Son dakika! Emeklilikte yaşa takılanlar ile ilgili olarak Meclis'e sunulan, komisyon kurulması önergesi kabul edildi. Peki, emeklilikte yaşa takılanlar için güncel bir düzenleme var mı? EYT için hükumet kanadından yapılan son açıklamalar neler? Ekim ayı içerisinde EYT yasası çıkacak mı? İşte, Emeklilikte yaşa takılanlar, EYT, erken emeklilik yasası için son dakika gelişmeleri.... Yani yasama döneminin başlaması ile birlikte gözler EYT yasasında. Hükumet kanadından konuya ilişkin umut vadeden bir açıklama gelmezken Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan EYT'liler için son noktayı koydu. İşte, Erdoğan'dan gelen son dakika açıklaması... "Son günlerde emeklilikte yaşa takılanlar olarak başlatılan kampanya ile sosyal güvenlik sistemimizin nasıl bir felakete sürüklendiğini görüyoruz. Erken emeklilikle ilgili görüşlerimi paylaşmak istiyorum. Emekli olabilmek için sigorta süresi prim gün sayısı ve yaş kriterleri var. 1999’da yapılan düzenleme ile yaş şartı getirildi. Emeklilikte yaşa yakılanlar kampanyasının özünde bu vardır. Dernek kurulmuş, bu derneğin başındaki hanımefendi 1992’de sisteme dahil olmuş. Eski sistem devam etseydi 38 yaşında emekli olacaktı. Şimdi bu hanımefendi 2020’de yani 48 yaşında emekli aylığı almaya başlayabilecek. Dünyanın hiçbir yerinde 38 yaşında emeklilik diye bir uygulama yok." Bir tarafta stokçular fırsatçılar türedi, diğer tarafta bunlar türedi. Ne olacak, emekli olacak diğer taraftan başka işte çalışmaya devam edecek. Batı dünyası 65 yaşın altına eyvallah etmiyor, ülkeye maliyetleri çok fazla da onun için. Şimdi İskandinav ülkeleri bile bedelini ödeyemeyince emeklilik yaşını yukarı tırmandırmaya başladılar." EYT emeklilikte yaşa takılan son dakika haberler erken emekli olma şartları son durum nedir? EYT emeklilikte yaşa takılan son dakika haberler erken emekli olma şartları son durum nedir? Detaylar aksam.com.tr'de
EYT DÜZENLEMESİ AK PARTİ'NİN OYLARIYLA REDDEDİLDİ
Emeklilikte yaşa takılanlarla ilgili düzenleme TBMM Genel Kurulu'nda reddedildi. Oylamada AK Parti ret oyu kullandı, MHP çekimser kaldı.
Emeklilikte yaşa takılanlarla ilgili düzenleme TBMM Genel Kurulu'nda AK Parti ve MHP'li vekillerin oylarıyla reddedildi.
Kamuoyunda 'Emeklilikte Yaşa Takılanlar' ya da 'EYT' olarak adlandırılan, prim gün süresini doldurmasına karşın yaş şartını yerine getiremediği için emekli olamayan vatandaşlar için yeni bir düzenleme TBMM'ye getirilmişti.
TBMM Genel Kurulu'nda oylama yapıldı
TBMM Genel Kurulu'nda, İYİ Parti'nin, emeklilikte yaşa takılanlara yönelik araştırma önergesinin bugün görüşülmesine dair grup önerisi, diğer muhalefet partilerinin de oylarıyla kabul edildi.
TESK'ten EYT önerisi
Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, emeklilikte yaşa takılanların sorunlarını çözmenin bütçeye büyük yük getireceğini belirterek, "Bu durumda olanlar için emeklilik yaşı bir yıl aşağı çekilirse emekliliğine bir yıl ve daha az süre kalanların önü açılmış olur." ifadesini kullandı.
Palandöken yazılı açıklamasında, emekliliğine bir yıl ya da daha az kalan ve prim gün sayısını doldurmasına rağmen yaş engeline takılanlar için emeklilik hakkı tanınması talebinde bulundu.
Çok sayıda esnaf ve çalışanın emeklilik için gereken tüm koşulları sağlamasına rağmen yaş engeli yüzünden bu haklarını elde edemediklerine işaret eden Palandöken, "Emeklilikte yaşa takılanların sorununu çözmek bütçeye büyük yük getiriyor. Yaşa takıldığı için emekli olamayan çok sayıda kişi mağdur oluyor. Yaş sınırına takılan tüm vatandaşları emekli etmek yerine, bu durumda olanlar için emeklilik yaşı bir yıl aşağı çekilirse emekliliğine bir yıl ve daha az süre kalanların önü açılmış olur." değerlendirmesinde bulundu.
Palandöken, prim gün sayısını ve sigortalılık süresini dolduranların yaş engeline takılmadan emekli olabilmesi için yeni bir düzenleme yapılması gerektiğini vurgulayarak, esnafın emekli olma şartları arasında yer alan 9 bin prim gün sayısının SSK'lı çalışanlarda olduğu gibi 7 bin 200'e indirilmesini önerdi.
Prim gün sayısını dolduran kamu çalışanlarının yaşa takılıp emekliliğe sevk edilerek mağdur bırakılmaması gerektiğinin altını çizen Palandöken, bu kişilerin emekliliği beklerken 6-12 ay devletten işsizlik maaşı aldıklarını aktardı. Palandöken, "Oysa bu kesimin yaşı dolana kadar görevlerine devam etmesi hem devlet bütçesi açısından hem de kamu çalışanların mağdur olmamaları açısından daha iyi bir uygulama olur." ifadesini kullandı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ne demişti?
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada "Erken emekliliği sosyal güvenlik sistemimizde tasvip etmiyoruz ama siyasette bu yol her zaman için açıktır. Dünyanın hiçbir yerinde 38 yaşında emeklilik diye bir uygulama yoktur." demişti.
Sosyal güvenlik mevzuatına göre emekli olabilmek için sigortalılık süresi, prim ödeme gün sayısı ve yaş olarak 3 ayrı hususa bakılması gerektiğine dikkati çeken Erdoğan, "Emeklilik için 1999 yılına kadar yalnızca hizmet süresi ve prim ödeme gün sayısı yeterliydi. Bu tarihte yapılan bir düzenlemeyle kademeli olarak yaş şartı da getirildi. Son günlerde emeklilikte yaşa takılanlar başlığı altında yürütülen kampanyanın özünde işte bu uygulama vardır." değerlendirmesinde bulunmuştu.
Dünyanın hiçbir yerinde 38 yaşında emeklilik diye bir uygulama olmadığını vurgulayan Erdoğan, "20 yıl çalışıp 38 yaşında emekli olacak bir kişi 40 yıl çalışmadan devletten maaş ve sağlık sigortası hizmeti alacaktır demektir. Böyle şey olur mu? Buna dünyanın hiçbir ülkesinin sosyal güvenlik sistemi dayanamaz. Zaten oralarda da böyle bir uygulama yok. Ortalama insan ömrünün 60 yaşı dahi bulmadığı dönemlerde 40'lı yaşlarda emekli olmanın belki bir izahı vardı ama bugün ülkemizde ortalama insan ömrü 78'i geride bıraktı" açıklamasını yapmıştı.
NE ZAMAN EMEKLİ OLURUM TIKLA ÖĞREN
ERKEN EMEKLİLİK HAKKINDA DETAYLAR İÇİN TIKLAYINIZ!
SGK SSK HİZMET DÖKÜMÜ SORGULAMA İŞLEMİ İÇİN TIKLAYINIZ
4A HİZMET DÖKÜMÜ İÇİN TIKLAYINIZ
E-DEVLET GİRİŞ İÇİN TIKLAYINIZ
EMEKLİLİKTE YAŞA TAKILANLAR SON DAKİKA HABERLERİ
Emeklilikte Yaşa Takılanlar ile İlgili, Meclis'te Komisyon Kurulması Önergesi Kabul Edildi
Son dakika! Emeklilikte yaşa takılanlar ile ilgili olarak Meclis'e sunulan, komisyon kurulması önergesi kabul edildi.
TESK'ten emeklilikte yaşa takılanlar için öneri
Emeklilikte yaşa takılanlar için emeklilik yaş sınırının 1 yıla düşürülmesi önerisinde bulunan TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, “Emeklilikte yaşa takılanların sorununu çözmek bütçeye büyük bir yük getiriyor. Ancak yaşa takıldığı için emekli olamayan çok sayıda kişi mağdur oluyor. Yaş sınırına takılan tüm vatandaşları emekli etmek yerine bu durumda olanlar için emeklilik yaşı 1 yıl aşağı çekilirse emekliliğine 1 yıl ve daha az süre kalanların önü açılmış olur” dedi
Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, emeklilikte yaşa takılanların sorunlarını çözmenin bütçeye büyük yük getireceğini belirterek, "Bu durumda olanlar için emeklilik yaşı bir yıl aşağı çekilirse emekliliğine bir yıl ve daha az süre kalanların önü açılmış olur." ifadesini kullandı.
Palandöken, yazılı açıklamasında, emekliliğine bir yıl ya da daha az kalan ve prim gün sayısını doldurmasına rağmen yaş engeline takılanlar için emeklilik hakkı tanınması talebinde bulundu.
Çok sayıda esnaf ve çalışanın emeklilik için gereken tüm koşulları sağlamasına rağmen yaş engeli yüzünden bu haklarını elde edemediklerine işaret eden Palandöken, "Emeklilikte yaşa takılanların sorununu çözmek bütçeye büyük yük getiriyor. Yaşa takıldığı için emekli olamayan çok sayıda kişi mağdur oluyor. Yaş sınırına takılan tüm vatandaşları emekli etmek yerine, bu durumda olanlar için emeklilik yaşı bir yıl aşağı çekilirse emekliliğine bir yıl ve daha az süre kalanların önü açılmış olur." değerlendirmesinde bulundu.
Palandöken, prim gün sayısını ve sigortalılık süresini dolduranların yaş engeline takılmadan emekli olabilmesi için yeni bir düzenleme yapılması gerektiğini vurgulayarak, esnafın emekli olma şartları arasında yer alan 9 bin prim gün sayısının SSK'lı çalışanlarda olduğu gibi 7 bin 200'e indirilmesini önerdi.
Prim gün sayısını dolduran kamu çalışanlarının yaşa takılıp emekliliğe sevk edilerek mağdur bırakılmaması gerektiğinin altını çizen Palandöken, bu kişilerin emekliliği beklerken 6-12 ay devletten işsizlik maaşı aldıklarını aktardı. Palandöken, "Oysa bu kesimin yaşı dolana kadar görevlerine devam etmesi hem devlet bütçesi açısından hem de kamu çalışanların mağdur olmamaları açısından daha iyi bir uygulama olur." ifadesini kullandı.
ERDOĞAN SON NOKTAYI KOYDU, "TASVİP ETMİYORUZ"
AK Parti grup toplantısında önemli açıklamalar yapan Başkan Recep Tayyip Erdoğan, Emeklilikte yaşa takılanlar meselesi ile ilgili de son noktayı koydu. Erdoğan; "Bizim kitabımızda yorgunluğun tembelliğin, ataletin yeri yoktur. Erken emekliliği sosyal güvenlik sistemimizde tasvip etmiyoruz ama siyasette isteyenlerin yolu açıktır." sözleri ile EYT için tüm kapıları kapatmış oldu.
"Dünyanın hiçbir yerinde 38 yaşında emeklilik yok"
"Son günlerde emeklilikte yaşa takılanlar olarak başlatılan kampanya ile sosyal güvenlik sistemimizin nasıl bir felakete sürüklendiğini görüyoruz. Erken emeklilikle ilgili görüşlerimi paylaşmak istiyorum. Emekli olabilmek için sigorta süresi prim gün sayısı ve yaş kriterleri var. 1999’da yapılan düzenleme ile yaş şartı getirildi. Emeklilikte yaşa yakılanlar kampanyasının özünde bu vardır. Dernek kurulmuş, bu derneğin başındaki hanımefendi 1992’de sisteme dahil olmuş. Eski sistem devam etseydi 38 yaşında emekli olacaktı. Şimdi bu hanımefendi 2020’de yani 48 yaşında emekli aylığı almaya başlayabilecek. Dünyanın hiçbir yerinde 38 yaşında emeklilik diye bir uygulama yok."
"Maliyeti 26 milyar lira"
Teklifin maliyetinin 26 milyar lira olduğunu ifade eden Başkan Erdoğan, sözlerine şu şekilde devam etti, "Emeklilikte yaşa takılanlar denilen gruba giren, 6,3 milyon kişi bulunuyor. Bunlardan, 1,3 milyonu hemen emekli olabilecek durumda, kalanları da peyderpey emekliliğini talep edebilecektir. Bu teklifin ülkemize yıllık ilave maliyeti 26 milyar lira. Erken emeklilikten yararlanacakların tamamı göz önüne alındığında bu rakam 750 milyar lirayı buluyor. Ekonomik kurtuluş savaşı verdiğimiz böyle bir dönemde, böyle bir yükü milletimizin sırtına bindirmeye hakkımız var mı, diye milletime soruyorum. Meclis’te bunu gündeme getirenler yeniden durum değerlendirmesi yapsın.
Bir tarafta stokçular fırsatçılar türedi, diğer tarafta bunlar türedi. Ne olacak, emekli olacak diğer taraftan başka işte çalışmaya devam edecek. Batı dünyası 65 yaşın altına eyvallah etmiyor, ülkeye maliyetleri çok fazla da onun için. Şimdi İskandinav ülkeleri bile bedelini ödeyemeyince emeklilik yaşını yukarı tırmandırmaya başladılar."
YAŞI DOLDURDUĞU HALDE PRİM EKSİĞİ OLANLARA EMEKLİ OLMANIN YOLU AÇILIYOR
Yaşı doldurmuş ancak prim günü eksiği olanlara emekli olma imkanı sağlanıyor. Belli bir yaşın üstünde olan vatandaşlar, eksik primlerini borçlanıp emekli olabilecek. Yapılandırma kanunuyla geçmişe dönük borçlanan Bağ-Kur'lulara yaş, yıl ve prim şartını yerine getirmeleri halinde emekli olabilme fırsatı verilmişti. Şimdi SGK'lılar için de aynı imkanın sağlanması gündemde. Daha önceden bu konuyla ilgili bir müjde verilmişti. Düzenleme çıkarsa emeklilik yaşını doldurduğu halde çeşitli sebeplerle işsiz kalıp prim miktarını dolduramayan, iş bulup çalışamayan daha doğrusu yaşı ilerlediği için iş verilmeyen 100 bin kişiye emekli olmanın yolu açılacak.
MECLİS'E GELECEK
Konuyla ilgili çalışmanın tamamlanıp kısa süre içinde Meclis'e gönderilmesi bekleniyor. Yasa öngörüldüğü şekliyle çıkarsa işten çıkarılan, iflastan dolayı işsiz kalan veya işe ara vermek zorunda olan çalışanlara ve kepenk kapattığı için prim yatıramayan esnafa emekliliğin yolu açılacak.
CUMHURBAKANLIĞI SÖZCÜSÜ İBRAHİM KALIN'DAN EMEKLİLİKTE YAŞA TAKILANLAR İÇİN AÇIKLAMA
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, 3 Ekim'de yapılan kabine toplantısının ardından gerçekleştirdiği basın toplantısında gelen erken emeklilik yasası ile ilgili soruya "Kabinede gündeme gelmedi. Bu konu kabinenin gündeminde yok. Değerlendirmesi Meclis'te yapılır" şeklinde cevap verdi.
EMEKLİLİKTE YAŞA TAKILANLAR İÇİN FLAŞ AÇIKLAMA
AK Parti Grup Başkanvekili Mehmet Muş, kendisine yöneltilen "Emeklilikte yaşa takılanlar için herhangi bir düzenleme var mı?" sorusu üzerine "Şu an itibariyle bize gelen bir şey yoktur. Elimizde bir şey yoktur. Bu meseleyle ilgili çalışılmamız yoktur” dedi. Prim gününü dolduran ve yaş şartını tamamlamak için beklemek durumunda olan vatandaşların beklentilerinin olmaması gerektiğini ifade etmiş oldu. Daha önce kabine toplantısı sonrasında EYT meselesine ilişkin sorulan soruya yanıt veren Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, "Bu konu bugün gündeme gelmedi. Hükümetin gündeminde de yok. Gündeme gelince bakılır. Bütçeye üreteceği maaliyeti dikkate almak lazım" şeklinde konuşmuştu.
AK Parti Grup Başkanvekili Mehmet Muş'un açıklamalarından diğer satır başları;
"Türkiye Kalkınma Bankası çok eski tarihlerde kurulmuş, DESİYAP olarak İşçi Yatırım Bankası olarak kurulmuş ve o günden bugüne kadar isim değişiklikleri ve Turizm Bankası ile birleşmek suretiyle bugüne kadar gelmiştir. Günümüz bankacılık sistemine ve kalkınma bankacılığının gerektirdiklerine uygun şekilde bankanın personel rejiminden tutun mevcut statüsünün gelişmesine çok fazla olanak tanımamaktadır. Yeniden yapılandırılması suretiyle Türkiye’nin ihtiyaç duyacağı stratejik sektörlerin finansmanında etkin rol oynayacaktır.
Türkiye Kalkınma Bankası’nın altında Kalkınma Fonu kurulacaktır. Bu fonla hem uluslararası piyasalardan hem de Türkiye’deki piyasalardan oluşturulacak fonlarla Türkiye’nin kalkınma planları ve stratejik planları doğrultusunda öngörmüş olduğumuz sektörler finanse edilecektir. Personel rejimi iş hukukuna dönüştürülecektir.
Sektörler Kalkınma Planı’nda belirlediğimiz stratejik sektörler olarak ifade edebiliriz. Kalkınma Bankası’nın yenilenebilir enerji, turizm ve altyapı noktasında finansmanlar mevcut. Kalkınma Planı’nda Türkiye’nin stratejik sektör olarak tanımladığımız alanlarda olacaktır"
EYT, 1999 ÖNCESİ SİGORTALI BİRÇOK KİŞİYİ İLGİLENDİRECEK!
Tüketici Başvuru Merkezi (TBM) Sosyal Güvenlik Komisyonu Başkanı Ali Duman, emeklilikte yaşa takılanlar için hazırlanan yeni tasarının yasalaşması durumunda, 1999 yılından önce sigortalı olan yüzbinlerce kişinin, diğer koşulları da sağlamaları halinde, "yaşa takılmadan" emekli olabileceğine dikkat çekti.
TBM Sosyal Güvenlik Komisyonu Başkanı Ali Duman DHA'ya yaptığı açıklamada şöyle konuştu:
"2016 ve 2018 yıllarında TBMM'ye sunulan emeklilikte yaşa takılanlar için hazırlanmış Kanun Teklifine göre, ilk SGK girişi 08.09.1999 ve öncesinde olanlardan, erkek ise 25 yıl zorunlu hizmet süresini ve emeklilik için gerekli prim günlerini tamamlayanlar, kadın ise 20 yıl zorunlu hizmet süresini ve emeklilik için gerekli prim günlerini tamamlayanlar bu haktan faydalanabilecekler.
"Bir başka deyişle, bu teklif Ekim ayında yasalaşırsa, erkek için 1993 yılı Ekim ayından önce ilk kez SGK kapsamında çalışmaya başlayanlar, kadın için 1998 yılı Ekim ayından önce ilk kez SGK kapsamında çalışmaya başlayanlar, gerekli olan 5000 ile 5975 gün aralığındaki hizmet prim günlerini tamamlamışlarsa, bu yasadan yararlanarak üç ay içinde yazılı başvuruda bulunmaları halinde emekli olabilecekler.
"Ülkemizdeki emeklilik yaş şartı mecburiyeti 1999 yılından sonra gelmiştir. Dolayısıyla teklifte gördüğümüz üzere, sadece 1999 yılından önce SGK kapsamına alınanları dikkate almaktadır.
"1999 yılı öncesinde ilk kez SGK kapsamında çalışmaya başlayanlar, o tarihlerde herhangi bir şekilde yaş şartıyla alakalı bir zorunlulukları bulunmadığından, 1999 yılından sonra gelen yaş şartı mecburiyetiyle ciddi mağduriyet yaşamışlardır. Bu teklifin kabulü halinde en azından bu mağduriyetin bir kısmı giderilmiş olacaktır."
Duman, sigortalıların dikkat etmeleri gereken konuları da şöyle anlattı:
- Kanunun yürürlüğe girmesiyle gereken 20 yıl ve 25 yıl gibi zorunlu hizmet süresini, SGK ilk giriş tarihinden önce askerlik vazifesini yapmış olanlar ve/veya yurtdışında çalışmış olanlar borçlanma yöntemiyle tamamlama hakkına sahip olacaklar.
- Prim günlerinde eksik olanlar ise doğum, askerlik ve yurtdışı gibi borçlanma yöntemleriyle eksiklerini tamamlama haklarına sahip olacaklardır. Diğer yandan yaş şartı kanunundan önceki emeklilik ile alakalı kanunları incelediğimizde, ilk SGK girişleri 18 yaşından küçük olanların, 18 yaşını doldurduğu tarih SGK ilk girişi olarak kabul edilmektedir.
EYT İÇİN KANUN TASARISI TBMM’YE SUNULACAK!
Emeklilikte Yaşa Takılanlar için meclise sunulmaya hazırlanan yasada 15 maddenin oluşacağı açıklandı. Yeni yasaya göre, emekli olmak isteyen vatandaşlar, emekliliği için gerekli yılları her ay maaşının yüzde 5 daha az almayı kabul ederek emekliliğini tamamlayacak. EYT yüzde 5 formülünü maaşında kestirmek şartıyla kabul edenler hemen emekli olacak. Bu formülün gereken prim gününü dolduran ve emeklilik için yaşa takılan kişiler için kurtarıcı olması bekleniyor.
Bu günlerde meclise gelmesi beklenen bu taslak 15 maddeden oluşuyor. Bu emekli adaylarının erken emekli edilmeleri halinde, hazineye ne kadarlık bir maliyet yansıyacağı hesaplarını ise Maliye Bakanlığı yürütüyor. Bu tasarı taslağına göre emekli adayları, emeklilik yaşına kadar geçen süre içinde belli oranda eksik maaş alacak, emeklilik yaşları geldiğinde ise normal maaş almaya başlayacaklar.
Bu taslağa göre;
Emekliliğine yaş itibariyle 1 yıl kalanlar % 4
Emekliliğine yaş itibariyle 2 yıl kalanlar % 5
Emekliliğine yaş itibariyle 3 yıl kalanlar % 6
Emekliliğine yaş itibariyle 4 yıl kalanlar % 7
Emekliliğine yaş itibariyle 5 yıl kalanlar % 8
Emekliliğine yaş itibariyle 6 yıl kalanlar % 9
Emekliliğine yaş itibariyle 7 yıl kalanlar % 10
oranında düşük maaş ile, kalan süreler boyunca yaşlılık aylığı alabilecekler.
EYT SORUNU NEDİR?
08 Eylül 1999’da emeklilik yasasında değişiklik yapıldı. Bu tarihten önce 18 yaşında işe başlayan bir kadın 20 yılda ve 38 yaşında, erkek ise 25 yılda ve 43 yaşında emekli olabiliyordu. 1999 yılında çıkarılan yasa ile emeklilik yaşı kadınlarda 58, erkeklerde ise 60 oldu. 1999'dan önce işe girmiş olanlar için de kademeli geçiş hükümleri kabul edildi. Buna göre; Örneğin, 1970 doğumlu olan ve ilk defa 1990 yılında çalışmaya başlayan bir erkek yaş şartı olmasa 25 yıllık sigortalılık süresinin dolduğu 2015 yılında emekli olabilecekken, yaş şartı nedeniyle 52 yaşında, yani 2022 yılında emekli olabiliyor ve emeklilikte yaşa takılıyor.
DÖRT MUHALEFET PARTİSİ AYNI GÖRÜŞTE
Emeklilikte yaşa takılanlar konusunda ilk teklif, genel seçimlerde AK Parti ile ittifak yapan ve hükümet politikalarına geniş destek veren MHP'den geldi. MHP İstanbul Milletvekili Arzu Erdem, teklifi Genel Başkan Devlet Bahçeli'nin talimatıyla hazırladığını vurguladı. Erdem'in ardından CHP İstanbul Milletvekili Gürsel Tekin ve Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer ile İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun, TBMM Başkanlığı'na yasa teklifi sundu. Tekliflerin ortak noktası, 8 Eylül 1999 tarihinden önce sigortalı olarak çalışmaya başlayan kadınların 20, erkeklerin 25 yıl sigortalılık süresi ve 5.000 gün prim ödeme koşulunu yerine getirmeleri halinde yaşı beklemeden emekli olmaları yönünde.
DÖRT PARTİ MECLİS'TE ÇOĞUNLUĞU OLUŞTURUYOR
Meclis'te grubu bulunan dördüncü muhalefet partisi HDP İstanbul Milletvekili Garo Paylan'ın da bu hafta içinde konuyla ilgili yasa teklifi hazırlayarak TBMM Başkanlığı'na sunması bekleniyor. Bu arada HDP Grup Başkanvekili Ayhan Bilgen, geçen hafta yaptığı açıklamada, emeklilikte yaşa takılanlarla ilgili yasa teklifi hangi partiden gelirse gelsin destekleyeceklerini söyledi.
AK Parti TBMM'de 290 sandalyeye sahip bulunuyor. Emeklilikte yaşa takılanlara yönelik yasa teklifi veren CHP'nin 144, MHP'nin 50, İYİ Parti'nin 41 milletvekili bulunuyor. Teklife destek vereceğini açıklayan HDP de Meclis'te 67 milletvekili ile temsil ediliyor. Böylece, teklifi destekleyen partilerin toplam oyu 302'ye ulaşarak, çoğunluğu sağlıyor.
TBMM, tatilin ardından 1 Ekim'de yeni yasama yılına başlayacak. Emeklilikte yaşa takılanların gözü kulağı yeni yasama yılında Meclis'te olacak.
ERKEKLERDE EMEKLİLİK YAŞI
Sigortalılık süresinin başlangıcı 08.09.1976'dan önce olan erkek SSK'lılar: 55 yaşını doldurmuş olma ve en az 5000 gün veya, 55 yaşını doldurmamış olmakla beraber, 25 yıldan beri sigortalı bulunma ve en az 5000 gün, Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olma şartlarını yerine getirenler, tam emekli aylığına hak kazanmaktadırlar. 08.09.1999 günü ve sonrası işe giren erkekler emekli olabilmeleri için 60 yaşını tamamlamış ve en az 7000 gün sayısı ile emekli olabilecekler. Görüldüğü üzere 08.09.1999 gününden sonra işe girenler için sigortalılık süresi diye bir şey kalmamıştır. 7000 günü doldurmak ve 60 yaşını tamamlayıp 61 yaşından gün alması gerekir.
4.500 GÜN İLE ERKEKLERDE EMEKLİLİK
60 yaşını doldurmuş olması , 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500 gün prim ödemek şartı ile kısmı emekli olabileceklerdir.
01.05.2008 GÜNÜNDEN SONRA İŞE GİREN ERKEKLERİN EMEKLİLİK ŞARTLARI
Normal Emeklilik Şartları:
7200 günü 31.12.2005 tarihine kadar tamamlayan erkekler 60 yaşında emekli olur ama diğerleri için tablo aşağıdadır.
- 01.01.2036 ila 31.12.2037 tarihleri arasında 7200 günü tamamlayan için 61 yaş
- 01.01.2038 ila 31.12.2039 tarihleri arasında 7200 günü tamamlayan için 62 yaş
- 01.01.2040 ila 31.12.2041 tarihleri arasında 7200 günü tamamlayan için 63 yaş
- 01.01.2042 ila 31.12.2043 tarihleri arasında 7200 günü tamamlayan için 64 yaş
- 01.01.2044 ila 31.12.2045 tarihleri arasında 7200 günü tamamlayan için 65 yaş
- 01.01.2046 ila 31.12.2047 tarihleri arasında 7200 günü tamamlayan için 65
Erkeklerin SSK'dan 5400 gün ile emeklilik şartları:
İlk defa 01.05.2008 tarihi ve sonrası işe girmiş yani sigortalı olmuş veya olacak erkeklerden 4a bendi kapsamında sigortalı sayılanlar için kısmı emeklilik şartı 5400 gün olarak uygulanır. Emeklilik yaşlarının tesbiti 5400 günü tamamladıkları/tamamlayacakları zamana göre belli olur. Buna göre; 5400 günü 31.12.2005 tarihine kadar tamamlayan erkekler 63 yaşında emekli olur.
Diğerleri İse:
- 01.01.2036 ila 31.12.2037 tarihleri arasında 5400 günü tamamlayan erkekler 64
- 01.01.2038 gününden sonra 5400 günü tamamlayan erkekler için 65 olarak uygulanır. Ancak yaş hadlerinin uygulanması 5400 prim gün sayısı şartını doldurduğu tarihte geçerli olan yaş hadleri esas alınır.
KADINLARDA EMEKLİLİK ŞARTLARI
Belirli süre sigortalı olup bu süre içinde primlerini eksiksiz ödeyen ve yaş şartını da yerine getiren kadın çalışanlar, erkeklere göre daha az prim ödeme gün sayısı ile daha erken yaşta emekliliğe hak kazanıyorlar. Kadın çalışanlar yaş haddinde de emekli olup kısmi aylık alabiliyorlar.
SSK kapsamında bayanların emekli yaşı işe ilk giriş tarihine göre değişir. İlk defa 01.05.2008 tarihinden sonra sigortalı olmanız halinde 58 yaş ve 7200 gün şartı ile emeklilik hakkı kazanabiliyorsunuz. Ancak 58 yaşında emeklilik hakkı elde edebilmeniz için 7200 iş gününü 31.12.2035 tarihine kadar tamamlamanız gerekiyor.
3600 gün ve 15 yıllık sigortalılık süresini;
– 23.05.2002 tarihinden önce tamamladıysanız 50 yaşında,
– 24.05.2002-23.05.2005 tarihleri arasında tamamladıysanız 52 yaşında,
– 24.05.2005-23.05.2008 tarihleri arasında tamamladıysanız 54 yaşında,
– 24.05.2008-23.05.2011 tarihleri arasında tamamladıysanız 56 yaşında,
– 24.05.2011 tarihinde sonra tamamladıysanız 58 yaşında 3600 gün ile emeklilik hakkı elde edebilirsiniz.
SSK ya da diğer kapsamlarda ilk işe giriş tarihiniz 08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arası ise; 4500 gün 25 yıllık sigortalılık süresi ve 58 yaşı tamamlamanız halinde SSK yaş haddinden emekli olabilirsiniz.
SSK ya da diğer kapsamlarda ilk işe giriş tarihiniz 01.05.2008 tarihi ve sonrası ise 5400 gün 61 yaşı tamamlamanız halinde emekli olursunuz. Ancak yine bu tarihten sonra girişi olanlar emeklilikte kademeli geçişe tabidir. 5400 günden 61 yaşında emekli olabilmeniz için 5400 günü en geç 31.12.2035 tarihine kadar tamamlamış olmanız gerekiyor.
Ayrıca; 5400 günlük prim gününü; 31.12.2037 tarihine kadar tamamlamanız halinde 62 yaşında, 31.12.2039 tarihine kadar tamamlamanız halinde 63 yaşında, 31.12.2041 tarihine kadar tamamlamanız halinde 64 yaşında, 01.01.2042 tarihinden sonra tamamlamanız halinde ise 65 yaşında emekli olursunuz
Son 3,5 yıl SSK'lı çalışana erken emeklilik müjdesi:
Herhangi bir işte çalışmadığı için sigortası olmayanlar emekli aylığı bağlatabilmek için isteğe bağlı sigorta yaptırabiliyor. 2008 yılından sonra isteğe bağlı sigortalar Bağ-Kur (4B) kapsamında değerlendiriliyor. Bağ-Kur’lular, emekli olabilmek için daha uzun süre prim ödüyorlar. İsteğe bağlı sigortalılar, son 3,5 yıl SSK (4A) statüsünde çalışmaları halinde erken emeklilik hakkı elde ederler.
DAHA UZUN SÜRE PRİM ÖDEMEK GEREKİYOR
2008 yılından önce SSK statüsünde isteğe bağlı sigorta primi ödemeye başlayanlar, Bağ-Kur statüsüne alındıklarının farkında değillerse daha çok prim öderler ve daha geç emekli olurlar. Örneğin, ilk prim ödemeye başladığında 5.000 gün prim ödemesi yeterli olan bir kişi, statü değişikliğiyle 9.000 gün prime tabi olur.
SON 1261 GÜNE DİKKAT
İsteğe bağlı sigortalıların SSK statüsünde daha az primle daha erken emekli olmaları mümkün. Ayrıca, SSK statüsünde emekli aylığı Bağ-Kur’a göre yüzde 30’a varan oranda artar. Sosyal güvenlik sisteminde birden fazla statüde çalışması bulunanların son 7 yıldaki statüsüne bakılıyor. Son 7 yıl içinde en çok hangi statüde geçirilmişse o statüden emeklilik işlemleri yapılıyor.
İsteğe bağlı sigorta primi ödeyenler, SSK statüsünde emekli olabilmek için hesap kitap yaptırmalı. SSK’ya tabi olarak hangi yaşta emekli olabiliyorlarsa o tarihten geriye doğru 3.5 yıl (bin 261 gün) önce isteğe bağlı sigorta primi ödemeyi kesip 4/a (SSK) statüsünde bir işte çalışmaya başlamaları gerekir.
Yaşı doldurduğu halde prim eksiği olanlara emekli olmanın yolu açılıyor
Yaşı doldurmuş ancak prim günü eksiği olanlara emekli olma imkanı sağlanıyor. Belli bir yaşın üstünde olan vatandaşlar, eksik primlerini borçlanıp emekli olabilecek. Yapılandırma kanunuyla geçmişe dönük borçlanan Bağ-Kur'lulara yaş, yıl ve prim şartını yerine getirmeleri halinde emekli olabilme fırsatı verilmişti. Şimdi SGK'lılar için de aynı imkanın sağlanması gündemde. Daha önceden bu konuyla ilgili bir müjde verilmişti. Düzenleme çıkarsa emeklilik yaşını doldurduğu halde çeşitli sebeplerle işsiz kalıp prim miktarını dolduramayan, iş bulup çalışamayan daha doğrusu yaşı ilerlediği için iş verilmeyen 100 bin kişiye emekli olmanın yolu açılacak.
BİN 800 GÜN ŞARTI
Bu kapsamda birkaç formül üzerinde duruluyor. Çalışmayla, öncelikle eksik primi olanlara borçlanma imkanı getirilmesi öngörülüyor. Bu durumda belli bir süre hizmet şartı aranabilecek. Örneğin, en az bin 800 gün prim istenecek. Bu formülde yıl ve yaş şartlarını tamamlayıp bin 800 ve üzerinde prim günü olanlar eksik süreyi borçlanma yoluyla ödeyerek emekli olabilecek. Ancak borçlanma yoluyla emeklilik için yasa çıkması şart.
Meclis'e gelecek
Konuyla ilgili çalışmanın tamamlanıp kısa süre içinde Meclis'e gönderilmesi bekleniyor. Yasa öngörüldüğü şekliyle çıkarsa işten çıkarılan, iflastan dolayı işsiz kalan veya işe ara vermek zorunda olan çalışanlara ve kepenk kapattığı için prim yatıramayan esnafa emekliliğin yolu açılacak.
18 yaş öncesi sigortalı olana erken emeklilik fırsatı
18 yaşından önce sigortalı olunan tarih, emeklilik için gerekli yaş ve prim gün sayısının belirlenmesinde önemli. Bu açıdan 18 yaşından önce sigortalı olmak daha erken yaşta emekli olmayı sağlayabiliyor.
Bir kişinin ne zaman emekli olacağı üç şeye bağlıdır. İlki hayati önemde olan sigorta giriş tarihi. Bu yüzden pek çok kişinin çocuklarını bir an önce sigortalatmak telaşında olduğunu biliyoruz. Çünkü sosyal güvenlik alanında iki kez ciddi değişiklikler oldu ve emeklilik yaşları yükseltildi. Örneğin 1 Mayıs 2008’den sonra ilk kez sigortalı olan ve 7.200 gün prim ödeme gün sayısını 2036 yılında dolduran bir kadın sigortalı, 59 yaşında emekli olabilecekken 7.200 prim gününü 1 Ocak 2048’den sonra dolduracak bir kadın sigortalı 65 yaşında emekli olabilecek.
BORÇLANMA AVANTAJI
Emeklilik için gerekli ikinci şart prim ödeme gün sayısıdır. İlk kez sigortalı olunan tarihe göre belirlenen koşullara tabi olarak prim ödeme gün sayısı ve yaş doldurulduğunda emekli olunabilir. İlk kez sigortalı olduktan sonra emeklilik için gerekli prim ödeme gün sayısını dolduramayan kadın sigortalıların doğum, erkek sigortalıların ise askerlik borçlanması yapması gerekebiliyor.
1 MAYIS 2008 KRİTİK TARİH
Emeklilik için gerekli son şart ise yaş. 1 Mayıs 2008’den sonra ilk kez sigortalı olan ve 7.200 gün prim ödeme şartını 1 Ocak 2048’ten sonra dolduracak bütün sigortalılar 65 yaşlarını doldurduklarında emekli olabilecekler. Bu kişiler sigortalılık süresi ve prim gün sayılarını doldursalar bile yaşı bekleyecekler.
Yaş ve prim gün sayısının belirlenmesinde önemli
Şu anki mevzuat uyarınca 18 yaş öncesi sigortalı olarak gösterilenlerin giriş tarihi 18 yaşa girdikleri gün olarak belirleniyor. Dolayısıyla süre bakımından sağlayacağı bir avantaj yok. Ancak 18 yaşından önce sigortalı olunan tarih, emeklilik için gerekli yaş ve prim ödeme gün sayısının belirlenmesinde önemli. Bu açıdan 18 yaşından önce sigortalı olmak daha erken yaşta emekli olabilmeyi sağlayabiliyor. Örneğin 1 Ocak 1990 doğumlu bir kişinin 1 Ocak 2008’de sigortalı olması halinde 1 Ocak 2008’e kadar geçen süre, bu kişinin prim ödeme gün sayısına ekleniyor.
Yüksek bildirim maaşı da artırır
4/A’LI yani SSK’lı ve 4/b’li yani Bağ-Kur’lu bir kişinin emekli maaşı aylık bağlama oranıyla ortalama aylık kazanç tutarının çarpılmasıyla hesaplanır. Sigortalı SGK’ya ne kadar yüksek ücretle bildirilirse, emekli maaşı da o kadar yüksek olur. 1 Ekim 2008 öncesi sigortalı olup, bu tarihten sonra emekli aylığı talebinde bulunan kişilere emekli aylığı bağlanırken bu kişilerin son yedi yıldaki çalışmalarına bakılıyor.
Son 1.260 güne dikkat!
İki sigortalılık statüsünde geçirilen süreler 1.260 gün ise, kişinin emekli olacağı statü tarih olarak son sigortalılık türü olarak belirleniyor. Kişi önce SSK’lı sonra Bağ–Kur’lu olmuşsa ve her ikisinde de 1.260 gün geçirmişse Bağ–Kur’lu olarak emekli olacaktır.
TBM: TBMM'deki EYT teklifi ile emekli maaşları katlanacak
Duman, Türkiye'deki 12.3 milyon dolayındaki emeklinin önemli bir bölümünün maaş tutarları taban aylık düzeyinde bulunduğunu belirtti ve ekledi:
"1999 ve 2008 yıllarında değişen Kanunla, aylık bağlama oranlarının (ABO) düşürülmesinden ötürü, önemli sayıda emekli düşük aylık alıyor.
"Aylık Bağlama Oranı hesaplamasında kullanılan formül nedeniyle, 08.09.1999 öncesi SGK girişi olup emekliliğe yetecek 5000 ile 5975 günlük hizmeti tamamlamış ama hizmet süreleri artsın diye asgari ücret düzeyinde çalışmaya devam edenlere düşük emekli aylığı bağlandı.
"Çünkü 1999 yılı ve 2008 yıllarında çıkartılan yasalarla aylık bağlama oranları düştüğü için fazla çalışmadan kaynaklı prim ödeme gün sayısı arttığı halde emekli maaşlarının da artması gerekirken, aksine düşüyor.
"Açıkça söylemek gerekirse, böylesine bir uygulama dünya ülkelerinin hiçbirinde benzerine rastlanmayacak şekilde vatandaş aleyhine farklılık oluşturuyor."
1999 yılı öncesinde geçerli olan ABO ile günümüzde geçerli olan oranlara bakıldığında neredeyse emekli maaşlarının yarıya indiğini belirten Duman;
- 2018 yılı için belirlenen asgari ücretin 2 bin 30 lira olduğunu,
- asgari ücretle çalışırken emekliye ayrılanların aylıklarının 1,000 liranın altında kaldığını,
- Cumhurbaşkanlığı´nın 100 günlük planlamasında ise düşük olan emekli maaşlarının ancak 1,000 liraya ulaşabileceğini,
- ülkemiz koşullarında bilhassa büyük şehirlerde kira bedellerinin 1.5 emekli aylığının üstünde olduğunu ifade etti.
Duman, teklifin yasalaşması halinde ise;
- 1999 ve 2008 yıllarında emekli aylık oranlarını belirleyen ilgili yasa maddesinin yürürlükten kaldırılması ve/veya yeniden düzenlenmesi söz konusu olacağından,
- taban aylık düzeyinde maaş alan emeklilerin, aylıklarının ortalama iki katına çıkmasıyla barınma ve gıda gibi en temel ihtiyaçların en azından rahatça karşılanabileceğine,
- şu an itibariyle genel ortalamaya bakıldığında ülkemiz nüfusunun yüzde 15´ini, seçmen nüfusunun ise yüzde 20´sini oluşturan emeklilerin ekonomik olarak daha rahat ve huzur içinde bir hayat sürebileceğini belirtti ve ekledi:
"Bir gün emekli olabilmek hayaliyle halen çalışmaya devam eden 20 milyondan fazla vatandaşımıza ve çalışma hayatı son bulduğu halde yaşa takılan vatandaşlarımıza da Ekim ayı itibariyle TBMM komisyon gündemine alınan bu yasa teklifi umut oldu.
"Toplumumuzun göz ardı edilemez bir değeri olan emeklilerimizi ve toplamda 33 milyonu etkileyecek bu yasa teklifiyle ilgili TBMM´nin alacağı karar, kamuoyunca yakından takip ediliyor."
