Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Putin’le görüşmesi tarihi bir adımdır, içinden geçilen ‘Dünya sisteminin kriz zamanında’ hem de bu krizin Türkiye merkezli Ortadoğu’da yaşandığı, yoğunlaştığı bir dönemde bu görüşmenin yapılmasının tarihi bir anlam ifade ettiği belirtilmeli, bunun üzerinde genişçe durulmalıdır.

Daha önce hatırlattım İsmet Paşa o ünlü sözünü yani ‘Yeni bir dünya kurulur Türkiye orada yerini alır’ diye söylerken ne yeni bir dünyanın kurulma ihtimali vardır ortada, ne de Türkiye’nin başka bir eksende yer alması mevzubahistir. İsmet Paşa’nın sözünü o günlerin sıkıntılı ortamında bir temenni olarak söylediğini düşünebiliriz. Kıbrıs’ta Türklere karşı uygulanan soykırıma, adayı etnik temizlikle Türklerden arındırmak için girişilen saldırılara cevap vermeye çalışan Türkiye’ye engel olan Johnson mektubundan sonra bu sözü söyleyen Paşa’nın çaresizliğini varın tahmin edin.

BATI NERESİ DOĞU KİMDİR?

Tam bu aşamada bizim kıdemli batıcılarımızdan, batıcı bürokrat/aydın taifesinden, devletçi batıcı ideolojinin etki alanındaki iş dünyasından, medya çevrelerine kadar daha geniş bir alana uzanan kadrolarından şöyle bir itirazın yükseldiğini duymak şaşırtıcı olmamaktadır. ‘Türkiye yönünü Batıya dönmüş bir ülkedir, anlık kızgınlıklarla öfkeye kapılarak Batı dışında kendimize yer aramayalım, bu ülke Tanzimat’tan bu tarafa doğru yöndedir, Lozan’da çizilen yol doğrudur ve buradan sapmak, Batı ittifakının dışında bir yer aramak asla düşünülemez’. Buna benzer başka bir ağız ise aklı sıra aba altından sopa gösteren bir tavır takınarak ‘dikkat edelim Batı bize kapıyı gösterebilir’ türünden derin uyarıcı yorumlar yapmaktadır!

Şimdi bu durumun farklı olduğunu anlamak için stratejik bazı ipuçlarını ortaya koymak gerekmektedir. Birincisi, Lozan’ı imzalayan İsmet Paşa’nın böyle bir şeyi temenni olarak dahi söylemesi size bir şey söylemiyorsa meselenin biraz daha açık hale getirilmesi belki faydalı olabilir. Türkiye’nin Batı sistemi içinde yer alması tamamen tarihsel dönemle bir anlamda zamanın ruhuyla ilgilidir. 19. ve 20. yüzyıllar Batı sisteminin egemen olduğu bir dünya sisteminin hâkimiyet çağını ifade etmektedir. Siz görmüyorsunuz ama bu çağ kapanmaktadır.

Türkiye Tanzimat’la başlayarak bu dünya içinde bulunmaya, önce İmparatorluğu korumak düşüncesiyle batı sisteminde yer almaya yönelmiş fakat bunda başarılı olamamıştır. Bu başarısızlığı ‘batılılaşmanın geciktiğine bağlayan’ bir düşünceye bugün dahi rastlamak zor değildir ki ‘Lozan’ı imzalayıp Batı sistemi içinde yer alarak Cumhuriyeti çağdaş dünyayla birlikte var ettik’ beylik söylemi bu fikrin devamı niteliğindedir. Soru şudur Lozan’ı imzalayan, NATO’yu kabul eden İsmet Paşa neden başka bir dünyanın kurulmasını hayal ediyor?

DÜNYA NASIL DEĞİŞTİ?

Tarih yaşarken de öğreten bir öğretmendir. Türkiye’ye şunu göstermiştir: Bu dünya sisteminin hâkimiyet merkezi Batıdır (dün İngiltere bugün ABD fark etmez) siz onun önceliklerine uyduğunuz ölçüde var olabilirsiniz, onunla çelişkiye düştüğünüz anda sistem size tavır alır. Türkiye bunu yeni öğrenmiyor fakat uzun süren Soğuk Savaş ve daha önemlisi devlet içinde örgütlenmiş batıcı kadroların tutuculuğu, Sovyetlerin çöküşünden sonra da Türkiye’yi küresel süreçte ortaya çıkan ‘tek kutuplu dünya’ yaratmak isteyen batı tahakkümünde tutmaya yetmiştir.

Batı sistemi dayandığı zeminin eridiğini, çöktüğünü herkesten önce görmektedir. Bizim batıcılarımız kabul etmese de gerçek budur; “Batı kendisini yükselen Doğu karşısında moda tabirle yeniden yapılandırmak istiyor fakat tarihin akışı bazı şeylerin iradi olmadığını yeni tarihsel dalgalar karşısında bunu yapmanın mümkün olmadığını söylüyor.” Nasıl kapitalizm, endüstriyel devrim, demokratikleşme süreçleri 19.yy’dan itibaren Batıdan yükselerek gelmişse, bugün de Doğu küreselleşmenin uyarıcı dinamikleriyle yeni bir hamle yapmaktadır. Ey Batı biliyorsun yeni bir dünya kuruluyor!