• $9,262
  • €10,7921
  • 526.391
  • 1409.56
1 Nisan 2015 Çarşamba

2014 yılında büyüme yavaşladı!

Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi BETAM, her zaman olduğu gibi yeni ilan edilen 2014 yılı büyüme rakamlarını analiz etti. S.Gürsel, Z.İmamoğlu ve B.Soybilgen tarafından yapılan özet analizi aşağıya taşıyoruz.
TÜİK'in bugün açıkladığı rakamlara göre Türkiye ekonomisi 2014 yılında yüzde 2,9 oranında büyüdü. Ekonomi 2013 yılında ise yüzde 4,2 büyümüştü. 2014'te büyümenin ana kaynağı tüketim ve ihracat oldu. Özel yatırım ve kamu harcamaları büyümeye yok denilecek kadar az katkı yaparken, stok değişimlerinin yıllık büyümeye katkısı olmadı. Böylece geçen yıl bir miktar canlanan özel kesim iç talebi 2014'te iyice zayıfladı. Kamu harcamalarının da destek vermemesi ile büyüme yüzde 4,2'den 2,9'a düştü.
4. çeyrekte Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,7 artarken, geçtiğimiz yılın aynı çeyreğine göre artış ise yüzde 2,4 oldu.
4. çeyrekte büyümenin ana kaynağı ise tüketim oldu. Özel yatırım ve kamu harcamaları büyümeye sıfıra yakın katkı yaptı. Stoklar beklenmedik şekilde artarken ithalat artışı bunu dengeledi.
2014 yılında cari açığın GSYH'ye oranı yüzde 5,7 oldu. Geçen sene bu oran yüzde 7,9 olmuştu. Altın hariç cari açık ise geçen seneki oran olan yüzde 6,5'den yüzde 5,2'ye düştü.
Türkiye ekonomisi 2014 yılında yavaşladı. 2013 yılında yüzde 4,2 olan büyüme oranı, 2014'te yüzde 2,9'a düştü. Yavaşlamanın ardındaki ana neden iç talebin zayıflaması oldu. İç talebi özel ve kamu harcamaları olarak ayırdığımızda, kamunun 2014 yılında harcamalarını yalnızca yüzde 0,5 gibi çok küçük bir oranda artırdığını ve büyümeye 0,1 yüzde puan katkı yaptığını görüyoruz.
Özel kesim iç talebinde ise yavaşlama tüketim harcamalarından kaynaklanıyor. Tüketim harcamaları 2013 yılında yüzde 5,1 artmış ve büyümeye 3,4 yüzde puan katkı yapmıştı. 2014 yılında ise tüketim yalnızca yüzde 1,3 oranında arttı ve büyümeye 0,9 yüzde puan katkı yaptı.
Özel kesim yatırımlarında geçtiğimiz seneye kıyasla fazla bir değişiklik olmadı ve zayıf seyretmeye devam etti. 2013 yılında olduğu gibi 2014'te de yatırımlar yüzde 0,5 oranında arttı ve büyümeye 0,1 yüzde puan katkı yaptı. Yıl boyunca bakıldığında yılın ilk çeyreğinde özel yatırımlar yüzde 2 oranında düştü. İkinci çeyrekte yatırım sınırlı artış gösterdikten sonra üçüncü çeyrekte yüzde 2,8 artarak canlanma gösterdi ancak son çeyrekte yatırım harcamaları yüzde 0,2 oranında azaldı.
Dış talep koşullarına bakıldığında dönem dönem yaşanan ufak canlanmalar dışında olumlu bir tablo olmadığı görülüyor. 2014 yılında ihracat yüzde 6,8 oranında arttı ve büyümeye 1,8 yüzde puan katkı yaptı. Ancak bu artışın yalnızca ilk çeyrekte Avrupa'da görülen canlanmadan kaynaklandığını belirtelim. Nitekim ilk çeyrekte bir önceki çeyreğe göre yüzde 4,4 oranında artan ihracat, 2. çeyrekte yüzde 1,1 ve son çeyrekte yüzde 1,6 oranında düştü.
Türkiye 2015 ilk çeyreğinde de oldukça yavaş büyüyecek gibi duruyor. Seçimden sonra yeni bir makroekonomik yaklaşımın uygulamaya geçirilmesi artık kaçınılmaz olmaya başladı çünkü 2014 işsizliğin de yeniden artmaya başladığı yıl olarak tarihe geçti.
Yazarın notu: Artık cari açığın düşürülmesinin faturasının işsizlik artışı ve büyüyememe olmaması gerek diye düşünmek zamanı geldi.

<p>İstanbul Altınbaş Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Eray Güçlüer, terör örgütü DHKP-C operasyonuna i

Kılıçdaroğlu'nun iddiası yeniden gündemde

Fenerbahçe, Trabzon'a ayak bastı

Günün en çok paylaşılan fotoğrafları (16 Ekim 2021)

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Angela Merkel ortak basın toplantısı düzenledi