BU YAZIYI SPİKERDEN DİNLEMEK İÇİN TIKLAYIN

Bu satırların yazarı dünyanın bir kere daha 1900’lü yılların başında olduğu gibi, önümüzdeki yıllarda da bir kutuplaşma sürecine gireceğini düşünüyor. Hatırlanırsa 1929 büyük depresyonu sonrasında (yedi yıl sürmüştü) İkinci Dünya Savaşı, takiben Sovyetlerin büyümesi ve yayılması ve sonra da soğuk savaş sürecinde Sovyetlerin küçülerek Rusya’nın ön plana çıkması gündeme gelmişti. Bu süreçte Çin, Mao ile uğraşmakta idi.
Bugün de bir kere daha, global kriz adı verilse de aslında İkinci Büyük Depresyonu yaşayan dünyada, bir kere daha ciddi polarizasyon riski ortaya çıkmış bulunuyor. Bu sefer sadece Rusya yok, bir de 2014 yılı sonunda ABD’yi geçerek GSYİH ölçütü ve satın alma gücü paritesi yaklaşımı ile dünyanın en büyük ekonomisi haline gelecek olan Çin de hesaba alınmalı.
Rusya Kırım’dan başlayarak Ukrayna’da ajitasyona başladı ve sonra da Ukrayna hamlesi yaptı. Çin ise Japonya ile küçük bir ada nedeni ile kapıştı. Dün de gene adacıklar bahane edilerek Vietnam ile Çin kapışmaya başladı. Ancak esas önemli olan Batı’nın reaksiyonudur.

'Şeklen' bir sulh açıklaması yaptı

ABD ve İngiltere 1994'te Rusya ile Ukrayna’da nükleer konusunda uzlaşma karşılığında Ukrayna hudutlarının korunacağı anlaşması yapmıştı. Rusya anlaşmayı bugün takmıyor. Ama ABD de sınırları koruma vaadini gündeme getirmiyor. Rusya dün şeklen sulh açıklaması yaptı. ABD de inanmadığını açıkladı. ABD Japonya ile de Çin’e karşı haklarının korunacağı konusunda destek anlaşması yapmıştı. Ama ABD Çin- Japonya geriliminde de konuşmak dışında icraat ve atılım yapmadı. ABD pasif kaldıkça da Çin son günlerde Asya’da, aynen Rusya’nın Kırım operasyonu benzeri atılımlar yaptı. Ancak hazmedilmesi en zor olan Rusya’nın saldırganlığına Avrupa’nın lideri Almanya’nın reaksiyonu. Alman özel sektörü Rusya’da ciddi bir operasyonun Alman iş çevresine büyük zarar vereceğini açıkladı, Merkel de şirketlerinin Ukrayna ve Avrupa genelinden daha önemli olduğunu düşünüyor olmalı ki, yüzeysel önlemler ve sohbet dışında pek bir yaklaşımı yok.
Dün Financial Times gazetesinde Alman Sanayiciler Federasyonu’nun Başkanı Marcus Kerber Alman şirket ve sanayicilerinin Rusya ile 1850’li yıllardan beri iş yaptıklarını ve bugün Rusya’da (1970’te gerilimin yumuşaması sonrası) 6000 kadar Alman şirketinin faaliyette bulunduğunu yazmış. Ama eklemiş. Rusya’nın esas sorunu Berlin Duvarı’nın neden çöktüğünü anlamaması demiş.
Bir zamanlar Doğu Almanya’da yaşayan bir bayan fen öğrencisi üniversitede Rusça öğrenmiş ve sonra da Doğu’dan Batı’ya göç etmiş ve şu anda da Almanya’nın başında. Diğer taraftan ayni zamanda Dresden’de KGB ajanı olarak bulunan bir Rus genci de Almanya’yı ve Almancayı son derece iyi bilirdi ve o da şimdi Rusya’nın Başkanı. İkisi de birbirlerini tercümansız dinleyebilirler. Kerber, Merkel Putin’e bir kere daha “duvarın neden çöktüğünü” anlatmalı diyor. Bayan Merkel Alman iş çevresi zarar eder diye kendisi gibi özgürlüğü ve Batı’yı seçen Ukrayna vatandaşlarına destek vermemeyi seçmemeli. Rusya’nın dün ilan ettiği “şeklen sulh” adımını da gerçek uzlaşma diye yorumlayamayız. İki dünya savaşını ve sonrasını unutmayalım!