Türkiye karşıtı bir ekonomik operasyon olmadığını iddia edenler, meseleyi getirip ‘ekonominin kuralları böyle olduğu için bunlar yaşanmaktadır’ diyerek, döviz fiyatlarının Türk Lirası karşısındaki dalgalanmalarını işin normal akışına bağlamaktadırlar. Burada soru şudur, Türkiye seçime giderken, daha birkaç ay önce 3.50-3.80 arasında gidip gelen ABD Doları karşısındaki TL son bir ay içinde nasıl olup da 4.50’nin üstünü görmüştür?

“Soru bir; bu kısa sürede Türkiye’de döviz ihtiyacı arttığı için, döviz arzı ile döviz talebi arasında doların fiyatının bu düzeyde artmasına sebep olacak bir fark ortaya çıkmış olabilir mi? İlk dört aydaki döviz girişinin net 1.7 milyar dolar olduğu MB verilerinden anlaşıldığına göre böyle bir ihtimal yoktur. Soru iki; Türkiye’nin Merkez Bankası’nın belirlediği politika faizi ile hazine kâğıtlarına verilen faiz arasında son birkaç ayda oransal olarak bir artış (makasta bir açılma) olmuş mudur? Üçüncü soru daha önemlidir; ekonominin makro dengelerinde yani imalat sanayii büyüme oranlarında, reel sektörünün tamamında, istihdam da, ihracatta veya Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinde bir sorun olmadığı halde bu yaşananlar nasıl açıklanacaktır?”

Ekonominin kuralları

Bu soruların cevabının bulunacağı yer iktisat öğrencilerine anlatılanlardan kalkarak anlatılmayanlardan çıkarılabilir. İktisat öğrencilerine anlatılmayanların başında gelen birinci konu bir ekonomiye operasyonun nasıl yapılacağı meselesidir. Bunun anlatılmamasının sebebi doğrudan doğruya konunun iktisat teorisini ilgilendiren bir mesele olmadığıdır fakat işin bir başka boyutu elbette dolaylı da olsa iktisatla alakalıdır. Çünkü iktisadi operasyonları yapanlar oyunu kurallarına göre oynayarak yani ‘iktisadın kanunlarını’ bilerek bu operasyonları yapmaktadırlar.

“Anlatılmayan diğer konu bir ekonomide çeşitli vasıtalarla başlatılan operasyon, mesela daha önce yüklü miktarda hazine kâğıtlarından almış bulunan, yatırım yapmış olan fonların satıp çıktığı veya çıkacağı yönündeki haberlerin nasıl kamuoyuna servis edildiği ve bunun yol açacağı olumsuz algının yönetilmesidir. Bu olumsuz algının çoğaltılması için reyting kuruluşu olarak bilinen uluslararası finans kapitalin piyasa denetim ve zamanı geldiğinde operasyon aracı olarak kullandığı kurumların devreye girmesi söz konusudur.”

Türkiye ekonomisinin 2017’de ortaya koyduğu performanstan sonra, hatta ilk üç ayın verilerinin de bütün makro göstergelerde dünya ölçeğinde dikkat çeken bir gelişme söz konusuyken döviz fiyatlarındaki dalgalanmanın açıkça bir operasyona işaret ettiğini söylemek ‘komplo’ değil, ancak bir ‘komployu açığa çıkarmak’ olacaktır.

Dikkat operasyon var!

“Söylediğimiz açıktır: Türk ekonomisine dönük operasyon siyasi bir maksat taşımaktadır ki anlaşıldığı kadarıyla seçimlere kadar bunun dalga boyu artırılarak devam ettirilecektir. Siyasal operasyonun hedefi bellidir; Türkiye’ni 24 Haziran seçimleriyle Başkanlık Sistemi’ne yani siyasal yapı değişimine karşı, bu değişimi sabote etmek üzere harekete geçilmiştir. Burada Cumhurbaşkanı Erdoğan ve AK Parti’nin önü kesilerek önce siyasal istikrarsızlık meydana getirilip arkasından yeniden ‘eski siyasal sistem’ üzerinden kurdukları ‘kontrol mekanizmalarının işlemesi’ planlanmış görünmektedir.”

Bu operasyonu yapanlar, uzun ve orta vadeli fonları satışa yönlendirip, yatırımcıları zarar ettirerek de olsa harekete geçirip uzun vadede kazanacaklarına ikna etmeye çalışma ihtimali gibi, zararlarını ‘örtülü yapılardan’ karşılamayı dahi göze almış olabilirler!

Siyasi hedeflerine ulaşmak için bir ‘ekonomik kriz’ çıkartmayı denedikleri anlaşılan bu uluslararası operatörlerin başarısız olacağını söylerken iki şeye dayandığımı belirtmek durumundayım: Bunlar, milletin sağduyusu, demokrasiye sahip çıkma bilinci ve ekonomik yapının finans/döviz operasyonlarına karşı dayanıklılığıdır.