Bazen öyle şeyler yaşıyorum ki ne yazacağımı bilemiyorum.

Şimdi de Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın ABD'den tedarik edilecek GE F110 tipi motorların ABD Kongresi'ne takıldığını açıklaması sonrası koparılan fırtınaya anlam vermeye çalışıyorum. KAAN uçaklarının üretiminin durduğunu yazan beşinci kol aparatı gazeteciden, Endonezya'ya meğer motorsuz uçak satıyormuşuz diyene varıncaya kadar bir güruh yine dökülüverdi.

Fikirlerine değer verdiğim bir arkadaşım ikaz etti: Cehaletlerinden bunları deseler 24 saat anlat ve yaz lakin bunu yapmalarının sebebi direkt hınzırlıklarından.

Gelelim hakikatlere

KAAN uçağının prototipleri ve ilk blok üretim versiyonu ABD lisanslı GE F110 motoru ile planlandı. Bu gizli tutulan bir konu da değil defalarca yazılıp çizilmiş ve yetkililer tarafından açıklanmış bir konu. Dileyen yazdığımız yazıları ve ekranda yaptığımız değerlendirmeleri açıp izleyebilir ya da okuyabilir.

KAAN Milli Muharip Uçağı'nın kilometre taşları

KAAN'ın sözleşmesi Savunma Sanayii Başkanlığı ile üretici firma TUSAŞ arasında 05 Ağustos 2016 tarihinde imzalandı. 2018 yılında tasarım aşaması tamamlanan uçak, 2023 yılında TUSAŞ tesislerinde taksi modu dediğimiz pistte motorlarını çalıştırarak ilk testini gerçekleştirdi.

21 Şubat 2024 tarihinde ilk uçuşunu başarıyla gerçekleştirdi. Şimdi ise yeni bir prototip geliştirme aşamasında.

2028 yılı sonunda ilk seri üretim kapsamındaki uçaklar ise TSK tarafından teslim alınacak.

KAAN ilk uçuşunu gerçekleştirdiğinde kullandığı motorun GE F110 motoru olduğunu ve ilk blok seri üretimin de ABD menşeili GE F110 motoru ile olacağını sayısız kez hem bizler hem de sektördeki yöneticiler defalarca izah etti.

KAAN yerli motoru olmayan uçak mı?

Elbette KAAN yerli ve milli olarak üretilecek TF 35.000 motoruna göre dizayn edildi.

Bu motorun üretilmesi aşamasında çok önemli merhaleler geride kaldı. Önce TS 1400 ve TF 6.000 üretildi. TS 1400 motoru Gökbey helikopterine entegre edildi ve birtakım uçuşlar da gerçekleştirildi. Lakin bu türden bir motorun sivil ya da askeri havacılık alanında kullanılması sayısız uluslararası nitelikli sertifikasyon işlemlerini gerekli kılıyor.

Bu sertifikasyon testleri tamamlandığında her şeyi ile yerli ve milli helikopterimiz Gökbey seri üretimine bu motor ile devam edecek.

ANKA-3 içinse TF 6.000 üretildi ve çalıştırıldı. En kısa zamanda gerekli test aşamalarından sonra ANKA-3 bu motorla seri üretime başlayacak.

TF 10.000 motoru ise çalıştırılmak için gün sayıyor. Bu konuda sağlanacak başarı sonrasında Kızılelma yerli ve milli TF 10.000 motoru ile üretimine devam edecek.

Bu vesile ile bir kez daha dile getirelim, ANKA-3 ve Kızılelma şu andaki testlerini Ukrayna motoru ile gerçekleştiriyorlar.

KAAN üretimi durdu mu?

Henüz başlamamış bir üretim nasıl durabilir?

Yukarıdaki örneklerde olduğu gibi KAAN için de TF 35.000 motoru geliştirildi fakat bu motorlar ile seri üretimin önünde henüz altı ya da yedi yıl gibi bir zamana ihtiyacı var. İşte bu esnada ilk parti üretimler GE F110 motoru ile yapılacaktı.

Bu motorlar ABD Kongresi'ne takılırsa Türkiye ya alternatif motor tedarik eder ya da TF 35.000 motorunun hizmete alınmasıyla uçağın seri üretim başlar. Bu da projede maksimumum iki yıllık bir gecikmeye sebep olabilir ki bu konuları bilenler açısından son derece normal süreçler.