Biz yerel seçim yapıyoruz

diye dünyada olan biten yavaşlamıyor. Belki bizdeki sonuçlara bakarak ajandasını yeni ortaya çıkan duruma göre güncelleyenler olabilir, eyvallah ama dünyanın deveranı daha da hızlanıyor.

İsrail, Suriye'de İran elçiliğine ait bir yerleşkeyi vurdu ve yedi İran askeri yaşamını yitirdi. Saldırı Suriye'de cereyan etse de vurulan yer İran toprağı kabul edildiğinden İran'ın bir karşılık vermesi de zaruret oldu.

Saldırı gerçekleştiğinden bu yana İran yetkililerinin biri susuyor diğeri başlıyor ve İran'ın gazabının ne denli büyük olacağından bahsediyor.

Eh, bizler de 1979 sonrası İran'ını kendi yaşamımızdan iyi biliyoruz. En son Kasım Süleymani öldürüldüğünde İran'ın 'müsaade ederseniz size iki füze yollayabilir miyim?' tadındaki saldırılarına hep birlikte şahitlik ettik. Sonrasında ABD eski başkanı Trump bizzat açıklayınca öğrendik ki İran saldırı öncesi ABD'ye el altından haber salarak saldırıda muhtemel bir zaiyatı önlemiş.

Şimdi sanki durum biraz daha farklı ve İsrail ısrarla Biden yönetimini kendi yanına çekmek için şirazesi kaymış saldırılarına devam ediyor.

Nasıl yani dediğinizi duyar gibiyim.

Şimdi İran karşılık vermese ülke içerisinde ve dışarıda büyük bir itibar kaybı yaşayacak, saldırsa İsrail ve ABD'yi karşısına almış olacak. İsrail'in direkt olarak kullandığı işte tam bu ikilem yani İran'ı üzerine saldırtarak ABD'yi yanına çekmek.

ABD zaten İsrail'in yanında değil mi?

Evet ama Biden kasım ayındaki seçimler yaklaşırken kamuoyunun Gazze'deki katliamları engelleyemediği için kendisine son derece öfkeli olduğunun farkında.

Bu yüzden Refah'a yönelik bir kara harekâtını durdurmak ve insani yardım faaliyetlerini başlatmak için son zamanlarda İsrail'e son derece artan bir baskı uyguluyordu. Şimdi bu baskı devam ederken gerçekleşecek bir İran saldırısı Biden'ı eli mahkûm İsrail'in yanında olmaya zorlayacak.

İşte Netanyahu hükümetinin de tam olarak istediği bu.

Ya İran cephesi?

İran bu saldırıya karşılığı direkt İsrail toprakları üzerinden verebilir lakin bu direkt bir İsrail-İran savaşı anlamına gelir ki İran bunu asla istemez. O zaman başta Lübnan olmak üzere bu coğrafyadaki vekil unsurları üzerinden bir karşılık verebilir. Sanırım akla en yatkın olan da bu zira İran yıllardır bu vekil unsurları böyle zamanlar için hazırladı, hazırlamaya devam ediyor.

Bu durumda Lübnan coğrafyası yine son derece sıkıntılı savaş sahnelerine, kan ve gözyaşına sahip olabilir.

Üçüncü alternatif ise İran, İsrail'in bir elçilik toprağına saldırı gerçekleştirebilir. Bu ihtimal de oldukça düşük olsa da yeteri kadar ciddiye alınmayı hak ediyor.

Hele bir de bu elçilik mesela İsrail'in Azerbaycan elçiliği olursa.

Çünkü Karabağ'daki işgal sona erdiği günden bu yana İran yönetici elitindeki karın ağrısı herkesin malumu.

Türkiye böyle bir gündemin içerisinde geldiğimiz noktada artık bir anlam ifade etmeyen Avrupa Konvansiyonel Kuvvetler Anlaşması (AKKA)'nı uygulamayacağını duyurdu. Bu anlaşmadan çekilmeden ziyade, zaten sahada uygulaması olmayan hususun resmi olarak da uygulanmayacağı anlamına geliyor.

Rusya zaten bu anlaşmanın uygulamasını çok uzun yıllar önce durdurmuş ve 2023 yılında da anlaşmadan çıktığını ilan etmişti.

Dünyanın pupa yelken silahlandığı bir dönemde Soğuk Savaş döneminin sona ermesinin hemen sonrasında ortaya çıkan bu türden anlaşmalar zaten bir ayak bağından öte bir anlam ifade etmiyordu.