ÖSS'nin tarihindeki en ilginç sonuçlarla karşı karşıyayız. Hepsine tek tek değineceğim ama öncelikle şunu belirtmeliyim ki, bu sayfalarda tercih dönemi boyunca söylediğimiz her şey oldu. Ne demiştik: Bu yıl aday sayısı az puanlar düşer dedik, puanlar düştü. Sayısalın alt dilimlerinde özellikle düşüş olur dedik oldu. Ama en önemlisi ülkemizde yıllardır papağan van sürekli söylenen "kontenjanlar az üniversite yetersiz o yüzden yığılma var. Bu yığılma dershanelere yarıyor" savı tarihe kanştı. Kontenjanlan arttırdık, her ile bir üniversite açtık. Sonuç, tercih yapması gereken öğrenci sayısı 1.390.000 tercih yapan öğrenci sayısı 958 bin yani tercih yapma gereği bile duymayan öğrenci sayısı 430 bin, sizce neden tercih yapmıyor bu öğrenciler, çünkü amaç herhangi bir üniversite değil geleceği planlamak olduğu için tercih yapmadı öğrenciler. Peki tercih yapan öğrenci sayısı 958 bin, yerleşen öğrenci sayısı 617 bin, yani tercih yaptığı halde yerleşemeyen öğrenci sayısı 340 bin civannda.
Olabilir yerleşemeyebilir diyeceksiniz. Ama üniversitelerde 88 binin az üstünde boş kontenjan kaldı. Bu ne demek, kontenjan var öğrenci var ama öğrenciler sizin açtığınız herhangi bir üniversiteyi veya herhangi bir bölümü istemiyorlar. Onlar geleceklerini düşünerek istihdamı olan bölümleri istiyorlar. Yüksek lise değil üniversite okumak istiyorlar.
Evet, 88.000 boş kontenjan üzerine biraz kafa yoralım. Bu üniversiteler bütün maliyet hesaplarını açıkladıklan kontenjana göre yaptılar. Örneğin bir üniversite fizik bölümüne 100 öğrenci alacağını söylemiş, yerleştirme sonucunda o bölüme 60 öğrenci gelmiş. Bu bölümde 100 öğrenciye göre, öğretim üyesi, derslik.
kırtasiye, ısınma, bannma vs. tüm giderler önceden hazırlanmış. Ortalama bir öğrenciye yılda 5.000 dolar harcandığına göre 88.000 öğrencinin yıllık maliyeti 440 milyon dolardır.
Ortalama dört yıl okuduklarına göre bunu da 4 ile çarpın sonuç 1.760.000.000. Yani bir milyar yedi yüz altmış milyon dolar. Şimdi bu para harcanacak mı? Evet. Geleceği hesaplanan ama gelmeyen öğrenciye, yani paramız boşa gidecek, her boş kontenjan bize ne kadar pahalıya gelecek bir düşünün. Bu para milli bütçemizden yani bizim cebimizden karşılanacak, sakın unutmayın.
Sanınm iki yıl önce idi. TED bir rapor yayınlamış ve bu raporda öğrencilerin üniversite sınavına hazırlanırken ne kadar çok para harcadıklarını hesaplamış ve bu parayla ne kadar üniversite yapılacağını söylemişti. Oradaki rakamlar abartılıydı. Ama o rakamlan bırakın bu rakamlara bakalım. Bu 1.760 milyar dolar parayla ne yapılır. Ne yapılmaz ki, okullarda 150 bin öğretmen açığı var. Bu öğretmenleri atayabilirsiniz. Yüz binlerce genç için istihdam yaratan yatınmlar yapabilirsiniz. Okullar, hastaneler neler neler yapabilirsiniz.
MYO ERİYOR Şunu bilmelisiniz ki, üniversite olamayan üniversiteler, meslek öğretmeyen bölümler açmak bu sorunumuzu çözmeyecektir. Hiç turistin gitmediği bir yere turizm ve otelcilik bölümü açmak mantıklı mı sizce? Artık öğrenciler tercih yaparken kılı kırk yanyorlar. Öğrenciler paralı-parasız, vakıf-devlet aynmı yapmıyorlar.
Bugün sonuçlara bakarken gördüm, daha sonraki yazılarımda bu konuyu işleyeceğim ama biraz değineyim. Puanı devlet üniversitesine yeten bir öğrencinin eğitimi iyi olduğu için vakıf üniversitesinin paralı bölümünü tercih ettiğini gördüm, ilginç değil mi?
Bir de meslek yüksek okullan var ki akıllara ziyan. Gittikçe eriyorlar, 61 bin boş kontenjan inanılır gibi değil. Herhalde kayıt sonrasında bu rakam 100 bini bulacaktır. Yani meslek yüksek okullan boş kalacak demektir.
YÖK'ün bu durumu masaya yatırması lazım. Üniversite açtınız olmadı, kontenjan artürdınız olmadı. Bir terslik var ama bulamıyoruz. Bence en iyisi herkesin yaptığını yapın "bu işin sorumlusu da dershaneler" deyip kurtulun. Nasıl olsa bir günah keçisi var değil mi?