• $32,3607
  • €34,4602
  • 2438.65
  • 9814.19
12 Mart 2024 Salı

Elif Şafak sözlüğe giremedi

Kültür hayatımız adına yapılan önemli işlerden biri de Türk dilinin en temel sözlüğü olarak anılan Kubbealtı Lugatı "Misalli Büyük Türkçe Sözlük"ün yeni sürümünün tamamlanmış olması.

Türk dili, mimarisi ve sanatına 54 yıldır hizmet eden Kubbealtı Vakfı tarafından hazırlanan eserin genişletilmiş sürümü, 4 binin üzerinde yeni kelime içeriyor.

Dil yaşayan, gelişen, kendini yenileyen bir olgudur. Kelimelerde düşünüp, konuştuğumuza göre, tıpkı hayatın kendisi gibi dil de canlıdır; bazı kelimelerin sıklığı azalır, bazılarının yapısı değişir ve yeni anlamlar oluşur.

Dolayısıyla bir dilin sözcük ve deyimlerini açıklayan sözlüklerin bir yerde donup kalması beklenemez. Zaman geçtikçe, ihtiyaç halinde yenilenmeleri gerekir.

Dilci İlhan Ayverdi ve ekibi tarafından yazımına başlanan Kubbealtı Lügati, 34 yıllık bir gayretin ardından 2005 yılında 3 büyük cilt olarak yayımlanmıştı.

Ancak lügatin kaynakçasına bakıldığında edebiyat eserlerine dair son taramanın 1985 yılında bittiği görülür.

Günümüze geldiğimizde ise Prof. Dr. Hayati Develi ve ekibi tarafından yeniden ele alınan esere, 4 binin üzerinde yeni kelime kazandırılmış.

Bunun için pek çok edebiyat eseri ve süreli yayın taranmış.

İlginç bir not olarak aktarayım, genişletme/yenileme esnasında Elif Şafak'ın romanları da taranmış ama... Aması var...

Hayati Develi'nin cümleleri aynen şöyle: Elif Şafak'tan birkaç şey seçmiştim. Sonra hanımefendinin bütün kullanımları yanlış. İngilizce düşünüyor, Türkçe yazıyor. Elif Şafak'ı çıkarttım. Türkçeye iyi tanık olmayacaktı. Ama Adalet Ağaoğlu, Mustafa Kutlu vesaire, Türkçeyi iyi kullanan yazarlardan alıntılar yaptık.

Sona sakladım, sözlüğün dijital kullanımında bir sürpriz bekliyor okuru. Yenilenen ve genişletilen dijital versiyonda ek olarak madde başlarının tamamı TRT spikerleri Jülide Sönmez, Reyhan Çınar, Nisan Kumru ve İbrahim Bildir tarafından seslendirilmiş. Böylece kelimelerin doğru telaffuzu da sağlanmış oluyor.

Kısa bir zaman sonra genişletilmiş baskısıyla raflarda tekrar yerini alacak olan sözlüğün dijital versiyonuna "www.lugatim.com"dan ulaşılabiliyor.

İster dijital, ister matbu olsun, sözlük okumak, dağarcığımızı geliştireceği gibi, bulmaca çözmek gibi keyifli de olabilir.

Sokaktaki şu Türkçe kıtlığına bakın; bir zahmet sosyal medyadan beş dakika feragat edip her gün sözlük okusak, tüm yönleriyle bir kelimeyi yeniden hıfzetsek yeridir.

Türkçe bizim anavatanımızdır.

<p>Anadolu Yayıncılar Federasyonu (AYF) Başkanı Sinan Burhan, Filistin'de bugüne kadar 140 gazetecin

Sultanahmet Meydanı'nda Gazze'de öldürülen gazeteciler anılacak

İstanbul'da insan trafiği!

Hasankeyf'te bayram tatili yoğunluğu

Kapış kapış gidiyor: 50.000 TL'den başlıyor! İşte ikinci el araba modelleri…