Haber heyecan verici...

Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Himmet Büke, Vatikan kütüphanesinin hizmete sunduğu dijital koleksiyonundaki Türkçe eserlerde arşiv taraması yaparken yeni bir Yunus Emre Divanı nüshasına ulaştı.

Geçenlerde çevirim içi olarak gerçekleştirilen Uluslararası Yunus Emre ve Dünya Dili Türkçe Bilgi Şöleni'nde konuştu Büke.

Bir anlamda, Yunus Emre Yılı'nda sürpriz bir haber de vermiş oldu.

Bilindiği üzere Yunus Emre'nin Risaletü'n-Nushiyye ve Divan-ı İlahiyat adlı iki eserini içeren divanının (yurt içi ve yurt dışında) farklı nüshaları bulunuyor.

Bunlar içerisinde Fatih, Karaman, Raif Yelkenci, Ritter, Nuruosmaniye, Viyana gibi

nüshalar en derli toplu ve muteber nüshalar olarak kabul ediliyor.

Günümüzde Yunus Emre üzerine gerçekleştirilen çalışmaların önemli bir kısmı bu nüshalar esas alınarak yapılıyor.

Vatikan arşivlerinde bulunan Yunus Emre nüshasına gelince...

Büke'nin tespitine göre söz konusu nüsha gün yüzüne çıkmamış, tanıtımı yapılmamış ve incelenmemiş bir nüsha olarak karşımızda duruyor.

196 varaktan oluşan Vatikan nüshasında, Yunus Emre'nin her iki eseri önce Risaletü'n-Nushiyye daha sonra Divan-ı İlahiyat olarak kaydedilmiş.

200'e yakın Yunus Emre şiirinin yer aldığı nüsha, hicri 1038, miladi 1629 yılında, günümüzden yaklaşık 400 yıl önce istinsah (başka bir nüshadan kopya) edilmiş.

Merak ettiğim şu; Vatikan arşivlerinde keşfedilen 196 varakta (mevcut nüshalarda bulunmayan) yeni bir Yunus şiiri var mı?

Acaba bu varaklar, hangi Yunus Emre nüshasından istinsah edilmiş olabilir?

(Büke'nin söylediğine göre, Vatikan arşivlerindeki nüshanın, bilinenler içinde en eskisi olma ihtimali de var.)

Şimdilik, Türk Dil Kurumu (TDK) yetkililerinin konuyla yakından ilgilendiğini biliyoruz.

Büke'nin söz konusu çalışmaları bir iki ay içinde kitaplaşmış halde TDK Yayınları tarafından okura sunulacak.

Yunus Emre ve Türkçe Yılı'nda Yunus Emre ile ilgili bu güzel haberi okuyucularımızla paylaşıyoruz ancak, Vatikan arşivlerindeki bu nüshanın nasıl olup da bugüne kadar ortaya çıkmadığı merak konusu.

Bakalım gelişmeler ilim ve edebiyat dünyasında nasıl yankı bulacak.

TURAN KARATAŞ'TAN 'YUNUS' SOHBETİ

Öte yandan Server Vakfı'nın düzenlediği "Bir Kitap Bir Yazar" programına "Yunus Divanı" eseriyle Prof. Dr. Turan Karataş konuk oldu geçenlerde.

Girişteki konumuzu da dikkate alarak, Karataş'ın şu sözlerini aktarmak isterim: Yunus Emre'nin şiirlerinin nasıl yazıya geçirildiğini ve bugüne ulaşan 10 kadar nüshanın kimler tarafından yazıldığını bilmiyoruz. Kendisinin yazmadığı belli, kendi el yazısıyla yazmış olsaydı biraz daha mürettep bir divan ulaşırdı.

Yunus Emre Anadolu'nun karışık olduğu dönemlerde tekkeleri gezerek insanlara moral veriyor ve onlara ahlakın nasıl güzelleşeceğini anlatıyordu.

Yunus Emre gezdiği yerlerde şiirlerini okuyor ve bu okuduğu şiirler de dinleyiciler tarafından kaydediliyordu. İlk divanın 100 yıl sonra kayda geçirildiği tahmin ediliyor.

Dolayısıyla edebiyat dünyasında Yunus Emre'ye ait olduğundan emin olunan şiirlerle birlikte, bir de, Yunus Emre'nin söylemiş olabileceği düşünülen şiirler var.

Klasik edebiyatta şairlerin bütün şiirlerini toplayan kitabın adı "Divan" olarak anılıyor. Türk şairlerin ilk divan örnekleri, 14. yüzyıla tarihleniyor.

HAMİŞ: Yaklaşık 1,5 saat süren Prof. Dr. Turan Karataş söyleşi kaydının tamamı Server Vakfı'nın YouTube kanalından izlenilebilir.