• $ 6,7748
  • € 7,3708
  • 358.767
  • 92381.8
Haber hattı
0530 708 54 54
Haber hattı
0530 708 54 54
Reklamı Kapat

İnsanları çöp tenekesine yakınlaştırıyorum

Yaptığı resimleri İstanbul’un çeşitli semtlerinde çöp tenekelerinin önüne bırakan ressam Efe Işıldaksoy’u Caddebostan çöplüğünde yakaladık ve yaptığı çılgınca eylemin nedenlerini sorduk. Ama en çok resimlerinden birini resim dersinden kaldığı okulun çöp tenekesine bırakmasını alkışladık.

ZEYNEP BAKIR
zeynep.bakir@aksam.com.tr
Fotoğraf: UYGAR TAYLAN

Geçtiğimiz salı günü gece yarısından yarım saat önce evde oturmuş Instagram’da fotoğraf bakarken ‘rastarules’ adında bir kullanıcının yüklediği fotoğraflara takıldım kaldım. Son fotoğrafta kendi yaptığı tuval üzerine siyah-beyaz çalıştığı zebra resmini tam gece yarısı Caddebostan Migros’un çöpüne bırakacağını şöyle duyurmuştu adını sonradan öğrendiğim Efe Işıldaksoy:
“Sergim, şehrin çeşitli semtlerinin çöplerine işlerimi bırakarak başlayacak ve isteyen çöpün önünden istediği resmi alıp götürebilecek. Neden çöp? Üzerinde bulunduğumuz dünyada milyonlarca yıldır yaşıyoruz ve geldiğimiz noktada her şey satılık. Yeterince para öderseniz her şeyi alabilirsiniz. Para vermeden alabileceğiniz şeylerse sokağınızdaki çöp tenekesinin içinde. 
Sanatın değeri, uğruna ödenen parayla ölçülüyor ve sanat gitgide insandan kopuyor. Uğruna para ödensin diye yapılıyor resimler, bilet satılsın diye oynanıyor oyunlar, çekiliyor filmler. Ben resimlerimi neden mi çöpe atıyorum? Çünkü onlar satılık değil. Onlara para verip evinizin duvarına süs yapamazsınız. Ya da girişi paralı bir sergiye, belirli bir kesimin görmesi için asamazsınız... Çöpten farksızlar çünkü onlar için hiç para ödenmedi. 
Bir yandan sanata ihtiyaç duyan bireyler azalıyor. Diğer yandan sanat yok oluyor. 
Ve ekmeğini çöplerin içinden çıkaran insan, sanat demeye başladığında uygarlaşacağız ya da kimse çöplerin arasında ekmek aramadığında...”
Yarım saat sonra o muhteşem zebra tablosunu evime götürebilme olasılığının olmasını da sevdim, bu çılgın adamla tanışma ihtimalini de... Yarım saat içinde kendimi Caddebostan’daki çöplüğün yanında buldum. 
Gittiğimde zebra tablosu başka bir ‘çöpçü’ sanatseverin ellerindeydi ama biraz daha oyalandıktan sonra elinde video kamerayla etrafı çeken adamın ‘benim adamım’ olduğunu anladığımda daha değerli bir şeye sahip olacağımdan üzülmedim bu duruma... 
Sohbetimiz haliyle başladı... 
Efe Işıldaksoy, 38 yaşında... Bu ‘çöpte resim’den evvel yaptığı birçok enteresan iş olmuş Işıldaksoy’un... Mesela aralarında en çok ilgimi çeken, iki yıl önce yaptığı bir video çalışması. 137 gün boyunca 21 bin 400 kilometre yol katederek Türkiye’yi gezmiş. Karşısına çıkan insanlara “Bugüne kadar yaşadığınız hayattan çıkardırğınız dersler nedir?” diye tek soru sormuş. Youtube’da ‘1+1=3’ ismiyle aratırsanız videoya ulaşabilirsiniz. Çok ilginç cevaplar gelmiş... 

İLK ÇALIŞMASI DEĞİL

Konudan uzaklaşıyormuşum gibi düşünmeyin, ani bir manevrayla yeniden çöpe döneceğim... 
Türkiye’nin farklı coğrafyalarından şehirli, köylü, genç, yaşlı yaklaşık 40 kişi kendi dersini vermiş kameraya bakıp. Gençlerin bir kısmı henüz dersin erken olduğunu düşünürken büyük bir kısmı ‘anın değerli’ olduğunun altını çiziyor. Yaşını almış kişilerin büyük bir kısmı, hayatını garanti altına alamamasının büyük bir ders olduğundan ve kendi yapamadıklarını çocuklarına yapmaya çalıştıklarından bahsediyor... 
Bu arada video, Nietzche’nin akıl hocalarından Alman filozof Arthur Schopenhauer’in düşünceleriyle açılıp kapanıyor, “İnsanın hayatı, yenileceğinden hiç şüphe etmeksizin, var olmaya çalışmak için harcanmış bir çabadır...” 
Gelelim çöp tenekelerinin içindeki sanata... 
Efe Işıldaksoy, 2014’ün ilk yarısında başlayacağı zombi filmi çekimlerine daha çok varken ve tüm hazırlıklar tamamlanmışken boş durmamak için başlamış bu çöplere resim bırakma işine... 
Para pul umurunda değil, “Bana yetecek, ihtiyacım olan parayı kazanıyorum, sonrasına bakmıyorum” diyor üzerinde durmayarak. 
Tüm gece çalıştığı resimlerini çöp kutusuna bırakmak ve insanların onu alıp eve götürmesinin sanatın ulaşılabilirliğini ve her şeyin parayla satın alınamayacağının bir performansla gösterilmesi olarak bakıyor. Toplam 15 resim bırakacakmış, “Buna ilelebet devam edemem” diyor. Çok fazla sorusu var ama diğer yandan da yok. Söz gelimi konu paraysa bir sorun ama sorun da değil diyor. Her şeyin ihtiyacı cevaplayabilecek kadar hayatında varolmasını istiyor ve bu felsefeye göre yaşıyor... 
Çöpe resimler bırakarak çöp tenekelerine insanları yaklaştırmayı hedef almış. “İhtiyacımız olmayan şeyleri çöpe atıyoruz ama birçok insan da çöplerden ihtiyacı olan şeyleri topluyor. Burada bir tuhaflık yok mu? Siz de deneyin, çöp tenekelerinde hepimizin ihtiyaçlarını giderecek tonlarca şey var, ekmekten az kullanılmış koltuğa kadar. Neden orada sanat da olmasın? Diğer taraftan insanların uzaktan videosunu çekiyorum... 

RESİM DERSİNDEN KALMIŞTIM

Kavga edenler de oluyor, orada tanışıp arkadaşlık kuranlar da... Çöp tenekesinin önünde bulunan insanların iletişimini izlemek bana iyi geldi. Video bittiğinde siz de seveceksiniz bence...”
Diğer bir taraftan kendi içinde başka anlamlar da yükleyerek çizmiş yol haritasını… Bunlardan belki de en dikkat çekeni mezun olduğu ilkokulun önündeki çöp tenekesinin önüne bıraktığı işin nedeni. “O tablomu oraya resim öğretmenime bir gönderme olsun diye bıraktım. Beni resim dersinden sadece yaramaz olduğum için bırakmış ve ben okulu çok zor şartlarda bitirmek zorunda kalmıştım. Şimdi hiçbir işe yaramaz bu ama resim dersinden kalan bir adam olarak yaptığı tabloyu okulun çöp tenekesine atmak kendimi iyi hissettirdi.” 


Maske satışları yasaklandı!

Maske satışları yasaklandı!

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

WhatsApp'tan corona virüs ile ilgili kritik hamle! Sınırlama getirildi...

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı hastanenin yapımına başlandı