Herkes Covid-19 salgınının dünyayı kökten değiştireceğine emin. Bu cümleyi sıkça duyuyoruz. Ben de, daha son yazımda bunu zaten ifade etmiş, belki de ilk defa bir çağı bir salgının kapatabileceğini yazmıştım.

Herkesin bunu hissetmesi, düşünmesi ve aynı tespiti yapması sıradan bir durum değil. Demek ki sağduyu aynı kanaatte birikiyor. Demek ki insanlar bu hadiseden şiddetli şekilde etkileniyorlar. Bu da bizatihi hadisenin önemini ortaya koymakta.Çünkü gerçekten şiddetli bir kriz yaşıyoruz.

Bir filozof, sanırım Kolakowski idi, insan uygarlığının intihara eğilimli olduğunu ifade etmişti. Bir yandan insanların hayata bu kadar sıkı sıkı tutunduğu gözlemlenirken, öte yandan hayatın sürdürülmesi noktasında bu denli ölümcül hata yapan varlık insandan başkası değil çünkü.Covid-19 salgını, yapılmış sınırsız yanlışın gayrimeşru çocuğu değil mi? Hadi hastalığın kendisi değil, salgınla mücadelede ortaya çıkan güçsüzlük ve yoksunluklar, özellikle Batı dünyasının ne kadar gayriinsani bir sisteme sahip olduğunu göstermiyor mu?

Peki bu değişim nasıl olacak? Bu değişimin yönünü tayin etmekte büyük ve dezavantajlı kitlelerin bir söz hakkı olabilecek mi? Yoksa parayı ve kitle iletişim araçlarını ellerinde tutan, sorumluluk ve hesap vermekten azade, şeffaf olmayan yapılar kontrolü iyice ele mi geçirecekler?

Geçen cumartesi “Devleti yeniden düşünmek” diye bir yazı yazmıştım. Çok açık ifade etmeliyim ki, bizlerin devlet olmadan hızla örgütlenmek ve büyük güçlerle mücadele etmek gibi bir şansımız yok. Yani ancak devlet aygıtı bu büyük savaşı bizim adımıza verebilirse bir şansımız olabilir. O nedenle buna büyük şirketlerle ulus devletlerin kavgası deniyor ya?

Son 18 yılda, yani AK Parti iktidarında belki derinlikli bir devlet teorisi yazılamadıama,kervan yolda düzelir misali, karşımıza çıkartılan engellere doğru cevaplar verildi ve çok önemli reformlar yapıldı. Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi de bu reformların zirvesi oldu.Devlet vesayetin olmaktan çıkıp halkın devleti haline geldi.

Hasılı Türkiye Covid-19 sonrası çağa en hazır devletlerden birisidir.