Sendikalar demokratik toplumların önemli aktörlerinden biridir. Çalışma hayatında insana yakışır işlerin oluşmasında ve yaygınlaşmasında sendikaların önemli rolleri vardır. Çalışma hayatında yaşanan değişikliklerden ve emeğin dönüşümden sendikalar da etkilenmektedir. Dijital dönüşüm çalışma hayatını etkilediği gibi sendikaları da etkilemektedir. Etkileri şimdilik çok sınırlı olan yeşil dönüşümün ise yakın gelecekte çalışma hayatında daha fazla etkileri görülecektir.
Dijital dönüşüm, sendikal harekette 'Dijital sendikacılık' kavramını gündeme getirmektedir. Dijital sendikacılık; internet, mobil uygulamalar, sosyal medya, dijital iletişim araçları gibi dijital teknolojilerin sendikal faaliyetlerde sistemli biçimde kullanılmasıdır.
Dijital dönüşümün sendikaların örgütlenme biçimlerine, kampanya yapma süreçlerine, eylem ve miting yapma yöntemlerine, toplu pazarlık stratejilerine, sendikal bilgilerin güvenliğini ve gizliliğini koruma politikaları geliştirmelerine, sendika liderlerinin ve çalışanlarının dijital seviyelerinin artırılmasını sağlayacak tedbirler almaya kadar önemli etkileri var.

Yapay zeka, sendikal örgütlenmeleri daha başlamadan tespit ederek işverene bildirebilir mi?

Maalesef evet. Yapay zeka destekli araçlarla, sosyal medyadan, haberlerden ve sohbet odalarından sendikalaşma girişimlerine ilişkin verilerin toplandığı ve işverenlere verildiğine dair vakalar var.
ve bu kurumlarda çalışanların muhtemel sendikal örgütlenme faaliyetlerini işaretleyecek araçları tasarlayarak devreye aldıkları ifade ediliyor. Birçok sendikanın iletişim kurmak için Whatsapp'ı kullandığı biliniyor. Whatsapp ile Facebook arasında veri paylaşımı olduğu da söyleniyor. Dolayısıyla her iki iletişim kanalının, sendikaların başta örgütlenme olmak üzere her türlü yazışmalarına ulaşabilme ihtimali göz ardı edilmemelidir. Ayrıca sendikaların bulut tabanlı çözümleri tercih ederek tüm belgeleri ve e-postaları bulut uygulamasındadır. Sendikaların dijital dönüşüm çalışmalarında bilgilerin gizliliğini ve güvenliğini sağlamak önemli bir meseledir.
Sendikalarda önemli sayıda kişisel veri bulunmaktadır. Üyelerin isim ve soy isim, yaş, cinsiyet, ücretler, işyeri, eğitim durumu gibi verilerinin güvenliği sağlanmalıdır. Bu durum yasal bir zorunluluk olduğu gibi bu bilgilerin kötüye kullanılmasının önüne geçmek için de veri güvenliğini sağlamak gereklidir.

Sendikalar ne yapmalı?

Sendikalar; liderlerinin, çalışanlarının ve üyelerinin dijital kapasitelerini geliştiren eğitim modülleri oluşturmalıdır. Sendikal eğitim planlamalarında bu konuya yer vermeliler. Veri güvenliğini sağlayacak kapasiteyi oluşturmamalılar.
Sendikalar yeni nesil örgütlenme biçimlerini hayata geçirmeliler. Sosyal medya, mobil uygulamalar ve çevrimiçi platformlar aracılığıyla daha hızlı örgütlenmeyi sağlayacak bilgi ve donanıma sahip olmalılar. Özetle dijital dönüşümün getirdiği yeni duruma uyum sağlamalılar. Sendikalar bu dönüşümü görmezden gelmeleri durumunda güç kaybederler. Dönüşüme uygun yeni politikaları hayata geçiren sendikalar ise güçlerini artırırlar.