bir iyi haber olarak üçüncü çeyrek sonunda 12 aylık cari açığın GSYH’a oranı yüzde 5,8 olarak gerçekleşti. İkinci çeyrek sonunda bu rakam yüzde 6,5 olmuştu. Altın hariç cari açık ise yüzde 5,9'dan yüzde 5,4'e indi.
Tarımsal üretimdeki beklenmedik gerileme büyümeyi aşağıya çekmiş olsa da ekonomide iç talep ağırlıklı ılımlı büyümenin devam ettiğini görüyoruz. 2014 yılı dördüncü çeyreğine ilişkin elimizde bugün kısıtlı sayıda gösterge var, ancak tüketim ve özel yatırımlarda gözlemlenen ivmenin dördüncü çeyrekte de süreceği tahmin edilmekte.

<p>Peki, TEKNOFEST yerli ve milli üretime nasıl katkı sağlıyor?  ASELSAN festivalle ilgili nasıl ger

TEKNOFEST yerli ve milli üretime nasıl katkı sağlıyor?

Öğretmenlere koronavirüs aşısının yapılmaya başlandı

Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar A-400M hangarını ziyaret etti

Balıkçı ağlarına bin yıllık tekne parçaları ile 13 amfora takıldı