• $9,6056
  • €11,1827
  • 553.638
  • 1479.93
8 Mayıs 2015 Cuma

Çin parası dolara karşı?

Çin aleni şekilde uluslararası parasal sistemdeki gücünü artırma çabası içinde. Bu nedenle de parasını (Yuan veya Renminbi deniyor ) uluslararası finansal alanda kullanılır yapmaya çalışıyor. “Asya Altyapı Yatırım Bankası” kurulması gibi girişimler de bunun bir parçası. Çin ekonominin büyüklüğünü de ABD ile eşdeğer duruma getirdiğinden, şimdi ek finansal hamleler yapması gerekiyor. Çin parasını serbestçe kullanılan yani “freely usable” kategorisine getirmek istiyor. Dolar, euro, yen , pound ve sterlin bu kategoride paralar. Bu paralar resmen SDR denen (special drawing rights) içinde bulunuyorlar. Dolar SDR içinde yüzde 41.9, euro yüzde 37.4, pound 11.3 ve yen de 9.4 pay ile yer alıyor. Çin de SDR içine alınmak istiyor. IMF en son 2010 yılında SDR yapısını yenilemişti. Yuanı dahil etmeyi de o zaman reddetmişti. IMF beş yılda bir de yenileme yapıyor.

4 trilyon dolarlık piyasa

Tabii SDR’a girmek için önemli gösterge ithalat ve ihracatın Çin parası cinsinden yapılması. Çin 2009 yılından beri dış ticaret işlemlerinin kendi parası cinsinden yapılmasını serbest bıraktı. Bugün Çin dış ticaretinin yüzde 20 kadarı yuan cinsinden. Ama yabancılar tarafından Çin parası cinsinden tutulan nakit ve mevduat da patlamış, 500 milyar dolara gelmiş durumda ( 2004 yılında sadece 40 milyar dolar imiş) ! Bir diğer önemli özellik de ülke parasının global ortamda tutulan döviz rezervleri içinde yer alması. Döviz rezervleri içinde dolar yüzde 60 kadar ve euro da yüzde 25 kadar tutuluyor. Diğer paraların payı 2013 yılında yüzde 6 civarında, bu nedenle Çin parasının döviz rezervleri içinde payı hızla artmakla beraber, henüz çok küçük.
Fakat en önemli gösterge de ülkenin hisse senetleri ve bonolarının da yabancılar tarafından tutulması. Yabancılar 2014 sonunda 6.6 trilyon dolarlık ABD hisse senedi ve 10 trilyon dolarlık da ABD tahvil ve bonosu tutmakta idiler. Çin hisse senetleri ve tahvil ve bonoları ise çok az bir miktarda yabancılar tarafından tutulmakta. Çin hisse senedi piyasası 2013 yılında 4 trilyon dolarlık bir piyasa idi. Ancak 2012 yılından bu yana yabancılarca tutulan Çin hisse senetlerinde büyük bir artış oldu. Çin menkul kıymetleri Hong Kong piyasası tarafından başarıyla satılmaya başlandı. Ama gene de Çin hisse senetleri de ABD hisse senetlerinin onda biri kadar bir miktarda.
Özetle açıkça belli ki Çin finans piyasası banka temelli bir sistem. 20 trilyon kadar tutan Çin bankalarının toplam mevduatı var, bunun da sadece 500 milyar doları yabancılara ait. Ancak Çin yavaş yavaş yabancıların Çin’de yatırım yapmasını serbestleştiriyor yani sermaye hareketi kontrollerini kaldırıyor.Yani finans piyasa hızla büyüyecek.

Faizleri artıracağı düşünülmeli

Ama ekim ayında toplanacak IMF tarafından SDR içine dahil edilmek için Çin dört adet engeli aşmak zorunda. Döviz piyasası büyüklüğü kriteri, döviz derivatif ürünleri piyasası işlem büyüklüğü kriteri ve ülke parasının diğer ülke merkez bankaları tarafından döviz rezervi olarak tutulması kriteri aslında oldukça sübjektif kriterler. Ama dördüncü şart olan ülke faiz hadlerinin piyasada belirlenmesi şartı Çin açısından zor bir şart. Ama diğer taraftan da Çin de mevduat faizlerinin belirlenmesini bu yıl sonunda piyasaya bırakacağını açıklamış bulunuyor. Tabii mevduat faizinin yukarı doğru gitmemesi için sınırlanmasını kaldırmanın, ülkedeki faizleri artıracağı da düşünülmek zorunda.
IMF beş yılda bir toplanıp hangi paraları serbestçe kullanılır kategorisine aldığını belirliyor ama bu aradaki bir yılda toplanma da yapmaz demek değil. Bu da bir sonraki tarih olan 2020 yılı öncesinde Çin parası da SDR içine girebilir anlamına da gelebilir.
Çinliler aslında hep ciddi takılırlar ama SDR kısaltması ne anlama gelir diye sorulduğu zaman “some day renminbi “ anlamına gelir sözünün kullanılması Çin’de moda olmuş!

<p>Futbol, sahaları aşıp evlerimizdeki televizyonlara, günlük  aktivitelere ve tabi ki son olarak oy

Neden PES Atarız?

Kütahyalı marangoz ahşaptan susuz ceviz soyma makinesi icat etti

Günün en çok paylaşılan fotoğrafları (22 Ekim 2021)

Eren-13 operasyonları kapsamında 4 terörist etkisiz hale getirildi