1- Kimi düşünürlerin yaptığı gibi, bütün bilimlerin tepesine şemsiye gibi siyaseti yazsak ve hemen altına da iktisadı yerleştirsek…

Tekil veya çoğul insanın hayatta kalabilmesi adına yaptığı her şey iktisadın konusu;

İki insanın bir arada yaşama yoluna erişmesi ise siyasetin mevzuu ise;

Hiçte yanlış bir şey yapmadığımız ortaya çıkar.

Maturidi’yi ve Maturidi ekolünü anlamamız için de böyle bir noktadan hareket etmemiz kaçınılmaz görünüyor.

2- Bildiğiniz üzere Türkler daha birinci asırda, Emevi devrinde İslam’la muhatap olurlar.

Yine bildiğiniz gibi; her devlet vergi alır. Müslümanların kurduğu devletler ise çoğunlukla vergileri gayrimüslimlerden alır.

Emevi devrinde bir kısım Türkler de vergiye tabi tutulur.

Ancak onlar, kendilerinin de Müslüman olduğu gerekçesi ile bu vergiye karşı çıkarlar.

İdare ise; ibadet yapmadıkları için onların bu itirazını kabul etmez.

Sözlü iddialar ve itirazlar bir sonuç vermeyince mesele kılıçlara havale edilir ve bu Türkler vergi vermemek için isyan ederler.

Savaş, kah birinin ötekine, kah ötekinin berikine üstünlüğü şeklinde devam ededursun…

3- Müslüman olduklarını söyledikleri halde ibadet konusunda gerekli ihtimamı göstermedikleri gerekçesiyle bu beyanları kabul edilmeyenler;

Zamanla, vergi vermemek adına başlattıkları kıyıma düşünsel/itikadı bir boyut ve anlam yüklerler.

Ve derler ki; ‘amel imandan bir cüz değildir.’

İşte daha sonra Maturidi akidenin temelini oluşturacak inanç biçimi böyle ortaya çıkar.

Yani; Maturidi’ye göre; amel imandan bir cüz değildir. İmanda artma ya da eksilme olmaz, iman ya vardır ya yoktur. İmanda istisna da yapılmaz…

4 - Sonuç olarak;

Vergi vermemek gibi iktisadi bir nedenle başlayan ve siyasi mücadele olarak devam eden bir hareket, günümüze, biraz da kaynağı ve sebebi unutulmuş olarak itikadı bir mesele olarak gelmiş ve devam etmektedir.