Yoksulluk, açlık, çocuk ölümleri, kadın sağlığı, salgın hastalıklar, çevre sorunları ve nihayetinde bin yıl hedefleri... Amin Maalouf'un 'Çivisi Çıkmış Dünya' demesi belki de bu yüzden. Milenyum ile tescillenmiş sorunlar dünyanın hemen her köşesinde az ya da çok mevcut.
Küresel sorunlar öylesine büyük ki, Maalouf, “Geç kalmadan bambaşka bir siyaset, ekonomi, iş, tüketim, bilim, teknoloji, ilerleme, kimlik, kültür, din, tarih görüşü yaratılması ve bunun insanlara kabul ettirilmesi şart” diyor. Maalouf başka bir paradigma arayışından söz etse de, modern dünyanın şimdilik yapabildiği bu; bin yıl kalkınma hedefleri...
Birleşmiş Milletler 2000 yılında yukarıda sözünü ettiğimiz sorunlarla mücadele etmek üzere 189 ülke temsilcisinin katılımıyla bin yıl hedefleri belirledi. Milenyumla başlayıp 2015 yılına kadar 'özgürlük, eşitlik, dayanışma, hoşgörü, doğaya saygı ve ortak sorumluluklar' çerçevesinde sorunlarla mücadele kapsamında birtakım pratik hedefler tespit etti. Bu hedefler içinde önemli bir alt başlık da, 'kadının güçlendirilmesi ve toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması' idi. Her yıl mart ayında gerçekleştirilen BM Kadının Statüsü oturumunda bu bin yıllık hedefler de ele alınıyor. Biz de bu yıl 58.'si yapılan oturumu takip etmek üzere New York'tayız.
Pazartesi sabahı başlayan oturumda kadın sorunlarıyla mücadele konusunda gelişmeler ele alınacak. Başta Suriye olmak üzere dünyanın çeşitli yerlerinde yaşam savaşı veren kadın çığlıklarının gölgesi altında başlayan toplantı, 21.yy insanının acil konularla bin yıl hedefleri arasında sıkışmışlığının da bir ifadesi aslında bu toplantı. Dünyanın muhtelif yerlerinden gelen kadın parlamenterler, sivil toplum temsilcileri, gazeteci ve akademisyenler on gün boyunca kadın sorunlarını masaya yatıracaklar.
1946 yılında BM içinde kurulan Kadının Statüsü Komisyonu her yıl yapılan rutin toplantılar dışında bugüne kadar dört büyük Dünya Kadın Konferansı düzenledi. İlki 1975'te Meksika'da yapılan kongrenin 1995'teki Pekin oturumunda 'toplumsal cinsiyet eşitliği' stratejik ilke olarak kabul edildi. Aynı toplumu paylaşan kadın ve erkeklerin eşit fırsat, hak ve sorumluluklara sahip olması üzerine çalışmalar yapılmaya başlandı, ilerlemeler kayda geçirildi. Dünya nüfusunun yarısını oluşturan kadınların toplam servetin yalnızca %1'ine sahip olduğu göz önüne alındığında kadın ve erkekler arasındaki eşitlik uçurumunun ne kadar derin olduğunu rakamlarla görmek mümkün. Ve tabii bir de kayda geçirilemeyenler var.
Bin yıl kalkınma hedeflerinin özellikle cinsiyet eşitliği konusundaki temel göstergeleri şunlar; temel eğitimde kızların erkeklere olan oranı, 15-24 yaş arası okur yazar kadınların erkeklere olan oranı, tarım dışı sektördeki ücretli işlerde kadınların payı ve ulusal parlamentolarda kadınların sahip olduğu sandalye oranı... Bu dört husus ilerleme konusundaki temel kriterleri ifade ediyor.
Genel kurul ve yan etkinliklerde tüm sorunlar bu ve benzeri göstergeler üzerinden ele alınarak müzakere edilecek. Bakalım dünya 2015'e bir kala BM salonlarında kendisine nasıl bir karne verecek!