İslamabad-Astana uçakla üç saat. Havalanına indiğimizde saatler geceyarısını gösteriyor. İklim değişiyor. Türkiye ile saat farkı üçe çıkıyor.
Astana'da otellerin tamamı günler öncesinden dolmuş. Genç (ve yapay) başkent, Başbakan Erdoğan'ın ziyareti nedeniyle çok hareketli.
Lobiler, işadamı kaynıyor. Burada herkesin keyfi yerinde görünüyor.
Türk-Kazak İş Forumu'nun yapıldığı Radison Oteli'ndeki salonda yer bulmakta zorlanıyoruz. Havadaki heyecan, elle tutulur halde. Sadece dinlemek ve görmek değil; 'görünme' çabası da hissediliyor. Kazakistan'da iş yapan girişimciler, Başbakan'la göz göze gelebilmek, onun görüş alanında yer alabilmek gayreti içinde. 
Kazakistan Başbakanı Kerim Massimov konuşmasını baştan sona Türkçe yapıyor. Erdoğan da karşı bir jestle yanıt vererek, konuşmasının giriş cümlelerinde Kazakça hitap ederek alkış alıyor. 
Erdoğan, Massimov kendisini karşıladığında otomobilde 'Ben Türkiye'de üç çocuk diyorum. Ama sizin burada en az üç değil 5 çocuk demeniz gerekiyor' dediğini salonda aktarıyor.
Herkes gülüyor. Herkesten kastım, erkekler tabii. Salon erkek işadamlarıyla dolu...
ASGARİ ÜCRET 150 DOLAR
Başbakan Erdoğan, Kazak kardeşlerinden beş çocuk talebini şöyle gerekçelendiriyor: '2 milyon 700 bin metrekareyi aşan yüzölçüm, mali imkanlar yerinde. Bu nüfusla bu arsa birbirine uygun düşmüyor. Ama anlaştık. Üç taneymiş, iki kaybı var. Tabii burada aile meclisinde konuşuyoruz.'
 'Beş çocuk' tavsiyesini duyunca, sabah bir yetkiliye 'Asgari ücret nedir?' soruma aldığım '150 dolar civarı' cevabını hatırlıyorum. Ortalama aylık gelir ise 400 dolarmış.
16 milyon nüfuslu Kazakistan zengin doğal kaynaklara sahip bir ülke. Girişimciler açısından cazibesi anlaşılır. Bu ücretlerle ucuz işgücü cenneti olarak göründüğü de.
Forum gelmeden önce sabah, Genel Müdür Tunç Tuzcu'nun mihmandarlığında Sembol İnşaat'ın yaptığı Han Çadırı'nı gezdik. Kenti ilk kez ziyaret eden her konuğa gezdirilen Han Çadırı, tanınmış mimar Norman Foster'ın projesi, büyük bir AVM: 300 milyon dolara mal olmuş. 
Tunç Tuzcu, AVM girişine koydukları Dilek Ağacı'nı gösteriyor. Engelli çocuklar kapalı bir zarfa istediklerini yazıp, ağacın dallarına asıyorlar. 200 dolarlık bir limit belirlenmiş. Han Çadırı'na gelenlerden isteyen herkes o zarfları alıp dileği yerine getirebiliyor. (AVM'ler kent yaşamının içine bu kadar girdiyse, aslında her yerde uygulanabilir bir post-modern imece modeli.)
ASTANA'YA İSTANBUL RUHU
Kazakistan Başbakanı Massimov, ülkelerinin kalkınmasında Türkiye'nin büyük payı olduğunu söylerken Astana için özel teşekkür etti. Buradaki yeni yapıların çoğu Türk müteahhitlerce yapılmış. Massimov, başkentle ilgili şu dileğini de paylaştı: 'Astana'nın sokaklarına caddelerine hayat vermemiz lazım. Tıpkı İstanbul gibi, müzeyle, tiyatroyla, okulla donatmalıyız.'
Kazakistan son üç yıldır Türkiye'nin stratejik ortağı. Türkiye'nin yatırımları 2.5 milyar dolara ulaştı. Başbakan Erdoğan, halen 3 milyar dolar olan dış ticaret hacminde 10 milyar dolarlık hedef koyduklarını açıkladı. İki ülke arasındaki tarifeli seferlerin her gün beş noktaya olmak üzere 45'e çıkarılma hedefi de dün tartışıldı. 10 milyar dolarlık dış ticaret hedefine ulaşmayı kolaylaştıracak temel proje ise ortak Organize Sanayi Bölgesi olacak.