Neden bu virüs salgınları arka arkaya gelmektedir? Bu soru daha önce de sorulmuştur fakat şimdilerde soranların sayısındaki artış şüphesiz KORONA salgınının küresel çapta yayılmasından sonradır.

Batı uygarlığının çağdaş taşıyıcısı kapitalizmin ortaya çıkardığı dengesizliklerin artık insanlığı, farklı bir aşamada tehdit ettiğini yazıp söyledikçe etraftan “virüs Çin’den geldi siz Batıdan ve kapitalizmden bahsediyorsunuz” diyenlerin sayısı artıyor. Daha öncede altını çizmeye çalıştım; Çin Batı uygarlığının ürettiği kapitalist ilişkileri tepeden tırnağa başarılı bir şekilde taklit ettiği için, aynı yöntemlerle tabiatı tahrip ettiği, aynı biçimde tükettiği için daha fazla kirlettiği, daha fazla yıkıcı olacak bir büyüme sürecine girdiği için sorun daha da tehlikeli olmuştur.

NE OLUYOR?

Burada komplocu açıklamaları bir tarafa bırakırsak SARS,MERS, EBOLA ve nispeten daha eski olan AİDS gibi hastalıkların yayılmasında da benzeri problem üzerinde düşünülmüş bir an için insanın nasıl bir çaresizlikle/felaketle karşılaştığı üzerinde sadece tıp bilimiyle uğraşanlar değil fen bilimlerinden sosyal bilimlere kadar geniş bir alanda konuyla ilgili geniş bir literatür ortaya çıkmıştır. Elbette bütün hastalıklar gibi bu tür hastalıkların da üzerinde bilimsel çalışmalar ilerleyecek, tıp başta olmak üzere kimya, biyoloji gibi bilimler bunlara karşı koruyucu tedavi edici yöntemler ve pratikler geliştireceklerdir.

Burada sorun salgınlara, hastalıklara karşı insanoğlunun akılla, bilimle, bulacağı çözüm yollarından şüphe duymadan, daha temelde bir sorunun cevabını aramasıyla ilgilidir.

Neden salgınlar hızla yayılıyor, neden bu kadar tehlikeli, boyutlara ulaşıyor neden KORONA virüsünde olduğu gibi bütün insanlığı tehdit edecek düzeylere ulaşıyor? Elbette, bütün zamanlarda muhtelif hastalıklardan, virüslerden, salgınlardan ve bunlara karşı tıp biliminin ortaya koyduğu mücadeleden, bilimsel gelişime sürecinde elde ettiği başarıları tıp tarihinde izlemek mümkündür.Kısaca son zamanlarda yaşanan virüs türlerinin ortaya çıkış biçimileri, tehdit seviyeleri başka bir duruma işaret etmektedir.

NEREYE?

Bu durumu açıklamak için üç denge durumunun önemli olduğunun altını çizmek isterim. Birinci denge durumu tabiatın içyapısındaki ilişkilerdir. Elbette tabiat olaylarının kendi içsel dinamizmi vardır ki fen bilimlerinin konusu da bunu aydınlatmaktır, burada sorun tabiatın insan eliyle veya müdahalesiyle kendi dengesini yeniden kuramamasıdır. İkinci denge noktası, toplumun/toplumların denge durumunun bozulmasıyla ilgilidir; burada Batı kapitalizmin yarattığı çarpıklıkları sadece hatırlamak yeterlidir. Üçüncü denge noktasının; insanın birey olarak iç dengelerinin karşılaştığı tahribattır. Bunların birbirleriyle ilişkilerinden kaynaklanan sorunların şimdilik sözünü dahi etmiyorum.

Bugün karşılaştığımız salgın sorununun, tabiatın iç dengelerinin bozulması, doğal hayat sahalarını kaybeden canlılardan insanlara geçen virüs türlerinden sadece biri olduğu, daha önceki salgınlarda da hastalığın benzeri bir yolla bulaştığı düşünülürseinsan -tabiat ilişkilerini’ yeniden düşünmek doğru değil midir?