Can kayıplarının ardından gündeme gelen, iş sağlığı ve güvenliği konusunda hazırlanacak teşvikin ilk etapta inşaat ve yapı işlerine yönelik olacağı ve işsizlik sigortası priminde istisna olarak uygulanacağı konuşuluyor.

İŞ kazaları ve sonrasında yaşanan acı kayıplar iş sağlığı ve güvenliğini bir kez daha kamuoyunun ana gündemine taşıdı. Can kayıplarının ardından bir açıklama yapan Başbakan Ahmet Davutoğlu, iş güvenliği konusunda yükümlülüklerini yerine getirenlerle getirmeyenler arasında bir ödül-ceza sistemi konusunda bir açıklama yaptı. Başbakan Davutoğlu’nun sözünü ettiği yeni sistem, sorumlu işverenin elini rahatlatır. Çünkü denetimin yetersizliği, pek çok işvereni “Tedbiri alıyorum, ama piyasadaki rakiplerimle rekabet edemiyorum” düşüncesine itiyordu.

PRİM TEŞVİKİ CİDDİ BİR MEBLAĞ MI?

İş güvenliği konusunda hazırlanacak teşvikin ilk etapta inşaat ve yapı işlerine yönelik olacağı ve işsizlik sigortası priminde istisna olarak uygulanacağı konuşuluyor. İşsizlik sigortası primi işveren hissesi yüzde 2. Yani işveren asgari ücret üzerinden çalışan her bir işçi için aylık 22,68 lira işsizlik primi ödüyor. Bir şantiyede 50 kişinin çalıştığını düşünürsek ortaya bin liranın üzerinde bir rakam çıkıyor. Bu rakam zaten iş sağlığı ve güvenliği maliyetlerini karşılar nitelikte. Dolayısıyla bu durumda işveren cebinden bir maliyet çıkmadan iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi çalıştırmış olacak. Dolayısıyla bu nitelikteki bir teşvik ilk etapta işverenler için cezp edici olacaktır.

Kayıtdışı istihdamda işe yaradı

BENZER teşvik sistemi kayıtdışı istihdamda uzunca bir süredir uygulanıyor. Bu sayede kayıtdışı istihdamın yüzde 50’ler seviyesinden yüzde 35’lere indiğini gördük. Sigortasız işçi çalıştırmayan ve ilgili bildirimleri yapan işyerlerine yönelik uygulanan yüzde 5 prim teşviki ile kayıtdışında çok önemli bir noktaya gelindi.

5 Soru 5 cevap

Tespit için avukatla görüşün

SORU: 3 yıldır çalışıyorum. İşe girdiğimde yaşım 15-16’ydı. 3 yılın 2 yılını sigortasız çalıştım. 2011’de sigortam yapıldı. Bir süre sonra muhasebeci geldi bana bir şeyler imzalattı. 2 gün sonrada patronum beni işten çıkardı. Dava açsam kazanabilir miyim? (Umut Çam)
CEVAP: Sigortalılık tespit davası açarak sigortanızın yatmadığı dönemlere ilişkin haklarınızı elde edebilirsiniz. Gazla mesaileri de ispat etmeniz halinde bu hakkınızı da alabilirsiniz. Ancak bütün bunlarla ilgili bir avukatla görüşmeniz gerekmektedir.

İşe dönmek zorundasınız

SORU: İşimden usulsüz çıkarılmak üzereyim. İşe geri iadeyi kazanıp işe tekrar başlamak istemesem olur mu? (Yusuf Arslan)
CEVAP: İade kararı çıkarsa 1 ay içinde yazılı olarak işe başlamak istediğinizi ifade etmeniz gerekir. İşveren geri almazsa, en az 4 en fazla 8 aylık brüt ücretiniz tutarındaki tazminatla bunun dışında dava süresince en fazla 4 aylık ücretiniz kadar tazminat elde edersiniz. Ancak işveren sizi işe başlatırsa işe dönmek zorundasınız.

'Zincirleme'yi ispatlayın

SORU: 8 yıldır kamuya bağlı bir kuruma hizmeti veren sivil firmalarda çalışmaktayım. 8 yılda 5 farklı firmayla çalıştım. İhaleler 1’er yıllık yapılıyordu. Yeni çıkan torba kanuna göre geçmiş 8 yıllık tazminatım ne olacak? (Erhan Seyrek)
CEVAP: Sözleşmeniz belirli süreliyse kıdem hakkınız doğmaz. Ancak objektif bir neden olmadan belirli süreli iş sözleşmesi de imzalanamaz. Sözleşmeniz sürekli yenilenmişse dava açarak zincirleme sözleşmeyi ispatlamanız gerek.

İşsizlik parası için süre kaçmış

SORU: 31 Kasım 2013 itibariyle iş ilişiğim kesildi. Aralıkta ayında işsizlik sigortasına başvuracakken son çalıştığım yer ile ilgili bilgi istendi. İşyeriyle kavgalı olduğumdan bilgiyi alamadım. 3 Şubat 2014’te askere gittim ve geldim. İşsizlik maaşına başvursam alabilir miyim? (Bahadır Aslan)
Cevap: İşten çıkış kodunuz “askerlik” olarak belirtilmediyse işsizlik sigortasına başvuru için gerekli süreyi kaçırmışsınız.

Kadro için liste hazırlanacak

SORU: Belediyede şirket elemanı olarak itfaiye eriyiz. Kadroya geçirileceğimizi okuduk. Ne yapmamız gerekir? (Erdal Cengiz)
Cevap: Bu işte taşeron çalıştırılması doğru değil. Ekim ayında Meclis’ten geçmesi beklenen yasa dava ile taşeron çalıştırılamayacak işte çalıştırıldığını ispatlayanlar için kadro öngörüyor. Sizin durumunuzu Bakanlar Kurulu’nun hazırlayacağı yardımcı işler listesi çözebilir.