Kasım ayı enflasyon verileri beklentilerden daha iyi geldi ve güzel bir sürpriz yaptı. TÜFE endeksi kasım ayında (bir ay öncesine göre) değişmedi ve yıllık enflasyon yüzde 7.3’e geriledi. Böylece temmuz ayında yüzde 9’a kadar yükselen enflasyon son dört ayda 1.6 puan düşmüş oldu. Yıl sonu hedefi ise bilindiği gibi yüzde 5 ve yaklaşık 2-2.5 puan civarında bir sapma olacak. Merkez Bankası da zaten birçok kere son aylarda yaşanan döviz kuru oynaklığına ve gıda fiyatlarına bağlı olarak enflasyon göstergelerinin bir süre daha hedefin üzerinde seyredeceğini belirtmiş, yıl sonunda enflasyonun yüzde 7 civarında olacağını tahmin etmişti.

Gıdadaki düşüş dikkat çekici

TÜFE verilerinin detaylarına baktığımızda kasımda yüzde 1.3 gerileyen gıda ve alkolsüz içkiler grubu fiyatlarının en dikkat çeken faktör olduğunu görüyoruz. Bu düşüş sonrası, gıda grubunda yıllık enflasyon yüzde 11.1’den 9.8’e geriledi. Bu da bu grubun yıllık enflasyona katkısını 2.7 puandan 2.4’e çekti. Bu durum, enflasyonun yüzde 7.7’den 7.3’e düşüşünü büyük oranda açıklıyor.
Diğer faktörlere de bakacak olursak, aşağıdaki tabloda ana harcama gruplarının yıllık enflasyona katkılarını (yüzde artış çarpı TÜFE’deki pay) özetledik. Katkı demek pay çarpı artış hızı demek!

Tabloda, gıda grubu haricinde iki grupta belirgin değişiklik göze çarpıyor. Ulaştırma grubu fiyatlarındaki artışlar nedeniyle bu grubun enflasyona katkısı 1.3 puandan 1.5’e çıkarken, giyim ve ayakkabı grubundaki fiyatların enflasyona katkısı 0.6 puandan 0.4’e gerilemiş. Dikkat edilirse giyim ve ayakkabı grubunda fiyatlar ekimde artmış, bu grubun enflasyona katkısı 0.2 puan yükselmişti. Kasımda bu artış geri gelmiş. Ulaştırmada ise fiyatlar hem küresel enerji fiyatlarına hem de döviz kurundaki dalgalanmalara bağlı olarak daha oynak ve kasımda belirgin bir artış görülmüş. Bu dalgalanma devam edebilir.

Çekirdek enflasyon geriliyor

Enflasyonda asıl önemli haber, nisandan bu yana yükselmekte olan çekirdek enflasyon göstergelerinin kasımda düşmeye başlaması oldu. Buna göre enerji, altın, alkollü içecekler, gıda ve tütün ürünleri gibi enflasyonda dalgalanmaya sebep olan fiyatların hariç tutulduğu ve Merkez Bankası tarafından da yakından takip edilen H ve I endekslerinde enflasyon 0.3’er puan gerilemiş. Aşağıdaki grafik hem enflasyonun hem de çekirdek enflasyon göstergelerinin son dönem izlediği seyri özetliyor.