EYT düzenlemesine göre ilk kez 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olmuş kişiler yaş şartına takılmadan emekli olabiliyor. Ancak 8 Eylül 1999 ve öncesinde çalışmasına rağmen işe girişi gözüküp, primi gözükmeyen kişiler ise durumlarına göre ya SGK'ya başvurmak ya da dava açmak durumunda.

Sosyal güvenlik sisteminde bir günün bile büyük önemi var. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) ile ilgili düzenleme martta hayata geçti. 9 Eylül 1999 ve sonrasında sigortalı olan kişiler için emeklilik koşullarında bir değişiklik yapılmadı. Ancak 8 Eylül 1999 ve öncesinde ilk kez sigortalı olmuş kişiler için yaş şartı kaldırıldı. E-Devlet'te yalnızca sigorta girişi değil, prim ödemelerinin de gözükmesi gerekiyor. Özellikle 90'lı yıllarda yalnızca giriş yapılıp prim yatırılmamış ise emeklilikte sorun yaşanabiliyor. Bu sorunun çözümü için mahkeme yoluna gitmek gerekebiliyor.

PRİM ÖNEMLİ

2004 yılına kadar işçi çalıştıran işverenler, SGK'ya işçinin önce işe giriş bildirgesini, daha sonra bordroları veriyorlardı. Ancak bu dönemde bordro vermemenin idari para cezası yüksek olmadığı için çoğu kez işe giriş olmasına rağmen bordro verilmemesi söz konusu oluyordu. Bu durum nedeniyle 'günsüz işe giriş' adı verilen durum doğuyordu. Yani kişinin işe girişi var ama adına ödenmiş herhangi bir prim yok. Bu durum maalesef emeklilik için sorun yaratıyor.

NEDEN OLABİLİR?

Bir kişinin sigorta girişinin olması ancak priminin bulunmamasının iki nedeni olabilir. Birincisi, kişinin çalıştığı işyerinden aylık sigorta prim bildirgesi verilmiş ancak 4 aylık sigorta dönem bordrosu ile aylık sigorta prim bildirgesi arasında mutabakatsızlık olduğu için SGK bu belgeleri işleme almamıştır. İkinci ihtimal ise işverenin aylık sigorta prim bildirgesi vermiş ancak 4 aylık sigorta dönem bordrosunu vermemiş olmasıdır.

ÇÖZÜM NEDİR?

Bu durumun çözümünde çalışanların iki alternatifi var. İlk alternatif eğer işe giriş bildirgesi verilmiş ancak bordro verilmemiş ise işyerinin bağlı bulunduğu SGK'ya başvurarak bordro servislerinden ilgili belgenin bulunmasıdır. Bu durumda dava açmaya gerek kalmaksızın bordrodaki mutabakatsızlık ortadan kaldırılarak işlem yapılması söz konusu olur ve giriş tarihi emeklilik için dikkate alınır ve EYT'liler de faydalanır. İkinci ihtimalde ise yani bordronun bulunamaması durumunda ise hizmet tespiti davası açılması gerekmektedir. Bu davayı açıp kazanan kişiler, EYT'nin kapsamına girebilir.

SGK SİSTEMİ DÜZELTTİ

Özellikle 1990'lı yıllarda 4 aylık bildirgeler döneminde yaşanan 'günsüz işe giriş' sorunu, SGK'nın hem kendi altyapısını hem de elektronik hizmet kapasitesini ve mevzuatı değiştirerek, 'aylık prim hizmet belgesi' uygulamasına geçmesiyle ortadan kalktı.

YARGITAY İŞÇİDEN YANA

Normalde hizmet tespiti davalarında 5 yıllık zaman aşımı süresi söz konusu. Bu süre hak düşürücü süredir. Yani 5 yıllık süre geçtikten sonra işçi bu konuda dava açsa bile hak ileri süremez. Ancak Yargıtay 'günsüz işe giriş' durumunda işe giriş bildirgesinin verilmiş olmasının zaman aşımını ortadan kaldıracağı yönünde karar veriyor. Dolayısıyla işe girişi olan ancak primi gözükmeyen kişiler 5 yıllık zaman aşımı süresine tabi olmaksızın dava açabilir.